รูปแบบการใช้พื้นที่สาธารณะของชุมชนวัดแจ้งศิริสัมพันธ์ จังหวัดนนทบุรี

Main Article Content

วีรวรรณ สระทองห้อย
พัลยมล หางนาค
รุจ รัตนพาหุ

บทคัดย่อ

การศึกษานี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์รูปแบบการใช้พื้นที่ว่างสาธารณะและความสัมพันธ์เชิงพื้นที่ของชุมชนชาวไทยพุทธและมุสลิมในชุมชนวัดแจ้งศิริสัมพันธ์ เป็นพื้นที่เสื่อมโทรมแต่มีศักยภาพและมีประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมร่วมกันมานาน เพื่อสร้างแนวทางการปรับปรุงและการฟื้นฟูพื้นที่เพื่อเสนอแนวส่งเสริมการดำรงอยู่ของเอกลักษณ์และวัฒนธรรมของชุมชน เช่น ตลาด สวนสาธารณะริมทาง ลานวัด พื้นที่ริมน้ำ เป็นต้น ผลการศึกษาพบว่า ตลาดปรับปรุงพื้นที่ว่างให้เป็นพื้นที่ค้าขายที่รวมสินค้าและอาหารของทั้งสองวัฒนธรรม เพื่อดึงดูดคนในและนอกชุมชนพื้นที่ริมน้ำ ให้เป็นจุดพักผ่อนที่มีทางเดินเชื่อมต่อเพื่อให้เกิดการใช้งานต่อเนื่องตลอดแนว ส่วนการฟื้นฟูพื้นที่ร้าง ลานกีฬาและลานวัด ปรับปรุงให้มีสิ่งอำนวยความสะดวกที่ยืดหยุ่น  เช่น ม้านั่งที่เคลื่อนย้ายได้ หรือหลังคาเบา เพื่อรองรับทั้งกิจกรรมนันทนาการและพิธีกรรมตามวาระต่าง ๆ และพื้นที่รกร้างขนาดเล็กในตรอกซอกซอยให้เป็นจุดนั่งพักที่เป็นทางการ จะช่วยเพิ่มความปลอดภัยและลดการเสื่อมโทรม เป็นต้น จะช่วยสนับสนุนเอกลักษณ์และวัฒนธรรมของทั้ง 2 กลุ่ม แต่ยังคงปรากฏความแตกต่างที่ชัดเจนในรูปแบบการของการใช้กิจกรรมที่แตกต่างกัน เช่น กิจกรรมทางศาสนา ที่อยู่อาศัย การค้าขาย เป็นต้น ขณะเดียวกันการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ เศรษฐกิจ และสังคมในปัจจุบันส่งผลกระทบโดยตรง ที่ทำให้พื้นที่ว่างสาธารณะสำหรับกิจกรรมชุมชนลดลงและเสื่อมโทรมลงอย่างต่อเนื่อง จากข้อมูลข้างต้นสามารถวิเคราะห์และประมวลผลความสัมพันธ์รูปแบบพื้นที่และกิจกรรมต่าง ๆ เพื่อสรุปปัญหา ศักยภาพ และแนวทางปรับปรุงพื้นที่เบื้องต้น ให้สอดคล้องกับคนในชุมชนวัดแจ้งศิริสัมพันธ์ เพื่อมุ่งเน้นการฟื้นฟูพื้นที่ที่ขาดการใช้งานให้กลับมามีบทบาทในการรองรับกิจกรรม

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สระทองห้อย ว. ., หางนาค พ. ., & รัตนพาหุ ร. (2026). รูปแบบการใช้พื้นที่สาธารณะของชุมชนวัดแจ้งศิริสัมพันธ์ จังหวัดนนทบุรี. วารสารสถาปัตยกรรม การออกแบบและการก่อสร้าง, 8(2), 30–48. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/Jadc/article/view/282576
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมโยธาธิการและผังเมือง. (2562). แนวทางการกำหนดที่โล่งในเขตผังเมืองรวม. กระทรวงมหาดไทย. http://www.dpt.go.th/v3/index.php/th/research-planning/manual/2562-manual-open-space

Fan, Y., Das, K. V., & Chen, Q. (2011). Neighborhood green, social support, physical activity, and stress: Assessing the cumulative impact. Health & Place, 17(6), 1202–1211. https://doi.org/10.1016/j.healthplace.2011.08.008

Francis, M. (1989). Control as a dimension of public-space quality. Environment and Behavior, 21(1), 1–30. https://doi.org/10.1177/0013916589211001

Garnham, H. L. (1985). Maintaining the spirit of place: A guide to place-making in small towns. PDA Publishers.

Gehl, J. (2011). Life between buildings: Using public space. Island Press.

Hillier, B., & Hanson, J. (1984). The social logic of space. Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/CBO9780511597237

Jacobs, J. (1961). The death and life of great American cities. Penguin Books.

Krier, R. (1979). Urban space. Academy Editions.

Lennard, S. H. C., & Lennard, H. L. (1995). Livability by design. Gondolier Press.

Lofland, L. H. (2018). A world of strangers: Order and action in urban public space. Waveland Press.

Rapoport, A. (1977). Human aspects of urban form: Towards a man-environment approach to urban form and design. Pergamon Press.

Trancik, R. (1986). Finding lost space: Theories of urban design. Van Nostrand Reinhold.