การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมครูเพื่อพัฒนาความสามารถด้านการทำวิจัยในชั้นเรียน โดยใช้การวิจัยเป็นฐานร่วมกับแนวทางการศึกษาผ่านบทเรียน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการในการพัฒนาความรู้ความสามารถด้านการทำวิจัยในชั้นเรียนของครู 2) เพื่อพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมครูด้านการทำวิจัย นชั้นเรียน 3) เพื่อพัฒนาความสามารถด้านการทำวิจัยในชั้นเรียนของครูที่ผ่านการฝึกอบรมจากหลักสูตร โดยดำเนินการเป็น 3 ระยะ คือ ระยะที่ 1 การศึกษาศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการในการพัฒนาความรู้ความสามารถด้านการวิจัยในชั้นเรียน โดยวิธีการสนทนากลุ่มและการทดสอบความรู้พื้นฐานด้านการวิจัย จากผู้บริหารและครูโรงเรียนวัดแจ่มอารมณ์ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 2 ปีการศึกษา 2560 จำนวน 8 คน ระยะที่ 2 การสร้างหลักสูตรฝึกอบรมครูด้านการวิจัยในชั้นเรียน กลุ่มผู้ให้ข้อมูลในการประเมินคุณภาพของหลักสูตร เป็นผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 3 คน ระยะที่ 3 การใช้หลักสูตรฝึกอบรมครูกับกลุ่มเป้าหมายได้แก่ ครูโรงเรียนวัดแจ่มอารมณ์ ที่เข้ารับการอบรม จำนวน 16 คน ครูที่สมัครใจวางแผนการทำวิจัยในชั้นเรียน จำนวน 4 คน และ ที่สมัครใจเสนอรายงานการวิจัย จำนวน 2 คน เพื่อพัฒนาความสามารถด้านการวิจัยในชั้นเรียน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบทดสอบวัดความรู้ความเข้าใจด้านการทำวิจัยในชั้นเรียน เป็นแบบปรนัย 20 ข้อ แบบประเมินเค้าโครงงานวิจัยในชั้นเรียน และแบบประเมินรายงานการวิจัยในชั้นเรียน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยสรุปได้ ดังนี้
1. สภาพการเรียนการสอนปัจจุบันของโรงเรียนวัดแจ่มอารมณ์ ครูจัดการเรียนการสอนโดยเน้นการบรรยาย สอนให้ครบเนื้อหาตามหลักสูตร และครูยังไม่มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวนวัตกรรมการเรียนการสอนที่หลากหลายและเพียงพอที่จะนำไปใช้ในการจัดการเรียนการสอนได้ นักเรียนทั้งระดับประถมศึกษา และมัธยมศึกษาตอนต้นมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนอยู่ในระดับที่เป็นปัญหา การคิดขั้นสูงของนักเรียนอยู่ในระดับต่ำกว่ามาตรฐาน ครูมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการวิจัยในชั้นเรียนอยู่ในระดับปานกลาง แต่ยังไม่มีประสบการณ์การทำวิจัยเพื่อแก้ปัญหาการเรียนการสอน ครูส่วนมากต้องการให้มีการอบรมเชิงปฏิบัติการเกี่ยวกับการวิจัยในชั้นเรียนที่มีผู้เชี่ยวชาญคอยให้คำปรึกษา แนะนำขณะทำวิจัยในทุกขั้นตอน
2. หลักสูตรฝึกอบรมครูด้านการวิจัยในชั้นเรียนที่พัฒนาขึ้นมี 7 องค์ประกอบ คือ หลักการของหลักสูตร จุดหมายของหลักสูตร โครงสร้างหลักสูตร เนื้อหาสาระในหลักสูตร กิจกรรมและเวลาในการอบรม สื่อประกอบ การอบรม และการวัดและประเมินผล ผลการประเมินมีความเหมาะสมในระดับมาก
3. ความสามารถของครูด้านการวิจัยในชั้นเรียน หลังการอบรมด้วยหลักสูตรฝึกอบรมที่พัฒนาขึ้น ปรากฏดังนี้
3.1 ครูมีความรู้ความเข้าใจด้านการวิจัยในชั้นเรียนเพิ่มขึ้นจากก่อนการอบรม โดยก่อนการอบรมมีคะแนนเฉลี่ย 10.50 หลังการอบรมมีคะแนนเฉลี่ย 16.69
3.2 ครูที่ผ่านการอบรมจากหลักสูตรที่พัฒนาขึ้น มีความสามารถด้านการวิจัยในชั้นเรียน โดยมีผลการประเมินเค้าโครงงานวิจัยโดยภาพรวมมีคุณภาพระดับปานกลาง ( = 3.29, S.D.=0.08) ครูสามารถสร้างเครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้ครบทุกประเภท และสามารถจัดการเรียนการสอนและเก็บรวบรวมข้อมูลได้ตามแผนที่กำหนด และผลการประเมินรายงานการวิจัยโดยภาพรวมมีคุณภาพในระดับมาก (
= 3.59, S.D.=0.01)
Article Details
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารการวัดผลการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสาร ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใดๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารการวัดผลการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารการวัดผลการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนใดส่วนหนึ่งไปเผยแพร่ต่อหรือกระทำการใดๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารการวัดผลการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2545). การวิจัยเพื่อการเรียนรู้. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
กุลยา ตันติผลาชีวะ. (2537). การฝึกอบรม. กรุงเทพฯ: คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ขนิษฐา ศรีตะวัน. (2558). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมเพื่อเสริมสร้างสมรรถนะการวิจัยในชั้นเรียน สำหรับครู โรงเรียนประถมศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง. รมยสาร, 13(1), 191-192.
ชนิดา ยอดสาลี และกาญจนา บุญส่ง. (2559). ปัจจัยที่ส่งผลต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาประจวบคีรีขันธ์ เขต 2. Veridian E-Journal, 9(1), 1208-1223.
ณัฎติยาภรณ์ หยกอุบล. (2555). ปัจจัยที่ส่งผลต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาวิทยาศาสตร์ ของนักเรียนระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนสาธิตสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ. วารสารการศึกษาและพัฒนาสังคม, 8(1), 85-102.
นงลักษณ์ วิรัชชัย. (2551). หลักสูตรฝึกอบรมการวิจัยขั้นสูงแบบบูรณาการทางจิตพฤติกรรมศาสตร์. กรุงเทพฯ : พริกหวานกราฟฟิค.
บุศรา เต็มลักษมี. (2558). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาภาษาอังกฤษของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา มัธยมศึกษา เขต 10. วารสารวิทยบริการ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์, 26(3), 26-36.
ประวิต เอราวรรณ์. (2542). การวิจัยในชั้นเรียน. กรุงเทพฯ : ดอกหญ้าวิชาการ.
ฝ่ายวิชาการโรงเรียนวัดแจ่มอารมณ์. (2559). รายงานผลการปฏิบัติงานประจำปีการศึกษา 2559. มหาสารคาม : โรงเรียนวัดแจ่มอารมณ์.
พัชรี ศรีสังข์. (2560). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมการวิจัยปฏิบัติการสำหรับครู ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอ.วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 20(1), 122-123.
ทิศนา แขมมณี. (2554). ศาสตร์การสอน. กรุงเทพมหานคร : สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
พิชิต ฤทธิ์จรูญ. (2547). การวิจัยเพื่อพัฒนาการเรียนรู้: ปฏิบัติการวิจัยในชั้นเรียน. กรุงเทพฯ : คณะครุศาสตร์ สภาบันราชภัฏพระนคร.
ไพบูลย์ อ่อนมั่ง. (2557). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม เพื่อพัฒนาทักษะการวิจัยปฏิบัติการในชั้นเรียน. กรุงเทพฯ: สาขาการวิจัยและพัฒนาหลักสูตร บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
มารุต พัฒผล. (2556). การเสริมสร้างความสามารถในการจัดการเรียนรู้โดยใช้วิจัยเป็นฐาน. วารสารวิจัยและพัฒนาหลักสูตร, 3(1), 15-27.
ฆนัท ธาตุทอง. (2553). การพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. (พิมพ์ครั้งที่ 2). นครปฐม : เพชรเกษมการพิมพ์.
ราชบัณฑิตยสถาน. (2551). พจนานุกรมศัพท์ศึกษาศาสตร์ฉบับราชบัณฑิตยสถาน. กรุงเทพฯ : อรุณการพิมพ์.
วิจารณ์ พานิช. (2562). วิจัยชั้นเรียนเปลี่ยนครู. กรุงเทพฯ : มูลนิธิสยามกัมมาจล.
วิชาญ พันธุ์ประเสริฐ. (2551). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมครูวิทยาศาสตร์เพื่อออกแบบบทปฏิบัติการที่สอดแทรกภูมิปัญญาท้องถิ่น. ปริญญานิพนธ์ กศ.ด. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
สุวิมล ว่องวานิช. (2558). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สมบัติ ท้ายเรือคำ. (2551). ระเบียบวิธีวิจัยสำหรับมนุษย์ศาสตร์และสังคมศาสตร์. กาฬสินธุ์ : ประสานการพิมพ์.
สมคิด บางโม. (2554). เทคนิคการฝึกอบรมและการประชุม. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: วิทยพัฒน์.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2561). สภาการศึกษาเสวนา 2016-2017: บทบาทการศึกษาไทยในยุคไทยแลนด์ ๔.๐. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
Beebe, S.A., Mottet, T.P and Roach, K.D. (2004). Training and Development: Enhancing Communication and Leadership Skills. New York: Pearson and AB.
Pramley, P. (1991). Evaluating Training Effectiveness: Translating Theory into Practice. London: McGraw-Hill.
