การเพิ่มประสิทธิภาพการระบายอากาศภายในอาคาร จากการออกแบบพื้นที่เปิดโล่งของบ้านเดี่ยว ในโครงการหมู่บ้านจัดสรร
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการออกแบบพื้นที่เปิดโล่งใต้อาคารต่อประสิทธิภาพการระบายอากาศของบ้านเดี่ยวในโครงการหมู่บ้านจัดสรร โดยใช้การจำลองพลศาสตร์การไหลของอากาศ (Computational Fluid Dynamics: CFD) เพื่อประเมินผลการไหลเวียนของลมภายในอาคาร การศึกษาได้ออกแบบการทดลองจำลองโดยพิจารณา 3 ตัวแปรหลัก ได้แก่ (1) อัตราส่วนพื้นที่เปิดโล่งใต้อาคาร 25% และ 50% (2) การเพิ่มระยะห่างระหว่างอาคารจากแนวเขตที่ดินจาก 2 เมตร เป็น 2.5 และ 3 เมตร และ (3) การจัดวางตำแหน่งพื้นที่เปิดโล่งใต้อาคารให้มาอยู่ในแนวเดียวกัน โดยมีตัวแปรตามคือ ความเร็วลมเฉลี่ยภายในห้องนั่งเล่นชั้นล่างที่ระดับความสูง 1.2 เมตร ผลการศึกษาพบว่า การเพิ่มอัตราส่วนพื้นที่เปิดโล่งใต้อาคารจาก 25% เป็น 50% สามารถเพิ่มความเร็วลมเฉลี่ยได้ 37.83% ส่วนการเพิ่มระยะห่างระหว่างอาคาร แม้ส่งผลให้ความเร็วลมเพิ่มขึ้น แต่ส่วนใหญ่เป็นผลจากการเพิ่มพื้นที่เปิดโล่งใต้อาคาร ขณะที่การจัดวางพื้นที่เปิดโล่งใต้อาคารให้อยู่ในแนวเดียวกันช่วยสร้างความต่อเนื่องของทิศทางลม เฉพาะในกรณีที่อาคารหันรับลมและมีพื้นที่เปิดโล่งใต้อาคาร 50% ผลการวิจัยนี้ชี้ให้เห็นว่า การเพิ่มอัตราส่วนพื้นที่เปิดโล่งใต้อาคารเป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการระบายอากาศธรรมชาติ และสามารถประยุกต์ใช้เป็นแนวทางในการออกแบบโครงการหมู่บ้านจัดสรรเพื่อส่งเสริมสภาวะน่าสบายได้อย่างมีประสิทธิภาพ
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารสถาปัตยกรรม การออกแบบและการก่อสร้าง คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ ผังเมืองและนฤมิตศิลป์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
เอกสารอ้างอิง
กรมอุตุนิยมวิทยา. (2023). สถิติภูมิอากาศของประเทศไทยในคาบ 30 ปี (พ.ศ. 2534–2563). กรมอุตุนิยมวิทยา.
กิตติคุณ ไตรเสนีย์. (2009). ประสิทธิภาพการระบายอากาศโดยวิธีธรรมชาติในการวางผังโครงการหมู่บ้านจัดสรร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์]. Thammasat University Digital Collections. https://digital.library.tu.ac.th/tu_dc/frontend/Info/item/dc:124588
ชญาดา วาณิชพงษ์. (2013). การศึกษารูปแบบการวางผังที่ดินและอาคารของหมู่บ้านจัดสรรในจังหวัดเชียงใหม่เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการระบายอากาศโดยวิธีธรรมชาติ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร]. Silpakorn University Repository. https://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/6105
ชัญญา จันทร์สร้อย. (2022). การวิเคราะห์การวางผังโครงการของหมู่บ้านจัดสรรประเภทบ้านเดี่ยวในกรุงเทพมหานคร ระดับราคาสูงกว่า 20 ล้านบาท [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์]. Thammasat University e-Thesis Archive. https://ethesisarchive.library.tu.ac.th/thesis/2022/TU_2022_6416033105_16767_27347.pdf
ธันญวีร์ มีสรรพวงศ์. (2018). การออกแบบบ้านสมัยใหม่โดยประยุกต์ภูมิปัญญาในการระบายอากาศของเรือนไทย [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD). https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/3518
ธีรัตม์ เศรษฐ์กมลฉัตร. (2010). ระยะห่างระหว่างอาคารชุดพักอาศัยที่เหมาะสมในการระบายอากาศ: กรณีศึกษาโครงการบ้านเอื้ออาทร นครปฐม [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร]. Silpakorn University Repository. https://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/6070
Auliciems, A., & Szokolay, S. V. (1997). Thermal comfort (2nd ed.). PLEA in association with the Department of Architecture, University of Queensland. https://dev.humanitarianlibrary.org/sites/default/files/2014/02/plea_2007_thermal_comfort.pdf
ASHRAE. (2023). ASHRAE Standard 55 – Thermal environmental conditions for human occupancy. ASHRAE.
Fountain, M. E., & Arens, E. A. (1993). Air movement and thermal comfort. ASHRAE Journal, 35(8), 26–29. https://escholarship.org/uc/item/0q03g71s
Hu, Y., Hu, C., Liu, G., Shan, X., Deng, Q., Ren, Z., & Tang, Q. (2023). Influence of piloti forms on wind comfort of different building group layouts by large eddy simulation. Buildings, 13(1), 234. https://doi.org/10.3390/buildings13010234
Lechner, N. (2001). Heating, cooling, lighting: Design methods for architects (2nd ed.). John Wiley & Sons, Inc.
Luo, Z., Mu, W., Liang, Y., Xiao, Z., Zhou, Z., & Li, Y. (2025). Impact of the pilotis ratio on the summer wind and thermal environment in shaded areas of enclosed courtyards in hot and humid regions. Sustainability, 17(10), 4689. https://doi.org/10.3390/su17104689
Shirzadi, M., Tominaga, Y., & Mirzaei, P. A. (2020). Experimental study on cross-ventilation of a generic building in highly-dense urban areas: Impact of planar area density and wind direction. Journal of Wind Engineering and Industrial Aerodynamics, 196, Article 104030. https://doi.org/10.1016/j.jweia.2019.104030
Wahab, I. A., & Ismail, L. H. (2012). Natural ventilation approach in designing urban tropical house. Paper presented at the International Conference of Civil and Environmental Engineering for Sustainability, Johor Bahru, Malaysia. Universiti Teknologi Malaysia Institutional Repository. https://core.ac.uk/download/pdf/12007497.pdf
