การพัฒนามาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน

Main Article Content

วิชุดา กิจธรธรรม
ศิวะพร ภู่พันธ์
จอมทัพ ขวัญราช

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีความมุ่งหมายเพื่อ (1) พัฒนาและตรวจสอบคุณภาพตัวบ่งชี้มาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน และ (2) ทดลองใช้ตัวบ่งชี้มาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานที่พัฒนาขึ้น การวิจัยนี้ เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี แบบเรียงลำดับการสำรวจ แบ่งการดำเนินการวิจัย ออกเป็น 3 ระยะ ระยะแรก การสังเคราะห์และพัฒนา (ร่าง) มาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน จากศึกษาค้นคว้าข้อมูลจากเอกสารที่เกี่ยวข้องกับมาตรฐานผู้ประเมินภายนอก และตรวจสอบความเที่ยงตรงเชิงโครงสร้างของ (ร่าง) มาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน โดยผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 9 คน เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยการประชุมสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีการตรวจสอบความเที่ยงตรงเชิงเหตุผล โดยผู้เชี่ยวชาญ ระยะที่ 2 การพัฒนาและตรวจสอบคุณภาพตัวบ่งชี้มาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน โดยนำข้อค้นพบจากการวิจัยระยะแรก มาพัฒนาเป็นแบบประเมินมาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน วิเคราะห์คุณภาพของแบบประเมินมาตรฐานฯ ด้วยการวิเคราะห์ความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหาและค่าความเชื่อมั่น ระยะที่ 3 การทดลองใช้ตัวบ่งชี้มาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานที่พัฒนาขึ้น ซึ่งทำการตรวจสอบคุณภาพด้านอำนาจจำแนกของตัวบ่งชี้ โดยใช้เทคนิคกลุ่มที่รู้ชัด ผู้เข้าร่วมการวิจัย คือ ผู้ประเมินภายนอก จำนวน 42 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือ แบบประเมินมาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์การกระจายแบบปกติ ด้วย Shapiro-Wilk W test และการวิเคราะห์คุณภาพด้านอำนาจจำแนกของตัวบ่งชี้ ด้วย Mann Whitney U test
ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ (1) แบบประเมินมาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานมีความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา โดยมีค่า IOC อยู่ระหว่าง .80 – 1.00 และมีค่าความเชื่อมั่น เท่ากับ .97 (2) มาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน มีโครงสร้างประกอบด้วย 2 มาตรฐาน 5 องค์ประกอบ 39 ตัวบ่งชี้ มาตรฐานที่ 1 มาตรฐานคุณสมบัติ มี 2 องค์ประกอบ คือ ภูมิหลัง (5 ตัวบ่งชี้) และ ลักษณะต้องห้าม (4 ตัวบ่งชี้) มาตรฐานที่ 2 มาตรฐานสมรรถนะ มี 3 องค์ประกอบ คือ ความรู้และทักษะ (10 ตัวบ่งชี้) การปฏิบัติตน (5 ตัวบ่งชี้) และการปฏิบัติงาน (15 ตัวบ่งชี้) สำหรับระดับมาตรฐานผู้ประเมินภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน แบ่งออกเป็น 3 ระดับ คือ ผู้เชี่ยวชาญ ผู้เชี่ยวชาญพิเศษ ผู้ทรงคุณวุฒิ

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

American Evaluation Association. (2018). AEA Evaluator Competencies. https://www.eval.org/About/Competencies-Standards/AEA-Evaluator-Competencies

Canadian Evaluation Society. (2018). Competencies for Canadian Evaluation Practice. https://evaluationcanada.ca/files/pdf/2_competencies_cdn_evaluation_practice_2018.pdf

Creswell, J. W., & Plano Clark, V. L. (2018). Designing and conducting mixed methods research (3rd ed.). SAGE.

Hattie, J. & Cooksey, R. W. (1984). Procedures for assessing the validities of tests using the "known-groups" method. Applied Psychological Measurement, 8(3), 295-305. https://doi.org/10.1177/014662168400800306

Plano Clark, V. L., & Ivankova, N. V. (2016). Mixed methods research: A guide to the field. SAGE.

Lapanachokdee, W. (2018). Factors affecting quality levels and quality development of basic educational institutions based on three external quality assessment rounds of Office of National Education Standards and Quality Assessment. Phuket Rajabhat University Academic Journal, 14(1), 350-381. (in Thai)

Office for National Education Standards and Quality Assessment (Public Organization). (2021). Background of the establishment of ONESQA. https://www.onesqa.or.th/th/profile/874/ (in Thai)

Office for National Education Standards and Quality Assessment (Public Organization). (2024). Handbook of external quality assurance framework B.E. 2567-2571: Edition for schools and external assessors for basic education. https://www.onesqa.or.th/th/contentdownload-view/944/3603/ (in Thai)