ความสัมพันธ์ของฮูปแต้มกับภูมิทัศน์ชุมชน

Main Article Content

Umpa Buarapa

บทคัดย่อ

การศึกษาความสัมพันธ์ของภูมิทัศน์ในภาพจิตรกรรมฝาผนัง (ฮูปแต้ม) กับภูมิทัศน์ชุมชนวัดโพธาราม วัดป่าเลไลย์และวัดยางทวงวราราม จังหวัดมหาสารคาม พบว่า เป็นงานศิลปกรรมที่ถ่ายทอดเรื่องราวเกี่ยวกับพุทธประวัติ หลักธรรมคำสอน คติความเชื่อ เป็นอัตลักษณ์อยู่คู่กับสิมอีสาน ฮูปแต้มเป็นเครื่องบันทึกทางประวัติศาสตร์ของชุมชนที่เชื่อมโยงกับมิติทางด้านสังคม มิติด้านการเมืองและการปกครอง โดยเฉพาะอย่างยิ่งมีการเชื่อมโยงและสัมพันธ์กับวิถีชีวิตชุมชนและภูมิทัศน์โดยรอบชุมชน โดยฮูปแต้มวัดโพธารามและวัดป่าเลไลย์ ส่วนใหญ่แสดงภาพป่าไม้ ต้นไม้ สัตว์ป่าและนกหลายชนิดซึ่งสัมพันธ์กับบริบทในอดีตของชุมชน คือ เดิมเคยเป็นป่ายาง ป่าตาล ป่ามะขามมาก่อน และฮูปแต้มยังนำเสนอภาพแหล่งน้ำหลายแห่งซึ่งสัมพันธ์กับคลองวังหิน คลองวังล่อง หนองจอก ที่อยู่ในชุมชน ตลอดจนเชื่อมโยงกับวิถีการหาปลาและล่าสัตว์ ส่วนฮูปแต้มวัดยางทวงวราราม เน้นภาพป่าไม้ สัตว์ป่า การล่าสัตว์ การทำนา และพิธีเผาศพ สัมพันธ์กับสภาพแวดล้อมเดิมเพราะเป็นป่าโคก ล้อมรอบด้วยพื้นที่เกษตรกรรม ไม่มีคลองและหนองน้ำในชุมชน

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย
ประวัติผู้แต่ง

Umpa Buarapa, Faculty Architecture, Urban Design and Creative Arts, Mahasarakham University

Thailand citation index center

เอกสารอ้างอิง

เทพพร มังธาน. (2554). ฮูปแต้มในสิมอีสาน : ภาพสะท้อนความหลากหลายของลัทธิความเชื่อ.
วารสารศิลปกรรมศาสตร์มหาวิทยาลัยขอนแก่น 40 ปีที่ 3 ฉบับที่ 1 มกราคม –
มิถุนายน. 2554.
ไพโรจน์ สโมสร. (2532). จิตรกรรมฝาผนังอีสาน. ศูนย์วัฒนธรรมอีสาน.มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
วาริน บุญญาพุทธิพงศ์, ธนสิทธิ์ จันทะรี, ขาม จาตุรงคกุล และรัตติกร ศิริขันธ์ บุตรลา. (2555).
สถาบันพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม อัตลักษณ์ไทย ทุนความคิด ทุนสร้างสรรค์
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต จังหวัดปทุมธานี.
สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดมหาสารคาม. (2562).. พระธาตุนาดูน. [ออนไลน์]. ได้จาก:
https://www. m-culture.go.th/mahasarakham/ewt_news.php?nid=
1109&filename=index.สืบค้น มกราคม 2562.
ศูนย์เรียนรู้ฮูปแต้มและภูมิปัญญาบ้านดงบัง วัดโพธาราม. (2562). ชุดข้อมูลประวัติความเป็นมาของ
บ้านดงบัง สิมและฮูปแต้มบ้านดงบัง (ดงบังในอดีต) ตำบลดังบัง อำเภอนาดูน
จังหวัดมหาสารคาม.
องค์การบริหารส่วนตำบลดงบัง. (2562).ประวัติชุมชน. [ออนไลน์]. ได้จาก:
http://www.dongbanglocal.go.th/index.php/th/ infomation/history .
สืบค้น มีนาคม 2562.
อุดม บัวศรี (2547). ฮูปแต้ม สินไช. ธนาคารแห่งประเทศไทย สำนักงานภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
จังหวัดขอนแก่น.
สัมภาษณ์กลุ่มชาวบ้าน. (2562). สัมภาษณ์. ภูมิทัศน์ชุมชนวัดโพธารามและวัดป่าเลไลย์. ตำบลดงบัง
อำเภอดงบัง จังหวัดมหาสารคาม. สัมภาษณ์วันที่ 4 มีนาคม 2562.