การศึกษาการใช้งานเครื่องกลั่นน้ำมันหอมระเหย สำหรับการผลิตยารูปแบบน้ำมันของการแพทย์แผนไทย

Main Article Content

ทวีศักดิ์ หลีแก้วสาย
วนิษา ปันฟ้า
ยิ่งยง เทาประเสริฐ
มัณฑนา คำอ้าย
ธีรนันท์ ธนัญชัย

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความรู้เกี่ยวกับหลักการในการทำงานของเครื่องมือ วิธีการใช้งาน และการดูแลบำรุงรักษาเครื่องกลั่นน้ำมันหอมระเหย เป็นการวิจัยเอกสาร โดยประมวลความรู้จากเอกสารตำราและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับความรู้ทางด้านเภสัชกรรมไทยและการปรุงยาด้วยเทคโนโลยีสมัยใหม่รวมถึงความรู้ทางวิทยาศาสตร์ที่เกี่ยวข้อง ผลการศึกษาพบว่า วิธีการปรุงยาน้ำมันตามหลักเภสัชกรรมไทย เริ่มจากการเตรียมส่วนประกอบที่จะปรุงยาให้เป็นรูปแบบน้ำมันหรือน้ำมันหอมระเหยก่อน โดยใช้วิธีการหุง ทอดหรือเคี่ยว การกลั่นเอาไอน้ำ ส่วนการเตรียมน้ำมันหอมระเหยตามหลักวิทยาศาสตร์จะใช้วิธีการกลั่น หลักการคืออาศัยคุณสมบัติของสารที่มีจุดเดือดต่างกันเกิดการระเหยออกมาเป็นไอน้ำและมีการควบแน่นกลายเป็นของเหลวผสม ดังนั้นเพื่อให้สอดคล้องกับการผลิตยาไทยในระดับอุตสาหกรรมจึงต้องมีการศึกษาวิจัยและพัฒนาวิธีการโดยอาศัยเครื่องมือและเทคโนโลยีสมัยใหม่ คือ เครื่องกลั่นน้ำมันหอมระเหย โดยมีหลักการทำงานคือต้มน้ำให้เดือดกลายเป็นไอน้ำด้วยฮิตเตอร์ไฟฟ้าให้ไอน้ำผ่านตัวสมุนไพร น้ำมันหอมระเหยจะออกมาพร้อมกับไอน้ำและผ่านคอนเดนเซอร์ที่หล่อเลี้ยงด้วยน้ำเย็นเพื่อให้เกิดการควบแน่นกลายเป็นของเหลวผสม ส่วนน้ำมันหอมระเหยจะลอยตัวอยู่ส่วนบนของผิวน้ำและเก็บเฉพาะส่วนของน้ำมันหอมระเหย วิธีการใช้งานคือเติมน้ำสะอาดลงไปและนำสมุนไพรใส่ลงตะแกรงภายในตัวเครื่องพร้อมปิดฝาถัง เปิดระบบการทำงานด้วยการตั้งค่าอุณหภูมิ เมื่อไอน้ำเริ่มระเหยให้เปิดระบบปั๊มน้ำเย็นเข้าสู่คอนเดนเซอร์เพื่อเริ่มขั้นตอนการกลั่น การดูแลบำรุงรักษาเครื่องมือจะเน้นการดูแลความสะอาดก่อนและหลังการใช้งานเพื่อป้องกันการปนเปื้อน ระวังความร้อนและความดันจากตัวเครื่อง และการป้องกันการปนเปื้อนเมื่อเข้าสู่พื้นที่ผลิตต้องแต่งกายด้วยชุดปฏิบัติงานเท่านั้นและไม่สัมผัสกับยาและผลิตภัณฑ์โดยไม่สวมอุปกรณ์ป้องกัน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
หลีแก้วสาย ท., ปันฟ้า ว., เทาประเสริฐ ย., คำอ้าย ม., & ธนัญชัย ธ. (2021). การศึกษาการใช้งานเครื่องกลั่นน้ำมันหอมระเหย สำหรับการผลิตยารูปแบบน้ำมันของการแพทย์แผนไทย. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 8(2), 365–374. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/EDMCU/article/view/246186
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2542). แพทย์ศาสตร์สงเคราะห์ภูมิปัญญาทางการแพทย์และมรดกทางวรรณกรรมของชาติ. กรุงเทพมหานคร: คุรุสภาลาดพร้าว.

กระทรวงสาธารณสุข. (2548). Traditional GMP. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมชนสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

กระทรวงสาธารณสุขและองค์กรภาครัฐ-เอกชน. (2559). แผนแม่บทแห่งชาติว่าด้วยการพัฒนาสมุนไพรไทย ฉบับที่ 1 พ.ศ. 2560 - 2564. กรุงเทพมหานคร: ทีเอส อินเตอร์พริ้นท์.

ทวีศักดิ์ หลีแก้วสาย. (2563). โอกาสการใช้เครื่องต้มและบรรจุยาอัตโนมัติในการผลิตยาต้มของการแพทย์แผนไทย. รายงานสืบเนื่องจากการประชุมวิชาการระดับชาติ นนทรีอีสาน มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสกลนคร ครั้งที่ 8 นวัตกรรมและเทคโนโลยี เพื่อคุณภาพชีวิตและสังคมที่ยั่งยืน. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสกลนคร.

พระราชบัญญัติผลิตภัณฑ์สมุนไพร พ.ศ. 2562. (2562). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 136 ตอนที่ 56 ก หน้า 122 (26 เม.ย. 2562).

พระราชบัญญัติวิชาชีพการแพทย์แผนไทย พ.ศ. 2556. (2556). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 130 ตอนที่ 10 ก หน้า 2 (1 ก.พ. 2556).

ภานรินทร์ ปรีชาวัฒนากร. (2560). การผลิตผลิตภัณฑ์บรรเทาอาการปวดจากสารสกัดสมุนไพร. แหล่งที่มา https://erp.mju.ac.th สืบค้นเมื่อ 20 พ.ย. 2563.

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560. (2560). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 134 ตอนที่ 40 ก หน้า 15 (6 เม.ย. 2560).

สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข กองประกอบโรคศิลปะ. (2548). ตำราแผนโบราณทั่วไป สาขาเภสัชกรรม. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข กองประกอบโรคศิลปะ.

สุดา ดิลกพัฒนมงคล และคนอื่นๆ. (2548). Traditional GMP. กรุงเทพมหานคร: กองควบคุมยา สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา.

Ali Talati. (2017). EXTRACTION METHODS OF NATURAL ESSENTIAL OILS. From https://www.researchgate.net/ Retrieved October 20, 2020.

Azwanida N. (2015). A Review on the Extraction Methods Use in Medicinal Plants, Principle, Strength and Limitation. From https://www.longdom.org/ Retrieved October 20, 2020.