กลยุทธ์การพัฒนาภาวะผู้นำตามหลักพุทธบริหารการศึกษา สำหรับผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่ การศึกษาประถมศึกษาภาคกลาง

Main Article Content

พระปลัดสนธิชัย ปสนฺนจิตโต (มาตรไพจิตร์)

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาสภาพคุณลักษณะภาวะผู้นำ 2) เพื่อศึกษาแนวคิด ทฤษฎี และหลักธรรม ที่เกี่ยวกับกลยุทธ์การพัฒนาภาวะผู้นำ 3) เพื่อเสนอกลยุทธ์การพัฒนาภาวะผู้นำตามหลักพุทธบริหารการศึกษา สำหรับผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาภาคกลาง เป็นการวิจัยแบบผสมวิธีคือ 1) การวิจัยเชิงปริมาณ เป็นการใช้แบบสอบถามผู้บริหาร มีกลุ่มตัวอย่างจำนวน 118  2) การวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้แบบสัมภาษณ์ ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 9 ท่าน


               ผลการวิจัย พบว่า


  1. สภาพการคุณลักษณะภาวะผู้นำของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาภาคกลางโดยภาพรวม มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก ในด้านภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงด้านการสื่อสาร มีค่าเฉลี่ยมากที่สุด รองลงมา คือ ด้านการสร้างแรงจูงใจ ด้านการตัดสินใจ ด้านภาวะผู้นำเชิงปฏิรูป ด้านภาวะผู้นำตามสถานการณ์ ด้านพฤติกรรมภาวะผู้นำ ด้านคุณลักษณะผู้นำ ตามลำดับ

  2. แนวคิด ทฤษฎี และหลักพุทธบริหาร ที่เกี่ยวกับกลยุทธ์การพัฒนาภาวะผู้นำ สำหรับผู้บริหารสถานศึกษา มี 4 กลยุทธ์ คือ 1) กลยุทธ์ด้านการตัดสินใจ บูรณาการกับสัปปุริสธรรม หลักกัลยาณมิตร และหลักโยนิโสมนสิการ 2) กลยุทธ์ด้านการสร้างแรงจูงใจ บูรณาการกับหลักสังคหวัตถุ 4 หลักพรหมวิหาร 4  3) กลยุทธ์ ด้านการสื่อสาร บูรณาการกับ หลักกัลยาณมิตรธรรม หลักสังคหวัตถุ 4  4) กลยุทธ์ ด้านภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงบูรณาการกับ หลักกัลยาณมิตร หลักปัญญา  หลักโยนิโสมนสิการหลักสัปปุริสธรรม 7

  3. กลยุทธ์การพัฒนาภาวะผู้นำตามหลักพุทธบริหารการศึกษา มีองค์ประกอบด้วย วิสัยทัศน์ พันธกิจ วัตถุประสงค์ และแนวทางปฏิบัติ ในทั้ง 4 ด้าน คือ ด้านการตัดสินใจ, ด้านการสร้างแรงจูงใจ, ด้านการสื่อสาร, และด้านภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง ตามหลักพุทธบริหารการศึกษา สัมพันธ์กับองค์ความรู้ทั้ง4 กลยุทธ์เชิงพุทธ และ 16 แนวทางปฏิบัติในสถานการณ์ปัจจุบัน

       

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
(มาตรไพจิตร์) พ. ป. (2019). กลยุทธ์การพัฒนาภาวะผู้นำตามหลักพุทธบริหารการศึกษา สำหรับผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่ การศึกษาประถมศึกษาภาคกลาง. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 6(3), 446–458. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jg-mcukk/article/view/215572
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ทวี ทิมขา.การพัฒนาชุมชน. กรุงเทพมหานคร: โอเดียนสโตร์, 2552.
พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545. กรุงเทพมหานคร: คุรุสภาลาดพร้าว, 2545.
ยงยุทธ เกษสาคร.ภาวะผู้นำและการจูงใจ.พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพมหานคร: Sk BOOKET, 2554.
ราชกิจจานุเบกษา, รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยพุทธศักราช 2550, เล่มที่ 124, ตอนที่ 47 ก, หน้า 49-50. (24 สิงหาคม 2550).
รังสรรค์ ประเสริฐศรี.การจัดการสมัยใหม่. พิมพ์ครั้งที่ 5. กรุงเทพมหานคร: ธรรมสาร, 2552.
รัตติกรณ์ จงวิศาล. “ผลการฝึกอบรมภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้นำนิสิตมหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์”.วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตรดุษฎีบัณฑิต. สาขาการวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ประยุกต์. บัณฑิตวิทยาลัย. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 2543.
วิเชียร วิทยาอุดม.ภาวะผู้นำ. กรุงเทพมหานคร: ธีระฟิล์มและไชเท็กซ์, 2548.
ศักดิ์ไทย สุรกิจบวร.การแสวงหาและแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำของผู้บริหารมืออาชีพ: กรณีผู้บริหารการศึกษาและผู้บริหารสถานศึกษา.กรุงเทพมหานคร: สุวิริยาสาสน์, 2552.
สุภรณ์ สุภาพงศ์. กรอบความคิดและข้อเสนอและการวิจัยเพื่อการปฏิรูปการเรียนรู้ของสังคมไทย. วารสารวิชาการ. ปีที่ 3 ฉบับที่ 2 (2550).
เสริมศักดิ์ วิศาลาภรณ์.ภาวะผู้นำ. นนทบุรี: ประมวลสาระชุดวิชาทฤษฎีและแนวปฏิบัติในการบริหาร การศึกษา หน่วยที่ 5-8, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช, 2554.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.แนวทางการกระจายอำนาจการบริหารและจัดการศึกษาให้คณะกรรมการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาและสถานศึกษา ตามกฎกระทรวงกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการกระจายอำนาจการบริหารและจัดการศึกษา พ.ศ. 2550. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมชนสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย, 2550.
Glickman, Carl D., Super Vision and instructional leadership: A developmental approach, 7thed, (Boston: Pearson, 2007), p. 47.