APPLICATION OF THE PRINCIPLES OF IDDHIPADA TO IMPROVE THE EFFECTIVENESS OF VILLAGE HEALTH VOLUNTEERS AT PHU PIANG DISTRICT IN NAN PROVINCE
Keywords:
Application, Human Perception, Improve, the Effectiveness, Village Health VolunteersAbstract
The purpose of this research article is1) assess the effectiveness of Village Health Volunteers (VHVs) at Phu Piang District in Nan Province; 2) explore the relationship between the principles of Iddhipada (paths to success in Buddhism) and the effectiveness of VHVs; and 3) propose the application of Iddhipada principles to improve VHVs' effectiveness. The research utilized a mixed-methods approach. For the quantitative component, a survey was conducted with 278 VHVs. Data were analyzed using frequency, percentage, mean, standard deviation, and Pearson correlation coefficient. The qualitative aspect involved in-depth interviews with 10 key informants, analyzed through descriptive content analysis.
The findings revealed that: 1) The overall effectiveness of VHVs' work was high (X̄ = 4.20, S.D. = 0.56), with all aspects—health promotion, disease prevention and control, basic medical care, health rehabilitation, and consumer protection—also rated high. 2) There was a significant positive correlation (r = 0.701, p < 0.01) between the Iddhipada principles and VHVs' work effectiveness. 3) To enhance VHVs' effectiveness through Iddhipada principles, it is essential that they develop key characteristics aligned with these principles: volunteerism, faith in their roles (Chanda), persistent effort (Viriya), commitment and responsibility (Chitta), and reflective judgment (Vimangsa). Additionally, skill development, welfare benefits, and necessary resource support are crucial. This research led to the development of the "PAS Model of Health care" that can be practically applied to enhance VHVs' work effectiveness.
Downloads
References
บรรณานุกรม
กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ. (2564). รายงานสถานการณ์อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ปี 2564.
กรุงเทพฯ: กระทรวงสาธารณสุข.
จักรี แก้วโพนงาม และสุรพงษ์ มาลี. (2564). การพัฒนาศักยภาพการบริหารจัดการงานสาธารณสุขมูลฐาน
ของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านตามหลักพุทธธรรม. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 8(5),
-92.
ธนเสฏฐ์ สายยาโน. (2566). ประสิทธิผลการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน
(อสม.) ในอำเภอบ้านหลวง จังหวัดน่าน. [สารนิพนธ์หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์].มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
นิภาภรณ์ วงศ์รักษา และปาริชาติ เบ็ญจวรรณ์. (2564). การพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์ของอาสาสมัคร
สาธารณสุขประจำหมู่บ้านในยุคดิจิทัล. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ, 14(1), 112-126.
นงลักษณ์ วิรัชชัย และรุ่งนภา ตั้งจิตรเจริญกุล. (2563). การบูรณาการหลักธรรมกับการพัฒนาระบบสุขภาพ
ชุมชน: การวิเคราะห์อภิมาน. วารสารพัฒนาสังคม, 22(1), 42-68.
ปัทญภัจช พรมเสนา,พระครูสุนทร ธรรมนิทัศน์ และเกรียงศักดิ์ ฟองคำ. (2565). การประยุกต์ใช้
หลักอิทธิบาท 4 กับวิสาหกิจชุมชนไม้ปาร์เก้ ตำบลเวียงทอง อำเภอสูงเม่น จังหวัดแพร่. เอกสารงานประชุมวิชาการระดับชาติและนานาชาติ ครั้งที่ 3 The 3rd National and
International Buddhist Conference, (มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรราชวิทยาลัย, 1
มิถุนายน 2565 - 31 พฤษภาคม 2565).
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2564). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม (พิมพ์ครั้งที่ 39).
กรุงเทพฯ: มูลนิธิการศึกษาเพื่อสันติภาพ พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต).
พระมหาวุฒิชัย วชิรเมธี. (2562). อิทธิบาท 4: หลักธรรมแห่งความสำเร็จในการทำงานและการดำเนินชีวิต.
กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ศูนย์วิปัสสนาสากลไร่เชิญตะวัน.
พระมหาสุทธิ จิตฺตสุทฺโธ. (2564). การประยุกต์หลักอิทธิบาท 4 เพื่อการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในองค์กร
สาธารณสุข. วารสารพุทธศาสตร์ศึกษา, 12(1), 156-171.
ไพบูลย์ โล่สุนทร และกัญญา ปลากัดทอง. (2562). อิทธิพลของวัฒนธรรมและบริบทชุมชนต่อประสิทธิผลการ
ทำงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. วารสารสาธารณสุขศาสตร์, 49(3), 205-218.
มาลัย พลายจิตต์. (2564). การพัฒนาศักยภาพการปฏิบัติงานตามหลักพุทธธรรมของอาสาสมัครสาธารณสุขประจําหมู่บ้านในอําเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี. [สารนิพนธ์หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
เรืองศักดิ์ ทองคำ. (2565). ปัญหาการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน.
เอกสารรายงานการประชุมสมาคมอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านอำเภอบ้านหลวง. สำนักงานสาธารณสุขอำเภอบ้านหลวง.
วัชรี วัฒนาสุทธิวงศ์, รัฐพล เย็นใจมา และพงศ์พัฒน์ จิตตานุรักษ์. (2565). ประสิทธิผลการปฏิบัติงานของ
อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) ในอำเภอเมือง จังหวัดกาญจนบุรี. วารสาร มจร.สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 11(4) ,267– 278.
วรรณภา ผาวันดี. (2563). การพัฒนาศักยภาพอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในการส่งเสริมสุขภาพ.
วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ, 38(4), 175-183.
วรวุฒิ วิพุธภูมิ, สุชาติ ใจคำ และพัชรี ใจการุณ. (2563). ความท้าทายในการปฏิบัติงานของอาสาสมัคร
สาธารณสุขประจำหมู่บ้านในพื้นที่ห่างไกล: กรณีศึกษาจังหวัดน่าน. วารสารวิชาการสาธารณสุข,
(3), 489-502.
ศิริลักษณ์ พัฒนาไชยศิริ และคณะ. (2563). องค์ประกอบของอิทธิบาทธรรมที่มีอิทธิพลต่อความสำเร็จในการ
ทำงานในบริบทพื้นที่ท้าทาย. วารสารพุทธศาสตร์ศึกษา, 11(2), 225-242.
สุรีพร ธนศิลป์ และคณะ. (2564). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อประสิทธิผลการปฏิบัติงานด้านการฟื้นฟูสุขภาพของ
อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 15(2), 85-95.
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดน่าน. (2564). รายงานประจำปี 2564 สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดน่าน. น่าน:
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดน่าน.
สำนักงานสาธารณสุขอำเภอภูเพียง. (2567). รายงานผลการประกวดอาสาสมัครสาธารณสุขดีเด่น ประจำปี
งบประมาณ 2566 จังหวัดน่าน. เอกสารรายงานการประชุมประจำเดือนสาธารณสุขอำเภอภูเพียง ครั้งที่ 1/2567 สำนักงานสาธารณสุขอำเภอภูเพียง.
สมพร เนติรัฐกร. (2561). ความสัมพันธ์ระหว่างการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ของอาสาสมัครสาธารณสุข
ประจำหมู่บ้านกับความพึงพอใจของประชาชนผู้รับบริการ. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ,
(2), 217-230.
อัจฉรา มหายศนันท์ และจิรัฏฐ์ พรหมใจรักษ์. (2564). การพัฒนาจิตตะเพื่อเสริมสร้างทักษะการสังเกตและ
การรับฟังในงานสาธารณสุขชุมชน. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 9(6), 207-222.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Chaiyaphum Buddhist College Mahachulalongkornrajavidyalaya University

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ข้อความลิขสิทธิ์
