รูปแบบการเสริมสร้างคุณภาพชีวิตในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 ตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์

Main Article Content

สุณิสา น้อยชม
ธานี เกสทอง
ดิเรก ด้วงลอย

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพคุณภาพชีวิตในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนขนาดเล็ก 2) เพื่อนำเสนอรูปแบบการเสริมสร้างคุณภาพชีวิตในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนขนาดเล็กตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์ และ 3) เพื่อประเมินรูปแบบการเสริมสร้างคุณภาพชีวิตในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนขนาดเล็กตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์ เป็นการวิจัยแบบผสานวิธีโดยแบ่งเป็น 3 ระยะ คือ ระยะที่ 1 การใช้แบบสอบถามกลุ่มตัวอย่างการวิจัย จำนวน 291 คน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ระยะที่ 2 การจัดสนทนากลุ่มกับผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 7 รูป/คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา และระยะที่ 3 การประเมินกับผู้บริหารสถานศึกษาและครู จำนวน 10 คน สถิติที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ค่าเฉลี่ยและค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน


ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพคุณภาพชีวิตในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก 2) รูปแบบการเสริมสร้างคุณภาพชีวิตในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนขนาดเล็กตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์ ประกอบด้วยแนวปฏิบัติใน 5 ด้านสำคัญ ได้แก่ (1) ด้านผลตอบแทน สนับสนุนและสร้างแรงจูงใจแก่ครูที่ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความทุ่มเท (2) ด้านความก้าวหน้าและความมั่นคง ส่งเสริมการพัฒนาวิชาชีพและการเลื่อนวิทยฐานะ (3) ด้านการพัฒนาความรู้ความสามารถ ส่งเสริมการยกระดับศักยภาพตนเองอย่างต่อเนื่องผ่านการศึกษาอบรมและศึกษาต่อ (4) ด้านการทำงานร่วมกันกับบุคคลอื่น ส่งเสริมการทำงานเป็นทีมและการสร้างความสัมพันธ์อันดีกับทุกภาคส่วนบนพื้นฐานของความจริงใจ (5) ด้านสภาพแวดล้อมในการทำงาน พัฒนาภูมิทัศน์และสนับสนุนสื่อเทคโนโลยีที่เอื้อต่อการจัดการเรียนการสอนอย่างมีคุณภาพ และ 3) ผลการประเมินรูปแบบการเสริมสร้างคุณภาพชีวิตในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนขนาดเล็ก ตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์ ในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุดทั้ง 4 ด้าน คือ ความเหมาะสม ความเป็นไปได้ ความเป็นประโยชน์ และความถูกต้อง

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
น้อยชม ส., เกสทอง ธ., & ด้วงลอย ด. (2026). รูปแบบการเสริมสร้างคุณภาพชีวิตในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 ตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 13(2), 548–562. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/EDMCU/article/view/289256
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2542). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.

เกวลี ตระกูลสุขทรัพย์. (2565). บรรยากาศองค์การที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตการทำงานของครูในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาประจวบคีรีขันธ์. วารสารสิรินธรปริทรรศน์, 23(2), 85–95.

ชนัญญา ทองสุข. (2562). คุณภาพชีวิตในการทำงานที่มีผลต่อประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานของบุคลากร สำนักงานสรรพากรพื้นที่กรุงเทพมหานคร 3. สารนิพนธ์บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยรามคำแหง.

ธีร์ สังขสัญญา, อรุณ จุติผล และสมาน อัศวภูมิ. (2563). รูปแบบการพัฒนาความผาสุกในการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนเอกชนที่มีประสิทธิผล. วารสารพิชญทรรศน์, 15(2), 57–70.

นันธิตา แสนคาร และภัทรฤทัย ลุนสำโรง. (2567). แรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลพบุรี เขต 2. วารสารเสียงธรรมจากมหายาน, 10(2), 193–213.

นิตยา แก่นพุฒ. (2563). การบริหารสภาพแวดล้อมในสถานศึกษาขนาดใหญ่พิเศษของโรงเรียนกาญจนานุเคราะห์. วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์, 5(1), 63–75.

ปณิชา ภัสสิรากุล. (2554). คุณภาพชีวิตการทำงานของข้าราชการชำนาญการ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่สระแก้ว เขต 1. วิทยานิพนธ์ศึกษามหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยบูรพา.

ภาณุวัฒน์ แก้วพุฒ, หยกแก้ว กมลวรเดช และสุรเชษฐ์ บุญยรักษ์. (2567). แนวทางการเพิ่มประสิทธิภาพของการนิเทศ ติดตามและประเมินผลโรงเรียนขนาดเล็ก กลุ่มโรงเรียนฟากท่า สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 2. Journal of Roi Kaensarn Academi, 9(9), 189-205.

ยุทธกานต์ โพธิ์หนองคูณ และธัชชัย จิตรนันท์. (2565). การพัฒนาแนวทางการสร้างทีมงานครู สําหรับสถานศึกษาในสังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาชัยภูมิ เขต 3. วารสารพุทธปรัชญาวิวัฒน์, 6(2), 264-278.

รินรดา เกียรติศิริถาวร และ วรรณากร พรประเสริฐ. (2569). การศึกษาแนวทางการเสริมสร้างแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาน่าน เขต 2. วารสารส่งเสริมและพัฒนาวิชาการสมัยใหม่, 4(1), 1033-1046.

วิจิตตรา ชมทอง และพรเทพ เสถียรนพเก้า. (2567). การศึกษาองค์ประกอบคุณภาพชีวิตในการทำงานของครู. วารสาร มจร หริภุญชัยปริทรรศน์, 8(3), 359–372.

สาลินี ชาดา. (2556). การศึกษาคุณภาพชีวิตการทำงานของข้าราชการครูโรงเรียนธนาคารออมสิน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาประจวบคีรีขันธ์ เขต 1. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยบูรพา.

สุทธิวัชร์ ทับเจริญ. (2563). ตรวจสอบกิจการสหกรณ์. วารสารสหกรณ์ออมทรัพย์ครูนครสวรรค์, 2(2)} 9-15.

สุรพล กมุทชาติ. (2563). ก้าวที่มั่นคง. วารสารสหกรณ์ออมทรัพย์ครูนครสวรรค์, 1(1), 2-15.

อรนุช มั่งมีสุขศิริ. (2564). รูปแบบการพัฒนาคุณภาพครูให้เป็นมืออาชีพเพื่อผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 โดยใช้สถานศึกษาเป็นฐาน. วารสารการวิจัยการศึกษาขั้นพื้นฐาน, 1(1), 133–148.

Husea, Edgar F. and Thomas G. Cumming. (1985). Organization Developmment and Change. New York: WesPublishing.