THE DEVELOPMENT OF HAPPINESS IN THE PERSPECTIVES OF BUDDHIST PHILOSOPHY AND CONTEMPORARY PHILOSOPHY IN UBON RATCHATHANI PROVINCE
Keywords:
Happiness, Buddhist Philosophy, Contemporary Philosophy, Application, Ubon RatchathaniAbstract
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ คือ1) เพื่อศึกษาแนวคิดเรื่องความสุขในพุทธปรัชญา 2) เพื่อศึกษาแนวคิดเรื่องความสุขในปรัชญาร่วมสมัย และ 3) เพื่อเปรียบเทียบและประยุกต์ใช้กรอบแนวคิดทั้งสองในชีวิตประจำวันภายใต้บริบทของจังหวัดอุบลราชธานี เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยมี แบบสัมภาษณ์ (Inter View) โดยคณะผู้วิจัยใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก (In–depth Interviews) กลุ่มนักเรียน/นักศึกษา กลุ่มคนทำงาน กลุ่มผู้สูงอายุ กลุ่มผู้เชียวชาญพุทธปรัชญา และกลุ่มผู้เชียวชาญพุทธศาสนา เป็นแบบสัมภาษณ์
ผลการศึกษาพบว่า
พุทธปรัชญานิยามความสุขผ่านการดับทุกข์และการเข้าถึงความสงบภายใน (นิพพาน) โดยให้ความสำคัญกับการปล่อยวางและการเจริญสติ ในขณะที่ปรัชญาร่วมสมัยมักมองความสุขผ่านมุมมองที่หลากหลาย เช่น สุขภาวะทางจิตวิสัย การงอกงามทางจิตวิทยา และการบรรลุเป้าหมายส่วนบุคคลการวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบ แสดงให้เห็นว่า แม้ปรัชญาทั้งสองจะมีจุดมุ่งหมายเพื่อความกินดีมีสุขของมนุษย์ แต่พุทธปรัชญาให้ลำดับความสำคัญกับการหลุดพ้นทางจิตวิญญาณ ในขณะที่ทัศนะร่วมสมัยมักมุ่งเน้นไปที่ความสมดุลระหว่างสุขภาพจิตและเงื่อนไขทางสังคม สำหรับการประยุกต์ใช้ แนวคิดเหล่านี้ในจังหวัดอุบลราชธานีได้ชี้ให้เห็นถึงการสังเคราะห์ระหว่างหลักปฏิบัติทางพุทธศาสนาแบบดั้งเดิมกับการปรับตัวในวิถีชีวิตสมัยใหม่ ซึ่งเป็นการส่งเสริมแนวทางแบบองค์รวมเพื่อความสุขที่ยั่งยืนในชุมชนท้องถิ่น
Downloads
References
พระธรรมปิฎก (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). พุทธธรรม (พิมพ์ครั้งที่ ๑๔). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหามกุฏราชวิทยาลัย, ๒๕๓๙.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). ธรรมะกับชีวิตประจำวัน. กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย, ๒๕๔๑.
สมภพ ภิรมย์แก้ว. ความสุขในทัศนะของพุทธศาสนาและจิตวิทยาสมัยใหม่. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, ๒๕๔๕.
Seligman, Martin E.P. Flourish: A Visionary New Understanding of Happiness and Well-being. New York: Free Press, ๒๐๑๑.
Nietzsche, F. Thus Spoke Zarathustra. Penguin Classics, ๑๙๖๑.
Frankl, V. Man's Search for Meaning. Boston: Beacon Press, ๑๙๕๙.
Maslow, Abraham. A Theory of Human Motivation. Psychological Review, 1943
Layard, Richard. Happiness: Lessons from a New Science. London: Penguin Books, 2005
Csikszentmihalyi, Mihaly. Flow: The Psychology of Optimal Experience. New York: Harper & Row, 1990.
Greenhaus, Jeffrey H., and Nicholas J. Beutell. Sources of Conflict Between Work and Family Roles. Academy of Management Review, 1985.
Kabat-Zinn, Jon. Full Catastrophe Living: Using the Wisdom of Your Body and Mind to Face Stress, Pain, and Illness. New York: Bantam Books, 1990
Csikszentmihalyi, Mihaly. Flow: The Psychology of Optimal Experience. New York: Harper & Row, 1990
กาญจนา แสงล้ำ. ความสุขในทัศนะพุทธศาสนาและจิตวิทยาเชิงบวก. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, ๒๕๖๐.
รศ. ดร. กุลภา วจนสาระ. การศึกษาเรื่องความสุขและความทุกข์ในพุทธศาสนา. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๕๕.
พระมหาสุทิตย์ อาภากโร และคณะ, สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เลขที่ ๗๙ หมู่ ๑ ต.ลำไทร อ.วังน้อย จ.พระนครศรีอยุธยา.
นัฎจรี เจริญสุข, บทความ การพัฒนารูปแบบการสร้างความสุขในการทำงานของอาจารย์, ปีที่ ๘ ฉบับที่ ๑ มกราคม – มีนาคม ๒๕๖๖.
ประเวช วะทาแก้ว และคณะ, การพัฒนาการเสริมสร้างชุมชนสันติภาพตามแนวพุทธปรัชญาเถรวาท, สถาบันวิจัยญาณสังวร มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย ๒๕๖๕.
กุลภา วจนสาระ. การศึกษาเรื่องความสุขและความทุกข์ในพุทธศาสนา. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๕๕.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Chaiyaphum Buddhist College Mahachulalongkornrajavidyalaya University

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ข้อความลิขสิทธิ์
