การศึกษาพฤติกรรมการเรียนรู้และการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงประเด็น ด้วยปัญญาประดิษฐ์เชิงสร้างสรรค์ ของนักเรียนระดับประถมศึกษารายกลุ่ม ในกิจกรรม Cell Pizza
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์เรื่องโครงสร้างเซลล์ในระดับประถมศึกษามีลักษณะนามธรรมสูงและวิธีการสอนแบบบรรยายมักเป็นอุปสรรคต่อความเข้าใจ การสร้างสภาพแวดล้อมที่เน้นการปฏิบัติจริงและส่งเสริมการสร้างองค์ความรู้จึงมีความสำคัญอย่างยิ่ง งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบพฤติกรรมการเรียนรู้ของนักเรียนประถมศึกษาที่เกิดจากกิจกรรม Cell Pizza ซึ่งเป็นการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์แบบลงมือปฏิบัติเชิงร่วมมือ (Hands-on Collaborative Science Learning) โดยใช้กระบวนการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงประเด็น (Thematic Analysis) และประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์เชิงสร้างสรรค์ (Generative AI) ในการจัดกลุ่มรหัสและสังเคราะห์สาระสำคัญ ประชากร คือ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4-6 โรงเรียนเทศบาลท่าโขลง ๑ และกลุ่มตัวอย่างจำนวน 75 คน ได้มาจากการเลือกแบบเจาะจงตามเกณฑ์การเข้าร่วมค่ายวิทยาศาสตร์ เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย แบบสังเกตพฤติกรรม วิดีโอบันทึกภาพ ใบงานกิจกรรม และแบบประเมินกิจกรรม Cell Pizza ผลการวิจัยพบว่า นักเรียนส่วนใหญ่ (70%) สามารถระบุชนิดเซลล์และติดป้ายชื่อออร์แกเนลล์ครบถ้วน โดยพฤติกรรมเด่นที่พบ ได้แก่ การใช้คำศัพท์วิทยาศาสตร์ถูกต้อง การทำงานร่วมกัน การใช้ภาพประกอบในการอธิบาย และการเชื่อมโยงจินตนาการกับวัสดุจริง อย่างไรก็ตาม พบปัญหาความสับสนในการอธิบายออร์แกเนลล์ที่มีชื่อซับซ้อน เช่น เอนโดพลาสมิกเรติคูลัมชนิดเรียบและชนิดขรุขระ การประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์เชิงสร้างสรรค์ช่วยลดเวลาและเพิ่มความแม่นยำในการวิเคราะห์ข้อมูลภาษาธรรมชาติ แม้ยังมีข้อจำกัดในการตีความเชิงลึกของบริบท จึงควรใช้ควบคู่กับการวิเคราะห์ของผู้วิจัยเพื่อความถูกต้องสูงสุด
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Alparuq, M., et al. (2024). Challenges and opportunities in elementary science education. International Journal of Science Education, 22(1), 1–12.
Bawaneh, A. K. (2023). Learning biology through innovative models: The impact of active model-based learning on students’ comprehension of cell structure. International Journal of Science Education, 45(3), 311–328. https://doi.org/10.1080/09500693.2022.2163081
Carlan, F. de A., Sepel, L. M. N., & Loreto, E. L. S. (2014). Teaching cell biology in primary schools. Education Research International, 2014, Article ID 272475, 1–5. https://doi.org/10.1155/2014/272475
Chamrat, S. (2025). AI companion for graduate studies and researcher: A guide for AI to support graduate studies and researchers. Department of Curriculum, Teaching and Learning, Faculty of Education, Chiang Mai University. ISBN (e-book): 978-616-626-370-1 [in Thai]
Chamrat, S., & Suyamun, P. (2023). Application of ChatGPT for content analysis of STEM activity modules based on the DIY, Tinkerer, and Maker conceptual framework. Journal of Inclusive and Innovative Education, 8(2), 16-34. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/cmujedu/article/view/272293 [in Thai]
Costa, M. J., de Souza, D. N., & Franco, M. D. (2021). Understanding scientific terminology: A challenge for primary school students. International Journal of Science Education, 43(5), 715–733. https://doi.org/10.1080/09500693.2021.1887452
Damaševičius, R. (2024). ChatGPT-supported student assessment – can we rely on it? Journal of Research in Innovative Teaching & Learning, 17(2), 414–416. https://doi.org/10.1108/JRIT-09-2024-195
Dewey, J. (1938). Experience and education. Macmillan.
Fitzgerald, A., & Smith, K. (2016). Science that matters: Exploring science learning and teaching in primary schools. Monash University Publishing.
Hewson, P. W., Beeth, M. E., & Thorley, N. R. (1998). Teaching for conceptual change. In B. J. Fraser & K. G. Tobin (Eds.), International handbook of science education (pp. 199–218). Springer. https://doi.org/10.1007/978-94-011-4940-2_13
Hofstein, A., & Lunetta, V. N. (2004). The laboratory in science education: Foundations for the twenty-first century. Science Education, 88(1), 28-54.
Johnson, D. W., & Johnson, R. T. (2009). An educational psychology success story: Social interdependence theory and cooperative learning. Educational Researcher, 38(5), 365-379.
Kooli, C., & Yusuf, N. (2024). Transforming educational assessment: Insights into the use of ChatGPT and large language models in grading. International Journal of Human–Computer Interaction, 41(5), 3388–3399. https://doi.org/10.1080/10447318.2024.2338330
Laius, M. (2015). Science education in primary schools: Curriculum, teaching, and learning. Journal of Baltic Science Education, 14(1), 6–18.
Naeem, M., Bilal, M., Zeeshan, M., & Khan, S. (2024). Enhancing assessment and feedback in higher education using ChatGPT: Opportunities and challenges. Education and Information Technologies. Advance online publication. https://doi.org/10.1007/s10639-024-12463-7
Ozerk, K. (2020). Student engagement and classroom management in primary science education: A qualitative study. International Electronic Journal of Elementary Education, 12(4), 365–378. https://doi.org/10.26822/iejee.2020456648
Piaget, J. (1964). Part I: Cognitive development in children: Piaget development and learning. Journal of Research in Science Teaching, 2(3), 176-186.
Tibahary, A. R. (2018). Model-Model Pembelajaran Inovatif Muliana. Scolae: Journal of Pedagogy, 1(3), 54 – 64. https://doi.org/10.56488/scolae.v1i1.12
Tinsley, H. N. (2019). Teaching cell structures through games. CourseSource, 6, 1–11. https://doi.org/10.24918/cs.2019.23
Turobov, A., Coyle, D., & Harding, R. (2024). Using ChatGPT for thematic analysis. Bennett Institute for Public Policy, University of Cambridge. https://www.bennettinstitute.cam.ac.uk/blog/using-chatgpt-thematic-analysis/
Vijapurkar, J., Kawalkar, A., & Nambiar, P. (2014). What do cells really look like? An inquiry into students’ difficulties in visualising a 3-D biological cell and lessons for pedagogy. Research in Science Education, 44(2), 307–333. https://doi.org/10.1007/s11165-013-9379-5
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Harvard University Press.
