การดูแลผู้ป่วยติดเตียงตามหลักพุทธจริยศาสตร์ในอำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี

Main Article Content

สุพัตรา รองคัมภีร์
จรัส ลีกา
พระครู ภาวนาโพธิคุณ

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัญหาของผู้ป่วยติดเตียงในอำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี 2) ศึกษาหลักพุทธจริยศาสตร์ในการดูแลผู้ป่วยติดเตียง และ 3. วิเคราะห์การดูแลผู้ป่วยติดเตียงตามหลักพุทธจริยศาสตร์ โดยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บรวบรวมข้อมูลจากแหล่งข้อมูลปฐมภูมิ ทุติยภูมิ และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง โดยมีผู้ให้ข้อมูลจำนวน 30 รูป/คน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนาตามหลักอุปนัยวิธี
ผลการวิจัยพบว่า
1. ผู้ป่วยติดเตียงมักเกิดจากภาวะหลอดเลือดสมองตีบ อุดตัน หรือหลอดเลือดสมองแตก ซึ่งพบมากในผู้สูงอายุที่มีโรคประจำตัวร่วมหลายโรค ส่งผลให้การรักษามีความซับซ้อนและอาการป่วยแตกต่างจากวัยอื่น ภาวะติดเตียงนำไปสู่การเกิดโรคแทรกซ้อนที่รุนแรง ผู้ป่วยไม่สามารถช่วยเหลือตนเองได้และ
ต้องพึ่งพาผู้อื่นในการดูแลอย่างต่อเนื่อง ปัญหาที่สำคัญคือการขาดผู้ดูแล ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยทั้งในด้านร่างกาย จิตใจ สังคม และสิ่งแวดล้อม
2. หลักพุทธจริยศาสตร์ที่นำมาใช้ในการดูแลผู้ป่วยติดเตียง ได้แก่ พรหมวิหาร 4 คือ เมตตา กรุณามุทิตา และอุเบกขา เพื่อให้เกิดความเข้าใจและเอื้ออาทรต่อผู้ป่วยอย่างมีคุณธรรม ร่วมกับภาวนา 4 ได้แก่พัฒนากาย ศีล จิต และปัญญา เพื่อส่งเสริมให้ผู้ดูแลมีจิตใจเข้มแข็งและปฏิบัติหน้าที่ด้วยความตระหนักรู้และสติ
3. การประยุกต์หลักพุทธจริยศาสตร์ในการดูแลผู้ป่วยติดเตียงช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตทั้งด้านร่างกาย จิตใจ และสังคม โดยใช้หลักพรหมวิหาร 4 ส่งเสริมให้ผู้ดูแลมีเมตตาและกรุณาต่อผู้ป่วยอย่างเข้าใจและไม่ทอดทิ้ง การดูแลอย่างใกล้ชิดด้วยใจที่มั่นคงช่วยลดความเครียด ความวิตกกังวล และภาวะซึมเศร้าในผู้ป่วย ขณะเดียวกันภาวนา 4 ช่วยให้ผู้ดูแลพัฒนากาย วาจา ใจ และปัญญาในการดำเนินชีวิตร่วมกับผู้ป่วยอย่างมีสติและตระหนักรู้ แนวทางนี้ช่วยให้ผู้ป่วยเกิดการยอมรับในสภาพร่างกายที่เปลี่ยนแปลง และสามารถใช้ชีวิตได้อย่างสงบสุขตามสมควร

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
รองคัมภีร์ ส., ลีกา จ., & ภาวนาโพธิคุณ พ. (2026). การดูแลผู้ป่วยติดเตียงตามหลักพุทธจริยศาสตร์ในอำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี . วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 13(1), 507–516. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jg-mcukk/article/view/288426
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมการแพทย์. (2563). การดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงระยะยาว. กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข.

กรมอนามัย. (2564). คู่มือการดูแลผู้สูงอายุและผู้ป่วยติดเตียงในชุมชน. กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข.

กรมสุขภาพจิต. (2561). คู่มือการดูแลสุขภาพจิตผู้ดูแลผู้ป่วยระยะยาว. กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ.ปยุตฺโต). (2560). พุทธธรรม (ฉบับปรับขยาย). ผลิธัมม์.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2564). รายงานการสำรวจประชากรสูงอายุในประเทศไทย พ.ศ. 2564. สำนักงานสถิติแห่งชาติ.

สุภาพร ศิริสวัสดิ์. (2562). การดูแลผู้ป่วยติดเตียงในสังคมสูงวัย. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ, 37(2), 15–27.