หลักภาวนา 4 กับชีวิตประจำวัน
คำสำคัญ:
ภาวนา 4, ชีวิตประจำวันบทคัดย่อ
บทความวิชาการเรื่อง หลักภาวนา 4 กับชีวิตประจำวัน มีวัตถุประสงค์เพื่อการประยุกต์ใช้หลักธรรมภาวนา 4 ในการพัฒนาทางกาย และจิตใจในชีวิตประจำวัน ผู้เขียนได้ดำเนินการศึกษาค้นคว้า
ตามแนวคิด ทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง ทำการสรุปผล และวิเคราะห์ผล พบว่า หลักภาวนา 4 เป็นหลักธรรมในการฝึกสติในพระพุทธศาสนาซึ่งประกอบด้วยการฝึกสติในด้านต่าง ๆ เพื่อลดการยึดติดและพัฒนาจิตใจให้มั่นคง
และเข้าใจในธรรมชาติของชีวิตอย่างชัดเจนซึ่งมีความสำคัญในการฝึกภาวนา และพัฒนาตนจนบรรลุคุณสมบัติต่าง ๆ ตามหลักภาวนา 4 จึงเป็นบุคคลที่ควรค่าแก่การยกย่อง และเป็นตัวอย่างที่ดีในการปฏิบัติธรรม และการดำเนินชีวิตตามหลักพระพุทธศาสนา เป็นการแสดงออกถึงความมีสติในการกระทำ ความเมตตาในความสัมพันธ์ที่ดีกับผู้อื่น และทำให้เกิดปัญญาเพื่อการเผชิญกับความท้าทายของชีวิต ในชีวิตประจำวันของสังคมในปัจจุบัน ผู้คนต้องเผชิญกับปัญหาต่าง ๆ มากมายซึ่งส่งผลกระทบต่อชีวิตในหลากหลายมิติ
ไม่ว่าจะเป็นด้านเศรษฐกิจ สังคม และสุขภาพ ปัญหาที่ซับซ้อนเหล่านี้มักนำไปสู่ความเครียด ความไม่เท่าเทียม และการลดลงของคุณภาพชีวิตโดยรวม ดังนั้นการแก้ไขปัญหาเหล่านี้อย่างมีประสิทธิภาพจึงจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมืออย่างรอบด้านจากทั้งภาครัฐและภาคเอกชน เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนทุกคน และสร้างสังคมที่มั่นคง เป็นธรรม และมีสุขภาพดีมากยิ่งขึ้น การนำหลักธรรมะไปใช้ในชีวิตประจำวัน ในยุคปัจจุบัน เป็นความท้าทายที่ต้องมีการปรับตัวอย่างเหมาะสมและความเข้าใจอย่างลึกซึ้งถึงเจตนาที่แท้จริงในเบื้องหลังหลักธรรมะเหล่านี้ เพื่อให้สามารถนำประโยชน์สูงสุดมาใช้ในสังคมที่เปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา
ได้อย่างเต็มที่
Downloads
เอกสารอ้างอิง
ชาติชาย พิทักษ์ธนาคม. (2557). จิตวิทยาการเรียนการสอน. อยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณ
ราชวิทยาลัย.
ณญาน นลินขวัญ, เมธาวี อุดมธรรมานุภาพ, และสิริวัฒน์ ศรีเครือดง. (2567). การพัฒนาสุขภาวะองค์รวมด้วยหลักภาวนา 4. วารสารพุทธจิตวิทยา. 9(4), 700–710. ค้นเมื่อ 16 พฤษภาคม 2568, จาก
https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jbp/article/view/278471.
พระครูนันทพลาภิรม (นวพล เพชรชู), ปัณณพงศ์ วงศ์ณาศรี, โสภณ ขำทัพ, และสุจิตรา ทิพย์บุรี. (2567)
วิเคราะห์การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ด้วยหลักภาวนา 4. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธ
โฆสปริทรรศน์. 10(1), น. 129–142. ค้นเมื่อ 16 พฤษภาคม 2568, จาก
https://so05.tci-thaijo.org/index.php/Palisueksabuddhaghosa/article/view/265143.
พระปลัดธัญวัฒน์ อโสโก (รักษ์เพ็ชร). (2563). การประยุกต์ใช้หลักภาวนา 4 ในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของ
ชุมชนบ้านบ่อเกตุ อำเภอสะเดา จังหวัดสงขลา. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์. 7(2), น. 35–46.
ค้นเมื่อ 16 พฤษภาคม 2568, จาก
https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JMND/article/view/241031.
พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2540). พุทธธรรมกับการพัฒนาชีวิต. กรุงเทพมหานคร : ธรรมสภา.
พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2544). พุทธธรรม, พุทธธรรม. (ฉบับปรับขยาย). กรุงเทพมหานคร: โครงการ
ตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์.
พระธรรมปิฏก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2549). สติปัฏฐาน 4 กับการพัฒนาจิตใจ . กรุงเทพมหานคร : สำนักพิมพ์วิญญู
ชน.
พระธรรมปิฎก (ป.อ.ปยุตฺโต). (2556). ปรัชญาการศึกษาของไทย ภาคพุทธรรม: แกนนำการศึกษา.
นครปฐม: วัดญาณเวศกวัน.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2546). หลักแม่บทของการพัฒนาตน. (พิมพ์ครั้งที่15).
กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ภาสกร เมิดจันทึก, พระครูพิศาลสารบัณฑิต สารบัณฑิต, สมเดช นามเกตุ, และอริย์ธัช เลิศรวมโชค. (2567).
การประยุกต์หลักภาวนา 4 เพื่อการพัฒนาคุณภาพชีวิต. วารสารพุทธ ศาสตร์ มจร.อุบราชธานี.
(3), น. 2149–2162. ค้นเมื่อ 16 พฤษภาคม 2568, จาก
https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JOBU2025/article/view/3517.
พระอัมฤทธิ์ ฐานิโย (รุงเรือง). (2568). การประยุกต์ใช้หลักภาวนา 4 เพื่อการพัฒนาชุมชน. วารสารพุทธสุข
ภาวะศึกษา และสังคมศาสตร์. 1(2), น. 58–76. ค้นเมื่อ 16 พฤษภาคม 2568, จาก
https://he05.tci-thaijo.org/index.php/JBHES/article/view/5168.
อมรรัตน์ ปากครอง. (2568). แนวทางการรักษาวินัยนักเรียนตามหลักภาวนา 4 สำหรับนักเรียนโรงเรียน
กลุ่มเครือข่ายส่งเสริมประสิทธิภาพที่ 4 จังหวัดปทุมธานี. วารสารปรัชญาปริทรรศน์. 30(1), น.
–123. ค้นเมื่อ 16 พฤษภาคม 2568, จาก
https://so05.tci-thaijo.org/index.php/phiv/article/view/277606.
Park, C. L., Kubzansky, L. D., Chafouleas, S. M., Davidson, R. J., Keltner, D., Parsafar, P., Conwell, Y., Martin, M. Y., Hanmer, J., & Wang, K. H. (2022). Emotional Well-Being: What It Is and Why It Matters. Affective Science. 4(1), pp. 10-20. Retrieved May 16, 2025, from https://doi.org/10.1007/s42761-022-00163-0.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของมหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรีและบุคลากรท่านอื่น ๆ ในมหาวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
