แนวทางการจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดอิงสถานที่ เรื่องมนุษย์กับทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เพื่อส่งเสริมสมรรถนะทางวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางการจัดการเรียนรู้ที่ส่งเสริมสมรรถนะทางวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม ตามแนวคิดการศึกษาอิงสถานที่ และเพื่อศึกษาผลของการจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดการศึกษาอิงสถานที่ เรื่องมนุษย์กับทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ที่ส่งเสริมสมรรถนะทางวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม สำหรับนักเรียน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนประจำตำบลแห่งหนึ่งในจังหวัดนครสวรรค์ จำนวน 36 คน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย แผนการจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดการศึกษาอิงสถานที่ โดยใช้สถานที่ซึ่งมีปัญหาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจากการทำเกษตรกรรมนาแห้วของชาวบ้านในตำบลหนองกรด แบบสะท้อนการจัดการเรียนรู้ ใบกิจกรรม และแบบวัดสมรรถนะวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม ใช้วิธีวิเคราะห์ข้อมูลเชิงเนื้อหา และตรวจสอบความน่าเชื่อถือของข้อมูลแบบสามเส้า ผลการวิจัยพบว่าการกระตุ้นให้นักเรียนเริ่มรับรู้ประเด็นปัญหาสิ่งแวดล้อมในสถานที่ของท้องถิ่นด้วยการศึกษาสถานการณ์ตัวอย่างที่มีลักษณะเฉพาะของปัญหาสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นจริงในหมู่บ้านหนองกรด การใช้คำถามกระตุ้นการคิดวิเคราะห์ประเด็นเกี่ยวกับประเด็นปัญหาสิ่งแวดล้อมในท้องถิ่นจากข้อมูลที่เก็บรวบรวมได้ การสืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับแนวทางการแก้ปัญหาและการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติที่เหมาะสมกับสถานที่ การลงมือแก้ปัญหาสิ่งแวดล้อมและเผยแพร่ความรู้ การประเมินร่วมกับคนในชุมชนและการร่วมกันสรุป และอภิปรายผลการดำเนินกิจกรรมร่วมกัน นอกจากนี้พบว่านักเรียนที่ได้รับการจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดการศึกษาอิงสถานที่มีระดับสมรรถนะวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อมเพิ่มขึ้นจากระดับพื้นฐานเป็นระดับสูง
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Chunphoon, W., & Sawangmek, S. (2023). Place-based education for promoting environmental literacy in human and natural resources and environmental sustainability for grade 12 students. Journal of Education and Innovation, 25(1), 267-280. [in Thai]
Gruenewald, D. A., & Smith, G. A. (Eds.). (2008). Place-based education in the global age: Local diversity. Lawrence Erlbaum Associates.
Jatuporn, O., & Watthanathorn, A. (2015). Place-based education: The development of good citizenship in youth based on community contexts. Songklanakarin Journal of Social Sciences and Humanities, 21(1), 81-112. [in Thai]
Khunwandee, S., & Kessing, J. (2024). A study of environmental experiences and environmental action competence of grade 12 students in Chaiyaphum province. Journal of Learning and Teaching Development, Rangsit University, 18(2), 179-195. [in Thai]
Kitkeungkoon, S. (2014). Science learning management: Directions for 21st century teachers. Chuladit Kanphim. [in Thai]
Li, W. T., & Shein, P. P. (2023). Developing sense of place through a place-based Indigenous education for sustainable development curriculum. Environmental Education Research, 29(5), 692-714. Ministry of Natural Resources and Environment. (2024).
Action plan of the Ministry of Natural Resources and Environment B.E. (2024). https://www.mnre.go.th/ [in Thai]
OECD. (2023). OECD Economic Outlook, Volume 2023 Issue 1. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/ce188438-en
Office of Natural Resources and Environmental Policy and Planning. (2023). Thailand state of environmental performance index 2023. https://www.onep.go.th/ebook/emed/epi-report-2023.pdf [in Thai]
Ormond, C. G. (2013). Place-based education in practice. The Ecology of School, 19-28.
Panthet, M. (2023). Active learning management to promote high-level thinking competencies of students. Journal of Educational Studies, 17(1), 45-58. [in Thai]
Phochang, N., & Onthanee, A. (2022). The development of problem-based learning activities integrated with place-based education to enhance environmental literacy for grade 3 students. Panyaphat Journal of Social Sciences, 4(4), 189-198. [in Thai]
Prompak, J., & Kaewurai, W. (2023). The development of science learning activities using place-based learning to enhance environmental literacy of grade 9 students [Master’s thesis, Naresuan University]. http://nuir.lib.nu.ac.th/dspace/handle/123456789/6167 [in Thai]
Sirisakdi, P. (2011). The development of an environmental science instructional model based on place-based education approach to promote sense of place and environmental literacy of lower secondary school students [Doctoral dissertation]. Chulalongkorn University. [in Thai]
UNESCO. (2021). Reimagining our futures together: A new social contract for education. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000379381