การดำเนินนโยบายสาธารณะด้วยการคิดเชิงระบบเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน

Main Article Content

นราวิชญ์ สุจา
ประวิทย์ พูลเทียบรัตน์
ตรีนภา เผือกจันทึก
คณาธิป ปริสุทธิปรีชา
ณัฐพล ดีเกตุ
ธนัสถา โรจนตระกูล

บทคัดย่อ

 กระบวนดำเนินนโยบายสาธารณะต้องมีการคิดอย่างเป็นระบบ มีการเรียนรู้ตลอดทั้งวงจร โดยให้ความสำคัญกับประเด็นปัญหา สถานการณ์ในปัจจุบัน เพื่อให้มีข้อมูลและองค์ความรู้ที่เกี่ยวข้อง
ครบถ้วน เพื่อเป็นทางเลือกในการดำเนินการแก้ไขปัญหาอย่างเป็นระบบสามารถกำหนด อธิบายขอบเขตของประเด็นปัญหา กลไก กระบวนการ และผู้มีส่วนได้ส่วนเสียที่เกี่ยวข้องได้ ดังนั้นการดำเนินนโยบายสาธารณะด้วยการคิดเชิงระบบเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนจึงมีความจำที่ต้องทำความเข้าใจกับเจ้าของปัญหาซึ่งก็คือมนุษย์ รวมทั้งสิ่งแวดล้อม หรือบริบทที่มีผลต่อความรู้สึกนึกคิดเพื่อกสะท้อนปัญหาที่ขึ้น โดยผ่าน 8 กระบวนการ คือ 1) สำรวจประเด็นนโยบาย 2) สร้างแผนที่เชื่อมโยงภาพรวมของปัญหา 3) พัฒนาจุดมุ่งหมายเชิงระบบ 4) ทบทวนพลวัตของระบบ 5) ระดมความคิดเห็นและพัฒนาข้อเสนอ 6) ประเมินและทดสอบข้อเสนอนโยบาย 7) วางแผนและนำนโยบายไปปฏิบัติ และ 8) ติดตามและประเมินผลนโยบาย

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สุจา น., พูลเทียบรัตน์ ป. ., เผือกจันทึก ต. ., ปริสุทธิปรีชา ค. ., ดีเกตุ ณ. ., & โรจนตระกูล ธ. . (2025). การดำเนินนโยบายสาธารณะด้วยการคิดเชิงระบบเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 12(4), 572–581. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jg-mcukk/article/view/278900
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2565-2570). (1 พฤศจิกายน 2565). ราชกิจจานุเบกษา (เล่ม 139 ตอนพิเศษ 258 ง. หน้า 1-143).

ไทยพีบีเอส. (2567). ขั้นตอนออกแบบนโยบายสาธารณะ เพื่อแก้ปัญหาประเทศตรงจุด-ยั่งยืน. https://policywatch.thaipbs.or.th/article/government-8.

ชิดชนก ชัยวัฒน์ตระกูล. (2566). ประสิทธิผลการนำนโยบายสาธารณะไปปฏิบัติสำหรับผู้มีรายได้น้อยผ่านสินเชื่อโครงการธนาคารประชาชน กรณีศึกษาธนาคารออมสิน อำเภอเมือง จังหวัดพิษณุโลก. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม.

บานชื่น นักการเรียน และเพ็ญศรี บางบอน. (2559). การพัฒนาที่ยั่งยืน. วารสารสิรินธรปริทรรศน์, 17(2), 64-68.

พระครูปลัดประวิทย์ วรธมฺโม, พระครูใบฎีกาศักดิ์ดนัย สนฺตจิตฺโต และสัญญา สดประเสริฐ. (2564). การกำหนดนโยบายสาธารณะของรัฐบาลไทย. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 8(3), 29-43.

มนตรี บุญจรัส. (2566). การกำหนดนโยบายสาธารณะของรัฐบาลไทย. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 6(3), 260-273.

มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ คณะสังคมศาสตร์. (2566). Sustainable Development Goals (SDGs) เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน. https://soc.swu.ac.th/news/ sustainable-development-goals-sdgs

ฤทัยรัตน์ ชิดมงคล และสมยศ ชิดมงคล. (2560). การคิดเชิงระบบ: ประสบการณ์การสอนเพื่อพัฒนาการคิดเชิงระบบ. วารสารครุศาสตร์, 45(2), 209-224.

วิลาวัลย์ โพธิ์ทอง และมนตรี แย้มกสิกร. (2558). การคิดเชิงระบบ: ภาดปฏิบัติการ. วารสารวิจัยและพัฒนาหลักสูตร, 5(1), 1-14.

สมบัติ ธำรงธัญวงศ์. (2556). นโยบายสาธารณะ: แนวคิด การวิเคราะห์และกระบวนการ. (พิมพ์ครั้งที่ 10). เสมาธรรม.

SDG Move. (2568). ข้อมูลเบื้องต้นเกี่ยวกับ SDGs. https://www.sdgmove.com/intro-to-sdgs/.

Senge, P. P. (1990). The Fifth Discipline: The Art and Practice of the Learning Organization. Doubleday/Currency.