ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อทักษะชีวิตของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ในจังหวัดศรีสะเกษ : การวิเคราะห์กลุ่มพห

บทคัดย่อ

ทักษะชีวิตเป็นความสามารถในด้านต่าง ๆ ของบุคคล ซึ่งมีคุณค่าและมีความสัมพันธ์สอดคล้องกับ
ชีวิตประจําวัน เน้นให้คนเกิดการพัฒนาตนเองโดยการใช้ความคิด การปรับตัว การตัดสินใจ การสื่อสาร การ
จัดการกับอารมณ์และความเครียด การวิจัยครั้งนี้จึงมีจุดมุ่งหมายเพื่อ 1) เพื่อวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน
ทักษะชีวิตของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จังหวัดศรีสะเกษ 2) เพื่อพัฒนาและตรวจสอบความตรงของโมเดล
ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อทักษะชีวิตของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จังหวัดศรีสะเกษ และ 3) เพื่อทดสอบความ
ไม่แปรเปลี่ยนของโมเดลปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อทักษะชีวิตของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่5 จังหวัดศรีสะเกษ
กลุ่มตัวอย่าง คือ นักเรียนระดับมัธยมศึกษาปีที่ 5 ปีการศึกษา 2554 จํานวน 1,270 คน จาก 30 โรงเรียน
ได้มาจากการสุ่มหลายขั้นตอน (Multi-Stage Random Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย
แบบสอบถาม เรื่องปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อทักษะชีวิตของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 แบ่งออกเป็น 2 ตอน
ตอนที่ 1 มี จํานวน 55 ข้อ ตอนที่ 2 มีจํานวน 98 ข้อ แบบวัดบุคลิกภาพของนักเรียน มีค่าอํานาจ
จําแนก (r
xy ) ตั้งแต่ 0.416 ถึง -0.734 , 0.476 ถึง 0.871 และ 0.385 ถึง 0.750 ตามลําดับ และความ
เชื่อมั่น (α ) 0.891, 0.868 และ 0.802 ตามลําดับ การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงบรรยาย การวิเคราะห์
สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์พหุคูณ (Multiple Correlation Analysis) การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน
(CFA) การวิเคราะห์โมเดลสมการโครงสร้าง (SEM) และการวิเคราะห์กลุ่มพหุ (Multiple Group Analysis)
โดยใช้โปรแกรมสําเร็จรูป
ผลการวิจัยปรากฏดังนี้
1. ผลการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันทักษะชีวิตของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จังหวัด
ศรีสะเกษ พบว่า มีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ โมเดลการวัดตัวแปรแฝงทักษะชีวิต มีความตรงเชิง
โครงสร้าง พิจารณาได้จากค่าสถิติที่ใช้ตรวจสอบความตรงของโมเดล ได้แก่ χ2 = 9.257, df= 11 , χ2 /df
= 0.841, p = 0. 598 ,CFI = 1.000 , TLI = 1.001 , RMSEA = 0.000 , SRMR = 0.009 WRMR =
0.261 ตัวบ่งชี้ที่มีน้ําหนัก องค์ประกอบสูงที่สุดคือ ความตระหนักรู้ในตน มีค่าอิทธิพลเท่ากับ 0.839 ความ
ภูมิใจในตนเอง มีค่าอิทธิพลเท่ากับ 0.824 และการตัดสินใจและการแก้ปัญหา 0.787 รองลงมาตามลําดับ
2. การพัฒนาโมเดลปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อทักษะชีวิตของนักเรียนนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5
จังหวัดศรีสะเกษ มีความสอดคล้องกลมกลืนกับข้อมูลเชิงประจักษ์โดยมีดัชนีความสอดคล้องกลมกลืนดังนี้
2
χ = 153.679, df = 176 , χ 2 /df = 0.873, p = 0.8865, CFI= 1.000, TLI = 1.003, RMSEA =
0.000, SRMR = 0.044 , WRMR = 1.418 โดยตัวแปรในโมเดลร่วมกันสามารถอธิบายความแปรปรวนของตัว แปรทักษะชีวิต (LISK) ได้ร้อยละ 90.80 มีอิทธิพลต่อตัวแปรทุกตัวมีนัยสําคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 ใน
จํานวนตัวแปรที่มีอิทธิพลสูงสุดต่อทักษะชีวิต คือ แรงจูงใจใฝ่สัมฤทธิ์ แรงจูงใจใฝ่สัมพันธ์ และแรงจูงใจใฝ่
อํานาจ ตามลําดับ ตัวแปรสังเกตได้ของตัวแปรแฝงบรรยากาศในชั้นเรียน มีค่าน้ําหนักองค์ประกอบมากที่สุด
คือ ปฏิสัมพันธ์ระหว่างครูกับนักเรียน รองลงมา คือ พฤติกรรมของครู และตัวแปรสังเกตได้ของตัวแปรแฝง
สิ่งแวดล้อม มีค่าน้ําหนักองค์ประกอบมากที่สุด คือ การเลียนแบบพฤติกรรม 3. ผลการทดสอบความไม่
แปรเปลี่ยนของรูปแบบโมเดล (Model form) พบว่าโมเดลมีความแปรเปลี่ยนระหว่างบุคลิกภาพของแต่ละ
บุคคล โดยผลการทดสอบความไม่แปรเปลี่ยนของรูปแบบโมเดล พบว่าโมเดลมีความสอดคล้องกลมกลืนกับ
ข้อมูลเชิงประจักษ์ χ2 = 609.818, df = 314, χ2 / df = 1.942, p = 0.000, CFI = 0.967, TLI =
0.956, RMSEA = 0.044, SRMR = 0.044, WRMR = 1.127 ผลการทดสอบความไม่แปรเปลี่ยนของ
พารามิเตอร์ในโมเดลแต่ละกลุ่มมีค่าแตกต่างกันดังนี้ ในกลุ่มนักเรียนที่มีบุคลิกภาพชอบเก็บตัว ตัวแปร
แรงจูงใจ มีอิทธิพลทั้งทางตรงและอิทธิพลทางอ้อม กลุ่มนักเรียนที่มีบุคลิกภาพชอบแสดงตัว มีอิทธิพลทั้ง
ทางตรงและอิทธิพลทางอ้อม ตัวแปรบรรยากาศในชั้นเรียน ในกลุ่มนักเรียนที่มีบุคลิกภาพชอบเก็บตัวและกลุ่ม
นักเรียนที่มีบุคลิกภาพชอบแสดงตัว ไม่มีอิทธิพลทั้งทางตรงและทางอ้อม ตัวแปรสิ่งแวดล้อม ในกลุ่มนักเรียน
ที่มีบุคลิกภาพชอบเก็บตัวไม่มีอิทธิพลทางตรง ในกลุ่มนักเรียนที่มีบุคลิกภาพที่ชอบแสดงตัว มีอิทธิพลทางตรง
และอิทธิพลทางอ้อม ตัวแปรการอบรมเลี้ยงดูแบบเอาใจใส่และให้เหตุผล ในกลุ่มนักเรียนที่มีบุคลิกภาพชอบ
เก็บตัว และชอบแสดงตัว มีอิทธิพลทั้งทางตรงและอิทธิพลทางอ้อม