การพัฒนาทักษะผู้บริหารในศตวรรษที่ 21 ตามหลักไตรสิกขาโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 3
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพทักษะของผู้บริหารในศตวรรษที่ 21 ของโรงเรียน และ 2) เพื่อหาแนวทางการพัฒนาทักษะของผู้บริหารในศตวรรษที่ 21 ตามหลักไตรสิกขาของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 3 เป็นการวิจัยแบบผสานวิธีโดยการวิจัยเชิงปริมาณใช้แบบสอบถามกลุ่มตัวอย่างการวิจัยที่เป็นผู้บริหารสถานศึกษาและครูผู้สอน จำนวน 300 คน วิเคราะห์ข้อมูล ด้วยสถิติพื้นฐาน ได้แก่ ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพใช้การสัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 10 รูป/คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพทักษะผู้บริหารในศตวรรษที่ 21 ของผู้บริหารสถานศึกษาโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 3 โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านทั้ง 5 ด้าน พบว่า ด้านที่อยู่ในระดับมากที่สุด 3 ด้าน คือ การให้กำลังใจ การเปิดโอกาสให้ผู้อื่นลงมือทำ การเป็นแบบอย่าง และด้านที่อยู่ในระดับมาก 2 ด้าน คือ การสร้างแรงบันดาลใจจากวิสัยทัศน์ร่วม และการท้าทายกระบวนการเดิม 2) แนวทางการพัฒนาทักษะผู้บริหารในศตวรรษที่ 21 ตามหลักไตรสิกขา ของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 3 ควรบูรณาการหลักธรรมเข้ากับทักษะการบริหารทั้ง 5 ด้านอย่างเป็นระบบ ดังนี้ (1) ด้านศีล ผู้บริหารต้องประพฤติตนเป็นแบบอย่างที่ดี มีคุณธรรม จริยธรรม และความโปร่งใส (2) ด้านสมาธิ ผู้บริหารต้องมีวุฒิภาวะทางอารมณ์ มีสติ และสามารถสร้างบรรยากาศที่เอื้อต่อความร่วมมือ และ (3) ด้านปัญญา ผู้บริหารต้องประยุกต์ใช้ข้อมูลสารสนเทศ นวัตกรรม และเทคโนโลยีประกอบการตัดสินใจและแก้ปัญหา ทั้งนี้ การนำหลักไตรสิกขามาประยุกต์ใช้จะช่วยสร้างความสมดุลทั้งด้านพฤติกรรม จิตใจ และสติปัญญา อันนำไปสู่การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัลได้อย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความในวารสารฉบับนี้ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้นเพียงผู้เดียว และไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ
กองบรรณาธิการขอสงวนสิทธิ์ในการคัดเลือกบทความลงตีพิมพ์และจะแจ้งให้เจ้าของบทความทราบหลังจากผู้ประเมินบทความตรวจอ่านบทความแล้ว
ต้นฉบับที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ถือเป็นกรรมสิทธิ์ของคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ห้ามนำข้อความทั้งหมดหรือบางส่วนไปพิมพ์ซ้ำ เว้นเสียแต่ว่าจะได้รับอนุญาตจากมหาวิทยาลัยฯ เป็นลายลักษณ์อักษร
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
ธีระ รุญเจริญ. (2550). ความเป็นมืออาชีพในการจัดและบริหารการศึกษายุคปฏิรูปการศึกษา. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพมหานคร: แอล. ที. เพรส.
ปวีณา แสนประสิทธิ์. (2563). การนำหลักไตรสิกขามาประยุกต์ใช้ในการพัฒนาภาวะผู้นำทางการศึกษา. สุพรรณบุรี: สำนักพิมพ์บริหารการศึกษา.
พระมหาสุทิตย์ อาภากโร. (2558).การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ตามหลักพุทธธรรม. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 3(1), 1-12.
สงกรานต์ อนุสุเรนทร์. (2566). การประยุกต์ใช้หลักไตรสิกขาในการบริหารการศึกษาในศตวรรษที่ 21. วารสารวิชาการจินตาสิทธิ์, 1(2), 45-52.
สมบูรณ์กฤช แดงฟู. (2567). ความสัมพันธ์ระหว่างทักษะการบริหารงานของผู้บริหารกับคุณภาพการจัดการศึกษาโรงเรียนบ้านอรุโณทัย จังหวัดเชียงใหม่. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 3. (2563). รายงานผลการนิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษา ประจำปีการศึกษา 2563. เพชรบูรณ์: กลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). รายงานประจำปี 2562. กรุงเทพมหานคร: กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ. (2563). รายงานผลการประเมินคุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563. นนทบุรี: สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2562). มาตรฐานการศึกษาของชาติ พ.ศ. 2561. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2563). รายงานการติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษาตามนโยบายการศึกษาของกระทรวงศึกษาธิการ ประจำปี 2563. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
สุขุม หวานชะเอม. (2562). การประยุกต์ใช้หลักไตรสิกขาในการพัฒนาบุคลากรของโรงเรียนในเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 6(6), 1-10.
Kouzes, J. M. and Posner, B. Z. (2017). The Leadership Challenge: How to Make Extraordinary Things Happen in Organizations. 6th ed. Hoboken. NJ: Wiley.
Yamane, T. (1973). Statistics: An Introductory Analysis. 3rd Edition, Harper and Row, New York.
