แนวทางการจัดการเรียนรู้เศรษฐศาสตร์เชิงบูรณาการกับพื้นที่เศรษฐกิจพิเศษเป็นทางเลือกใหม่ของการเรียนรู้ชายแดนในจังหวัดเชียงราย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้นำเสนอแนวทางการจัดการเรียนรู้เศรษฐศาสตร์เชิงบูรณาการกับพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษจังหวัดเชียงราย เพื่อเป็นทางเลือกใหม่ของการเรียนรู้ในบริบทชายแดน โดยมีที่มาจากข้อจำกัดของการสอนเศรษฐศาสตร์ในโรงเรียนไทยที่ยังเน้นการท่องจำและขาดการเชื่อมโยงกับชีวิตจริง วัตถุประสงค์คือ 1) พัฒนารูปแบบการเรียนรู้เศรษฐศาสตร์ฐานพื้นที่ โดยใช้เขตเศรษฐกิจพิเศษเป็นห้องเรียนมีชีวิต และ 2) ศึกษาผลต่อความเข้าใจเชิงระบบ ทักษะคิดวิเคราะห์ และสมรรถนะการสื่อสารเชิงนโยบายของผู้เรียน การวิจัยใช้แนวทางเชิงออกแบบ 3 ระยะ ได้แก่ วิเคราะห์หลักสูตรและบริบทพื้นที่ ออกแบบและพัฒนาแผนการสอน 4 ขั้นตอน และนำไปใช้กับนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย เครื่องมือเก็บข้อมูลประกอบด้วยภาคสนาม การวิเคราะห์เอกสาร และการสังเคราะห์แนวคิดเศรษฐศาสตร์กับการศึกษาท้องถิ่น ผลการศึกษาเสนอแนวทางการเรียนรู้ 4 ขั้นตอน คือ (1) การเริ่มจากปัญหาและพื้นที่จริง (2) การบูรณาการเศรษฐศาสตร์กับบริบทท้องถิ่น (3) การสร้างแบบจำลองเศรษฐกิจ และ (4) การประเมินผลหลายมิติ ซึ่งช่วยให้ผู้เรียนอธิบายบริบทชายแดนและผลกระทบจากเขตเศรษฐกิจพิเศษได้เชื่อมโยงหลายมิติ ประยุกต์แนวคิดอุปสงค์–อุปทาน ผลกระทบภายนอก และโครงสร้างตลาด สร้างแบบจำลองเหตุ–ผลและแผนที่ความคิด เห็นความสัมพันธ์เชิงระบบของเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม อีกทั้งยังสามารถสื่อสารและเจรจาเชิงนโยบาย เสนอทางเลือกที่สมดุลตามหลักเศรษฐกิจพอเพียงและ SDGs ผลลัพธ์สะท้อนการมีส่วนร่วมและคุณภาพคำถามเชิงวิพากษ์ที่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ โดยข้อเสนอแนะเชิงนโยบายคือควรเสริมหลักสูตรแกนกลางด้วยรายวิชาท้องถิ่นฐานพื้นที่ และใช้การประเมินหลายมิติเพื่อให้การเรียนเศรษฐศาสตร์มีชีวิต ใช้งานได้จริง และสอดคล้องกับบริบทชายแดนและโลกศตวรรษที่ 21
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Bawden, R. (2010). The community challenge: The learning response. In Social learning systems and communities of practice (pp. 39–56). Springer.
Bouillion, L. M., & Gomez, L. M. (2001). Connecting school and community with science learning: Real world problems and school–community partnerships as contextual scaffolds. Journal of Research in Science Teaching, 38(8), 878–898. https://doi.org/10.1002/tea.1037
Buranova, M., & Rakhmonova, G. (2024). Improving students’ ability to think critically and analytically. Conference Proceedings: Fostering Your Research Spirit, 72–74. https://doi.org/10.2024/gw3fzf27
Chantrawarin, Y. (2015). Spatio-temporal and political-economic construction of Mae Sai border town [Doctoral dissertation, Chiang Mai University].
Chorpook, R., & Jaiman, P. (2023). Area based education management to reduce educational inequality: A case study of Surat Thani Province. Graduate Studies Journal of Nakhon Si Thammarat Rajabhat University, 1(1), 45–53. [in Thai]
Chorpook, R., & Jaiman, P. (2024). Area-based education management to reduce educational inequality. Journal of Human Society, 14(2), 80–95. [in Thai]
Chutrirat, P. (2018). Development of a program to strengthen teachers’ learning management focusing on sufficiency economy integration in the department of social studies, religion and culture for schools under the jurisdiction of the Secondary Educational Service Area Office 25 [Master’s thesis, Mahasarakham University]. [in Thai]
Durongkaveroj, W. (2023). Recent developments in basic education in Thailand. Journal of Southeast Asian Economies, 39, 20–33. https://doi.org/10.1355/ae39-Sc
Fongissara, N. (2019). Transnational labour migration in Chiang Sean area under the special economic zones. Asia Social Issues, 12(1), 91–122. [in Thai]
Gilead, T. (2024). A new education for a new economy: From human capital to human flourishing. Taylor & Francis. https://doi.org/10.4324/9781003393900
Goodlad, K., & Leonard, A. E. (2018). Place-based learning across the disciplines: A living laboratory approach to pedagogy. Insight: A Journal of Scholarly Teaching, 13, 150–164.
Green, T. L. (2012). Introductory economics textbooks: What do they teach about sustainability? International Journal of Pluralism and Economics Education, 3(2), 189–223. https://doi.org/10.1504/IJPEE.2012.049198
Hempattarasuwan, N., Untong, A., Christakos, G., & Wu, J. (2021). Wetland changes and their impacts on livelihoods in Chiang Saen Valley, Chiang Rai Province, Thailand. Regional Environmental Change, 21(4), Article 115. https://doi.org/10.1007/s10113-021-01842-7
Jaiyod, P., Sakolpattarasakhun, T., Songboonrod, P., Nuamai, P., & Chaowachai, S. (2023). Local curriculum: Development of local curriculum to support the special economic zone of Tak Province (WEZ). Journal of Scholar Community, 1(3), 68–81. [in Thai]
Kapp, K. W. (1946). Teaching of economics: A new approach. Southern Economic Journal, 12(4), 376–383.
Kek, M. Y. C. A., & Huijser, H. (2011). The power of problem-based learning in developing critical thinking skills: Preparing students for tomorrow’s digital futures in today’s classrooms. Higher Education Research & Development, 30(3), 329–341. https://doi.org/10.1080/07294360.2010.501074
McCombs, B. L., & Vakili, D. (2005). A learner-centered framework for e-learning. Teachers College Record, 107(8), 1582–1600. https://doi.org/10.1111/j.1467-9620.2005.00534.x
Meechaiyo, N., & Guo, J. (2019). Strategic development and comparative advantages of Mengla Border Special Economic Zone, China and Chiang Rai Special Economic Zone, Thailand. Journal of Mekong Societies, 15(2), 55–70. https://doi.org/10.14456/jms.2019.10
Nanavaro, P. W. W., & Sukuman, P. (2022). Development of curriculum for learning and teaching of social studies in the 21st century. Journal of MCU Ubon Review, 7(3), 247–256. [in Thai]
Noichim, C., & Changchit, N. (2018). Legal measures for supporting and developing the inter-states transportation between Thailand and Myanmar on Chiang Rai–Tachilek route located in Mae Sai Special Economic Zone, Chiang Rai. Connexion: Journal of Humanities and Social Sciences, 7(1), 24–50. [in Thai]
Ramingwong, S., Sopadang, A., & Tippayawong, K. Y. (2016). Supply chain redesign strategies for agro-industry in Chiang Rai Special Economic Zone. Science International, 29, 201–204.
Ray, M. (2018). Teaching economics using ‘cases’: Going beyond the ‘chalk-and-talk’ method. International Review of Economics Education, 27, 1–9. https://doi.org/10.1016/j.iree.2017.12.001
Reigeluth, C. M., Myers, R. D., & Lee, D. (2016). The learner-centered paradigm of education. In Instructional-design theories and models: Volume IV (pp. 5–32). Routledge.
Sakondhawat, K. (2019). Development of economic learning activity package using scenario-based learning to promote financial literacy of lower secondary school students [Master’s thesis, Chulalongkorn University]. https://doi.org/10.58837/CHULA.THE.2019.1437 [in Thai]
Sapphasuk, W., & Nawarat, N. (2019). New actors and space contestation for ideology representation in a Thai-Laos border school: A case study of Chiang Rai Province. Connexion: Journal of Humanities and Social Sciences, 8(2), 87–106.
Smith, G. A. (2002). Place-based education: Learning to be where we are. Phi Delta Kappan, 83(8), 584–594. https://doi.org/10.1177/003172170208300806
Soiploy, W. (2018). Progress of the Chiang Rai Special Economic Zone. Bureau of Trade and Economic Cooperation, Department of Foreign Trade. [in Thai]
Sukhopala, T. (2018). Stakeholder analysis of socioeconomic impacts on Chiang Rai–Chiang Khong rail project in Chiang Rai Province [Master’s thesis, Chulalongkorn University]. https://doi.org/10.58837/CHULA.THE.2018.298
Suksom, S. (2020). Special economic zones development policy, Chiang Rai Province. Academic Journal of North Bangkok University, 9(2), 166–175. [in Thai]
Tengsak, D., & Poboon, C. (2015). Strategic environmental assessment (SEA) of special economic zone (SEZ) development strategy, Chiang Saen District, Chiang Rai Province. Journal of Community Development Research (Humanities and Social Sciences), 8(3), 125–138. [in Thai]
Theerapappisit, P. (2012). The bottom-up approach of community-based ethnic tourism: A case study in Chiang Rai. In R. Kasimoglu (Ed.), Strategies for tourism industry: Micro and macro perspectives (pp. 267–294). InTech.
