ผลกระทบของการโฆษณาอาหาร ยา และผลิตภัณฑ์สุขภาพ ต่อผู้บริโภคในการรับสื่อโทรทัศน์ภาคพื้นดิน

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลกระทบของการโฆษณาอาหาร ยา และผลิตภัณฑ์สุขภาพต่อผู้บริโภคที่รับชมสื่อโทรทัศน์ภาคพื้นดิน รวมถึงเพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องมีข้อมูลเชิงวิชาการสำหรับกำหนดนโยบายคุ้มครองผู้บริโภค การวิจัยใช้ระเบียบวิธีแบบผสมผสาน ได้แก่ การศึกษาข้อมูลเอกสาร การสัมภาษณ์ผู้เชี่ยวชาญ และการสำรวจด้วยแบบสอบถามจากกลุ่มตัวอย่าง 1,500 รายทั่วประเทศ ผลการศึกษา พบว่า ผู้บริโภคมีความเชื่อมั่นต่อสื่อโทรทัศน์ภายใต้การกำกับดูแลของ กสทช. ทำให้ขาดความระมัดระวังต่อเนื้อหาโฆษณา ส่งผลให้ตัดสินใจซื้อผลิตภัณฑ์โดยง่าย ซึ่งในจำนวนนี้ ร้อยละ 20 เปลี่ยนแปลงพฤติกรรมสุขภาพ เช่น ใช้ผลิตภัณฑ์จากโฆษณาแทนการพบแพทย์ และแทนการใช้ยาจากคลินิกหรือโรงพยาบาล นอกจากนี้ ร้อยละ 33 ของผู้ใช้ผลิตภัณฑ์ ประเมินตนเองว่ารู้สึกไม่ดีขึ้นหลังการใช้ เช่น ไม่เห็นผลตามที่โฆษณา หรือรู้สึกสุขภาพแย่ลง จากลักษณะประชากรกลุ่มเป้าหมายที่ยังนิยมสื่อโทรทัศน์ แต่ขาดการตรวจสอบข้อมูลผลิตภัณฑ์ ประกอบกับแนวทางการกำกับดูแลแบบให้สื่อดูแลกันเองซึ่งไม่สัมฤทธิผล จึงเสนอให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้ามามีบทบาทในการกำกับดูแลอย่างจริงจัง เพื่อคุ้มครองผู้บริโภคอย่างมีประสิทธิภาพ