การวิเคราะห์กลยุทธ์ของครูในการจัดการเรียนรู้เชิงรุกเพื่อพัฒนาสมรรถนะผู้เรียน ภายใต้ข้อกำหนดของหลักสูตรแกนกลาง พื้นที่นวัตกรรมการศึกษาจังหวัดสตูล
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์กลยุทธ์ของครูในการจัดการเรียนรู้เชิงรุกเพื่อพัฒนาสมรรถนะผู้เรียนภายใต้ข้อกำหนดของหลักสูตรแกนกลาง พื้นที่นวัตกรรมการศึกษาจังหวัดสตูล ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บข้อมูลจากการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม สัมภาษณ์เจาะลึกจากผู้ให้ข้อมูลหลัก ได้แก่ ครู นักเรียน และผู้ปกครอง จำนวน 59 คน จากโรงเรียนนำร่อง 10 แห่ง วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการนำข้อมูลมาจำแนกหมวดหมู่ตามประเด็น ตีความ สร้างข้อสรุป นำเสนอข้อมูลเชิงพรรณนา ผลการวิจัยพบว่า ครูได้พัฒนากลยุทธ์การจัดการเรียนรู้ที่เชื่อมโยงกัน 3 ประการ คือ 1) กลยุทธ์การออกแบบการเรียนรู้เชิงรุกที่ผสานบริบทชุมชนและการบูรณาการข้ามศาสตร์ การจัดการเรียนรู้ครูได้เปลี่ยนบทบาทเป็นโค้ชโดยนำปัญหา ภูมินิเวศ ภูมิปัญญาท้องถิ่นที่โรงเรียนตั้งอยู่มาเป็นสถานการณ์ในการจัดทำโครงงานฐานวิจัยของผู้เรียน 2) กลยุทธ์การจัดกระบวนการคิดและการสะท้อนคิดโดยการกระตุ้นการคิดวิเคราะห์และการเชื่อมโยง การใช้สถานการณ์เพื่อให้ผู้เรียนประเมินค่าและสร้างสำนึกของความเป็นพลเมือง การสะท้อนคิดผ่านสื่อหลากหลาย และ 3) กลยุทธ์การวัดและประเมินผลฐานสมรรถนะตามสภาพจริง ข้อค้นพบนี้สะท้อนให้เห็นถึงผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นกับผู้เรียนตลอดกระบวนการจัดการเรียนรู้ คือทักษะการคิดขั้นสูง สมรรถนะการสื่อสาร สมรรถนะการรวมพลังทำงานเป็นทีม การเป็นพลเมืองที่เข้มแข็งและรักในท้องถิ่น ส่วนสมรรถนะเฉพาะศาสตร์ที่เกิดขึ้นคือทักษะกระบวนการวิทยาศาสตร์ ทักษะกระบวนการทางสังคมศาสตร์ ทักษะด้านศิลปะ การงานอาชีพ คุณภาพและนวัตกรรมที่เกิดจากโครงงานฐานวิจัย
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
จุฑารัตน์ คชรัตน์, เก็ตถวา บุญปราการ, เจตน์สฤษฎิ์ สังขพันธ์, สายสุดา สุขแสง, กฤษฎา มงคลศรี, ปิยดา จิงวังสะ และ รัชนี ทองเงิน. (2564). โครงการกระบวนการจัดการเรียนรู้แบบสมรรถนะเป็นฐาน: กรณีศึกษาสถานศึกษาในพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา. สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.)
เจตน์สฤษฎิ์ สังขพันธ์, เก็ตถวา บุญปราการ, จุฑารัตน์ คชรัตน์, สายสุดา สุขแสง, กฤษฎา มงคลศรี, ปิยดา จิงวังสะ และ รัชนี ทองเงิน. (2565). การจัดการเรียนการสอนที่ส่งผลต่อสมรรถนะหลักของผู้เรียนในสถานศึกษาในพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา จังหวัดสตูล ใน ทัศนีย์ ประธาน (ประธาน), การประชุมหาดใหญ่วิชาการระดับชาติและนานาชาติ ครั้งที่ 13. มหาวิทยาลัยหาดใหญ่, สงขลา. หน้า1477-1493
ทิศนา แขมมณี. (2561). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. (พิมพ์ครั้งที่ 22). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นูรอาซีกีน ยีสมัน และจันทร์ดา พิทักษ์สาลี. (2567). ผลการจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning ที่มีต่อทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ขั้นบูรณาการของนักศึกษาครู คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี, 35(2), 186-204.
บริบูรณ์ ชอบทำดี. (2563). การจัดการเรียนรู้และการวัดผลตามสภาพจริงในพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา. วารสารนวัตกรรมการศึกษาและการวิจัย, 4(2), 115-128.
พัทธนันท์ หรรษาภิรมย์โชค. (2567). การบริหารจัดการหลักสูตรฐานสมรรถนะในโรงเรียนนำร่องพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา: ปัญหาและแนวทางแก้ไข. วารสารวิชาการครุศาสตร์, 15(2), 45-62.
พิมพันธ์ เดชะคุปต์, และ พรทิพย์ แข็งขัน. (2561). การจัดการเรียนรู้เชิงรุกแบบรวมพลังกับสมรรถนะในศตวรรษที่ 21. โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
วิริยะ สุทธิประภา, ศิริเดช สุชีวะ, และ ชยุตม์ ภิรมย์สมบัติ. (2567). การวิเคราะห์ช่องว่างการนำหลักสูตรสถานศึกษาฐานสมรรถนะไปใช้ในพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา. วารสารวิธีวิทยาการวิจัย, 37(1), 89-108.
ศศิธร ศรีวงษ์ญาติดี, อนุสรา สุขสุคนธ์, อนงนาฏ อินกองงาม, ดุสิตา เลาหพันธุ์, และ ลัดดาพรรณ จันทร์ปรีดา. (2564). พื้นที่นวัตกรรมสตูล ขับเคลื่อนด้วย Inside-out วางเป้าที่คุณภาพ. https://www.edusandbox.com/satun-province-education-sandbox/
ศิริดา บุรชาติ, นัฏฐิกา เจริญตะคุ, ธิติยา แสงจันทร์, และ สายใจ ทองพั้ว, (2566, กรกฎาคม-ธันวาคม) การศึกษาผลการดำเนินงานการนำผลการทดสอบทางการศึกษาระดับชาติขั้นพื้นฐาน (O-NET) ไปใช้ในการพัฒนาคุณภาพการจัดการเรียนการสอน. วารสารการทดสอบและการประเมินทางการศึกษาระดับชาติ, 4(2), 120-141.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2564). แนวทางการพัฒนาสมรรถนะผู้เรียนระดับประถมศึกษาปีที่ 1-3 สำหรับสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. 21 เซ็นจูรี่.
Papert, S., & Harel, I. (1991). Constructionism. Ablex Publishing.
Ruangchan, R., Meechai, C., & Prasongsang, C. (2025). Academic management in a lifelong learning education system. Hatyai Academic Journal, 23(2), 366–382.
