มาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับประกันภัยชดเชยความเสียหายทางการแพทย์สำหรับผู้ประกอบวิชาชีพแพทย์ในประเทศไทย
คำสำคัญ:
ประกันภัย, ประกันภัยชดเชยความเสียหาย, ความเสียหายทางการแพทย์, วิชาชีพแพทย์บทคัดย่อ
บทความวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัญหาเกี่ยวกับการประกันภัยชดเชยความเสียหายทางการแพทย์จากผู้ประกอบวิชาชีพแพทย์ 2) ศึกษาเปรียบเทียบกฎหมายประกันภัยเพื่อชดเชยความเสียหายจากบริการของผู้ประกอบวิชาชีพด้านสุขภาพในสหราชอาณาจักร 3) เสนอแนวทางและมาตรการทางกฎหมายประกันภัยเพื่อชดเชยความเสียหายให้กับบุคคลซึ่งได้รับความเสียหายจากการรับบริการ เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยใช้วิธีการศึกษาในเชิงเอกสาร
ผลการวิจัยตามวัตถุประสงค์ 1. พบว่ากฎหมายไทยยังมิได้กำหนดให้ผู้ประกอบวิชาชีพแพทย์ต้องมีประกันภัยหรือหลักประกันความรับผิดทางวิชาชีพเป็นเงื่อนไขในการประกอบวิชาชีพ ส่งผลให้ผู้เสียหายยังขาดแหล่งชดเชยความเสียหายที่ชัดเจนและครอบคลุม ขณะที่ผู้ประกอบวิชาชีพแพทย์ต้องรับภาระความเสี่ยงด้านกฎหมาย การเงิน และการประกอบวิชาชีพด้วยตนเอง แม้มาตรา 41 แห่งพระราชบัญญัติหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2545 จะกำหนดให้มีเงินช่วยเหลือเบื้องต้นโดยไม่ต้องพิสูจน์ความผิด แต่ยังมีข้อจำกัดด้านวงเงิน ขอบเขตการคุ้มครอง และกระบวนการพิจารณา
วัตถุประสงค์ที่ 2 พบว่า สหราชอาณาจักรกำหนดให้ผู้ประกอบวิชาชีพด้านสุขภาพต้องมีประกันภัยหรือหลักประกันความรับผิดที่เหมาะสม โดยเชื่อมโยงกับการขึ้นทะเบียนและต่ออายุใบอนุญาตภายใต้การกำกับดูแลขององค์กรวิชาชีพ ทำให้ผู้เสียหายมีแหล่งชดเชยที่ชัดเจน แนวทางดังกล่าวจึงควรนำมาปรับใช้กับประเทศไทย
วัตถุประสงค์ที่ 3. พบว่าเห็นควรให้กำหนดระบบประกันภัยชดเชยความเสียหายทางการแพทย์ภาคบังคับโดยผูกโยงกับการออกและต่ออายุใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ ควบคู่กับการใช้หลักการชดเชยโดยไม่ต้องพิสูจน์ความผิดและการระงับข้อพิพาทโดยผู้เชี่ยวชาญ พร้อมทั้งออกแบบโครงสร้างกฎหมายและอัตราเบี้ยประกันภัยให้เหมาะสม เพื่อให้การเยียวยามีประสิทธิภาพและสอดคล้องกับบริบทของประเทศไทย
Downloads
เอกสารอ้างอิง
ทัศนีย์ รวยเพิ่มพูน, อนิณ อรุณเรืองสวัสดิ์, และ นิรมัย พิศแข มั่นจิตร. (2568, 24 มกราคม). ปัจจัย
ทางด้านกฎหมายที่ส่งผลต่อความเสี่ยงในการดำเนินคดีทางการแพทย์: กรณีศึกษาพระราชบัญญัติวิธีพิจารณาคดีผู้บริโภค พ.ศ. 2551. ใน รายงานสืบเนื่องจากการประชุมวิชาการ
ระดับชาติทางนิติศาสตร์ ครั้งที่ 4 และระดับนานาชาติ ครั้งที่ 1 ภายใต้หัวข้อ “นวัตกรรมทาง
สังคมกับการพัฒนาโลกในอนาคต” คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ, (น. 10–12).
ธนัฐ ชัยวัฒโนดม. (2562). ปัญหาการบังคับใช้มาตรา 41 พระราชบัญญัติหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ
พ.ศ. 2545 [วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่]. คลังสารสนเทศดิจิทัล
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. https://cmudc.library.cmu.ac.th/frontend/Info/item/dc%3A143642
พระราชบัญญัติสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2550. (2550, 19 มีนาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 124(16 ก), 1–19.
https://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2550/A/016/1.PDF
ไพโรจน์ บุญศิริคำชัย. (2565). การคุ้มครองผู้เสียหายจากการรับบริการทางการแพทย์ประเทศสวีเดน.
วารสารกฎหมายและสังคมรังสิต, 1(2), 14–31.
https://so07.tci-thaijo.org/index.php/RJL/article/view/482
เวชศาสตร์ เรืองโสภิษฐ์. (2559). การประกันภัยความรับผิดทางการแพทย์ในประเทศไทย. วารสาร
กฎหมายสุขภาพและสาธารณสุข, 2(3), 343–355.
https://phad.ph.mahidol.ac.th/journal_law/2-3/10-Wejchasard%20Ruangsopit.pdf
ศุภโชค ทัศนา. (2563). การไกล่เกลี่ยข้อพิพาททางการแพทย์ตามพระราชบัญญัติการไกล่เกลี่ยข้อพิพาท
พ.ศ. 2562: ศึกษาเฉพาะกรณีทางแพ่ง [วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธุรกิจ
บัณฑิตย์]. DPU Library. https://libdoc.dpu.ac.th/thesis/Supphachoke.Tas.pdf
สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. (2560). แนวทางการพิจารณาจ่ายเงินช่วยเหลือเบื้องต้นตาม
มาตรา 41.
สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล. (2566). สุขภาพคนไทย 2566: คำสัญญาของไทย
ใน “คอป” (COP: Conference of Parties) กับการรับมือ “โลกรวน”. สำนักงานกองทุน
สนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. https://www.thaihealth.or.th/e-book/รายงานสุขภาพคน
ไทย-ปี-2566/
อนุสรณ์ แก้ววิเชียร. (2562). ปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับการประกอบวิชาชีพโดยประมาทของแพทย์
[วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์].
https://libdoc.dpu.ac.th/thesis/Anusorn.Kae.pdf
อภิรดี เกษาพร. (2556). มาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับการประกันภัยความรับผิดภาคบังคับของผู้
ประกอบวิชาชีพสถาปัตยกรรมควบคุม [วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธุรกิจ
บัณฑิตย์]. DPU Library. https://libdoc.dpu.ac.th/thesis/148570.pdf
Cooter, R., & Ulen, T. (2012). Law and economics (6th ed.). Pearson.
The Health Care and Associated Professions (Indemnity Arrangements) Order 2014, SI 2014/1887 (UK). https://www.legislation.gov.uk/uksi/2014/1887
UK Parliament. (2014, June 30). Health care and associated professions (indemnity
arrangements) order 2014 [House of Lords debate]. Hansard. https://hansard.parliament.uk/Lords/2014-06-30/debates/14063030000136/HealthCareAndAssociatedProfessions
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาลัยสงฆ์ชัยภูมิ

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ข้อความลิขสิทธิ์
