การประยุกต์เทคนิคการสอนแบบประเทศฟินแลนด์กับนักศึกษาระดับปริญญาตรี: ความท้าทายต่อบริบทการจัดการศึกษาอุดมศึกษาไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์สามประการ ได้แก่ การทบทวนและสังเคราะห์หลักการสำคัญของระบบการศึกษาฟินแลนด์ การวิเคราะห์ความเป็นไปได้ในการประยุกต์ใช้ในบริบทอุดมศึกษาไทย และการนำเสนอข้อเสนอแนะเชิงปฏิบัติสำหรับอาจารย์ผู้สอน สถาบันการศึกษา และผู้กำหนดนโยบาย โดยใช้การทบทวนวรรณกรรมเชิงบรรยาย (Narrative Review) จากแหล่งวรรณกรรมทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ
ระบบการศึกษาฟินแลนด์ได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ โดยเฉพาะจากผลการประเมิน PISA ในช่วงทศวรรษ 2000–2010 ผลการทบทวนวรรณกรรมพบหลักการสำคัญห้าประการที่มีพื้นฐานทางทฤษฎีและหลักฐานเชิงประจักษ์รองรับ ได้แก่ (1) การประเมินผลที่เน้น Formative Assessment และการประเมินตามสภาพจริง (2) วัฒนธรรมความไว้วางใจและอิสรภาพของครูผู้สอน (3) การเรียนรู้แบบสืบสอบ (Inquiry-Based Learning) (4) การเรียนรู้แบบร่วมมือ (Collaborative Learning) และ (5) การบูรณาการข้ามรายวิชาผ่านแนวคิด Phenomenon-Based Learning
อย่างไรก็ตาม การประยุกต์ใช้หลักการดังกล่าวต้องเผชิญกับความท้าทายสองประการ ได้แก่ อุปสรรคเชิงวัฒนธรรมที่เกี่ยวข้องกับค่าดัชนีระยะห่างทางอำนาจ (Power Distance Index) ที่สูงในสังคมไทย และอุปสรรคเชิงโครงสร้างด้านระบบการประเมินผลและข้อจำกัดด้านทรัพยากร การถ่ายโอนแนวปฏิบัติโดยตรงโดยไม่ปรับบริบทจึงอาจไม่ได้ผลในทางปฏิบัติ บทความนี้จึงนำเสนอข้อเสนอแนะสามระดับ ได้แก่ ระดับห้องเรียน ระดับสถาบัน และระดับนโยบาย โดยเน้นการเปลี่ยนแปลงที่ค่อยเป็นค่อยไปและสอดคล้องกับกรอบนโยบายที่มีอยู่ เช่น กรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแห่งชาติ (TQF) และเกณฑ์ AUN-QA
ข้อสรุปในบทความนี้อิงการทบทวนวรรณกรรมเป็นหลักและยังต้องการการยืนยันจากการวิจัยเชิงประจักษ์ในบริบทอุดมศึกษาไทยเพิ่มเติม บทความนี้มุ่งหวังเป็นจุดเริ่มต้นของการสนทนาทางวิชาการและเป็นฐานสำหรับการวิจัยในอนาคต
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา. (2552). กรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2552. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา.
สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (2562). แผนอุดมศึกษาระยะยาว 20 ปี พ.ศ. 2561–2580. กรุงเทพฯ: กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.
สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (2565). แผนด้านการอุดมศึกษาเพื่อผลิตและพัฒนากำลังคนของประเทศ พ.ศ. 2564–2570. กรุงเทพฯ: สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.
Ainscow, M., Booth, T., Dyson, A., Farrell, P., Frankham, J., Gallannaugh, F., Howes, A., & Smith, R. (2006). Improving schools, developing inclusion. London, UK: Routledge.
Anderson, L. W., & Krathwohl, D. R. (Eds.). (2001). A taxonomy for learning, teaching, and assessing: A revision of Bloom's taxonomy of educational objectives. New York, NY: Longman.
Andrade, H., & Valtcheva, A. (2009). Promoting learning and achievement through self-assessment. Theory Into Practice, 48(1), 12–19.
Ausubel, D. P. (1968). Educational psychology: A cognitive view. New York, NY: Holt, Rinehart and Winston.
Bishop, J. L., & Verleger, M. A. (2013). The flipped classroom: A survey of the research. Proceedings of the 120th ASEE Annual Conference & Exposition. Washington, DC: American Society for Engineering Education.
Black, P., & Wiliam, D. (1998). Assessment and classroom learning. Assessment in Education: Principles, Policy & Practice, 5(1), 7–74.
Boix Mansilla, V., & Gardner, H. (2003). Assessing interdisciplinary work at the frontier: An empirical exploration of 'symptoms of quality.' GoodWork Project Report Series, 26. Cambridge, MA: Harvard Graduate School of Education.
Changwong, K., Sukkamart, A., & Sisan, B. (2018). Critical thinking skill development: Analysis of a new learning management model for Thai high schools. Journal of International Studies, 11(2), 37–48.
Cooper, H., Robinson, J. C., & Patall, E. A. (2006). Does homework improve academic achievement? A synthesis of research, 1987–2003. Review of Educational Research, 76(1), 1–62.
Darling-Hammond, L. (2010). The flat world and education: How America's commitment to equity will determine our future. New York, NY: Teachers College Press.
Darling-Hammond, L. (2017). Teacher education around the world: What can we learn from international practice?. European Journal of Teacher Education, 40(3), 291–309.
Darling-Hammond, L., & Snyder, J. (2000). Authentic assessment of teaching in context. Teaching and Teacher Education, 16(5–6), 523–545.
Darling-Hammond, L., Hyler, M. E., & Gardner, M. (2017). Effective teacher professional development. Learning Policy Institute. (Online). Retrieved May 5, 2026 from https://learningpolicyinstitute.org/product/effective-teacher-professional-development-report
Deslauriers, L., McCarty, L. S., Miller, K., Callaghan, K., & Kestin, G. (2019). Measuring actual learning versus feeling of learning in response to being actively engaged in the classroom. Proceedings of the National Academy of Sciences, 116(39), 19251–19257.
DuFour, R., DuFour, R., Eaker, R., Many, T. W., & Mattos, M. (2016). Learning by doing: A handbook for Professional Learning Communities at work (3rd ed.). Bloomington, IN: Solution Tree Press.
Duron, R., Limback, B., & Waugh, W. (2006). Critical thinking framework for any discipline. International Journal of Teaching and Learning in Higher Education, 17(2), 160–166.
Edmondson, A. (1999). Psychological safety and learning behavior in work teams. Administrative Science Quarterly, 44(2), 350–383.
Finnish National Board of Education. (2016). National core curriculum for basic education 2014. Helsinki, Finland: Finnish National Board of Education.
Frazier, M. L., Fainshmidt, S., Klinger, R. L., Pezeshkan, A., & Vracheva, V. (2017). Psychological safety: A meta-analytic review and extension. Personnel Psychology, 70(1), 113–165.
Freeman, S., Eddy, S. L., McDonough, M., Smith, M. K., Okoroafor, N., Jordt, H., & Wenderoth, M. P. (2014). Active learning increases student performance in science, engineering, and mathematics. Proceedings of the National Academy of Sciences, 111(23), 8410–8415.
Fry, G. W. (2002). The evolution of educational reform in Thailand. Manila, Philippines: Asian Development Bank.
Fullan, M. (2007). The new meaning of educational change (4th ed.). New York, NY: Teachers College Press.
Fullan, M., & Quinn, J. (2016). Coherence: The right drivers in action for schools, districts, and systems. Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
Hallinger, P., & Kantamara, P. (2000). Educational change in Thailand: Opening a window onto leadership as a cultural process. School Leadership & Management, 20(2), 189–205.
Hallinger, P., & Kantamara, P. (2001). Exploring the cultural context of school improvement in Thailand. School Effectiveness and School Improvement, 12(4), 385–408.
Hallinger, P., Kullpreechasakul, C., & Kantamara, P. (2011). Learning leadership in Thailand: A case study in Buddhist cultural context. International Journal of Educational Management, 25(2), 140–158.
Hargreaves, A., & Shirley, D. (2012). The global fourth way: The quest for educational excellence. Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
Hattie, J. (2009). Visible learning: A synthesis of over 800 meta-analyses relating to achievement. London, UK: Routledge.
Hattie, J., & Timperley, H. (2007). The power of feedback. Review of Educational Research, 77(1), 81–112.
Hmelo-Silver, C. E., Duncan, R. G., & Chinn, C. A. (2007). Scaffolding and achievement in problem-based and inquiry learning: A response to Kirschner, Sweller, and Clark (2006). Educational Psychologist, 42(2), 99–107.
Hofstede, G., Hofstede, G. J., & Minkov, M. (2010). Cultures and organizations: Software of the mind (3rd ed.). New York, NY: McGraw-Hill.
Johnson, D. W., & Johnson, R. T. (1989). Cooperation and competition: Theory and research. Edina, MN: Interaction Book Company.
Kerr, N. L., & Bruun, S. E. (1983). Dispensability of member effort and group motivation losses: Free-rider effects. Journal of Personality and Social Psychology, 44(1), 78–94.
Lattuca, L. R., Voigt, L. J., & Fath, K. Q. (2004). Does interdisciplinarity promote learning? Theoretical support and researchable questions. The Review of Higher Education, 28(1), 23–48.
Lipponen, L., & Kumpulainen, K. (2011). Acting as accountable authors: Creating interactional
spaces for agency work in teacher education. Teaching and Teacher Education, 27(5), 812–819.
Lonka, K. (2018). Phenomenal learning from Finland. Helsinki, Finland: Edita Publishing.
Lyman, F. (1981). The responsive classroom discussion: The inclusion of all students. In A. Anderson (Ed.), Mainstreaming digest (pp. 109–113). College Park, MD: University of Maryland Press.
Minner, D. D., Levy, A. J., & Century, J. (2010). Inquiry-based science instruction—What is it and does it matter? Results from a research synthesis years 1984 to 2002. Journal of Research in Science Teaching, 47(4), 474–496.
Noom-ura, S. (2013). English-teaching problems in Thailand and Thai teachers' professional development needs. English Language Teaching, 6(11), 139–147.
OECD (2019) Education at a Glance 2019: OECD Indicators. OECD Publishing, Paris, (Online). Retrieved May 5, 2026 from https://doi.org/10.1787/f8d7880d-en.
OECD. (2012). Equity and quality in education: Supporting disadvantaged students and schools. Paris, France: OECD Publishing.
OECD. (2014). PISA 2012 results: What students know and can do — Student performance in mathematics, reading and science (Vol. 1, revised ed.). Paris, France: OECD Publishing.
OECD. (2018). The future of education and skills: Education 2030. Paris, France: OECD Publishing.
OECD. (2019). PISA 2018 results (Volume I): What students know and can do. Paris, France: OECD Publishing.
OECD. (2025). Education at a glance 2025: OECD indicators. Paris, France: OECD Publishing.
Piaget, J. (1952). The origins of intelligence in children. New York, NY: International Universities Press.
Piaget, J., & Inhelder, B. (1969). The psychology of the child (H. Weaver, Trans.). New York, NY: Basic Books.
Ploysangwal, W. (2018). An assessment of critical thinking skills of Thai undergraduate students in private Thai universities in Bangkok through an analytical and critical reading test. University of the Thai Chamber of Commerce Journal Humanities and Social Sciences, 38(3), 75–91.
Prince, M. (2004). Does active learning work? A review of the research. Journal of Engineering Education, 93(3), 223–231.
Sahlberg, P. (2011). Finnish lessons: What can the world learn from educational change in Finland? New York, NY: Teachers College Press.
Sahlberg, P. (2015). Finnish lessons 2.0: What can the world learn from educational change in Finland? (2nd ed.). New York, NY: Teachers College Press.
Slavin, R. E. (1995). Cooperative learning: Theory, research, and practice. (2nd ed.). Boston, MA: Allyn & Bacon.
Sriklaub, K., Wongwanich, S., & Wiratchai, N. (2015). Development of the active learning management model for undergraduate students. Procedia: Social and Behavioral Sciences, 171, 1–8.
Stream, C., & Oremus, K. (2018). Technology access and equity in flipped learning environments. Journal of Education and Learning, 7(5), 1–12.
Suwannoppharat, K., & Choksiriporn, S. (2015). Applying the PDCA approach to educational personnel management in schools under the office of the basic education commission in Thailand. International Education Studies, 8(6), 157–163
Trautwein, U. (2007). The homework–achievement relation reconsidered: Differentiating homework time, homework frequency, and homework effort. Learning and Instruction, 17(3), 372–388.
UNESCO Institute for Statistics. (2022). Education: Pupil-teacher ratio by level of education. UNESCO. (Online). Retrieved May 5, 2026 from http://data.uis.unesco.org
von Glasersfeld, E. (1995). Radical constructivism: A way of knowing and learning. London, UK: Falmer Press.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Cambridge, MA: Harvard University Press.
World Economic Forum. (2020). The future of jobs report 2020. World Economic Forum. (Online). Retrieved May 5, 2026 from https://www.weforum.org/publications/the-future-of-jobs-report-2020/
Zedelius, C. M., & Schooler, J. W. (2015). Mind wandering "Ahas" versus mindful reasoning: Alternative routes to creative solutions. Frontiers in Psychology, 2(6), 834.
