ความมีอยู่ของผีฟ้าของชาวบ้านธาตุอิงฮังนครไกสอนพรมวิหาร แขวงสะหวันนะเขต สปป.ลาว

Main Article Content

Phra Vilaythong Thongmixay
พระครู ภาวนาโพธิคุณ
จักรพรรณ วงศ์พรพวัณ
จรัส ลีกา

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่อง “ความมีอยู่ของผีฟ้าตามความเชื่อของชาวบ้านธาตุอิงฮัง นครไกสอนพรมวิหาร แขวงสะหวันนะเขต สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว” มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาแนวคิดความเป็นมาของผีฟ้า 2) ศึกษาความเชื่อเกี่ยวกับผีฟ้าของชาวบ้านธาตุอิงฮัง และ 3) ศึกษาความมีอยู่ของผีฟ้าตามทัศนะความเชื่อของชุมชน เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยศึกษาจากเอกสารที่เกี่ยวข้องและการวิจัยภาคสนาม ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 24 คน ประกอบด้วย ผู้ประกอบพิธีกรรม 4 คน ผู้ที่ได้รับการรักษาด้วยพิธีรำผีฟ้า 10 คน และผู้สังเกตการณ์ 10 คน เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์เชิงลึก การสังเกตแบบมีส่วนร่วม และการสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีพรรณนาวิเคราะห์และการตีความเชิงอุปนัย
ผลการวิจัยพบว่า 
1) ผีฟ้าเป็นความเชื่อดั้งเดิมของชาวลาวและชาวอีสานที่สืบทอดจากบรรพบุรุษ มีความสัมพันธ์กับความเชื่อเรื่องพญาแถน วิญญาณ และอำนาจเหนือธรรมชาติ โดยเชื่อว่าผีฟ้ามีอำนาจในการคุ้มครองและรักษาโรคภัยไข้เจ็บ
2) ความเชื่อเกี่ยวกับผีฟ้าของชาวบ้านธาตุอิงฮังเป็นระบบความเชื่อที่ผสมผสานระหว่างลัทธิวิญญาณนิยมกับหลักคำสอนทางพระพุทธศาสนา ส่งผลต่อวิถีชีวิต ประเพณี และพิธีกรรมของชุมชน
3) ความมีอยู่ของผีฟ้าสามารถอธิบายได้ในมิติทางวัฒนธรรม มานุษยวิทยา และคติชนวิทยา แม้ไม่สามารถพิสูจน์ได้ด้วยวิธีการทางวิทยาศาสตร์ แต่ผีฟ้ายังคงมีบทบาทสำคัญในฐานะสัญลักษณ์ทางจิตวิญญาณที่ช่วยหล่อหลอมความสามัคคี ความศรัทธา และอัตลักษณ์ของชุมชนอย่างต่อเนื่อง

 

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
Thongmixay, P. V., ภาวนาโพธิคุณ พ., วงศ์พรพวัณ จ., & ลีกา จ. (2025). ความมีอยู่ของผีฟ้าของชาวบ้านธาตุอิงฮังนครไกสอนพรมวิหาร แขวงสะหวันนะเขต สปป.ลาว. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 12(3), 626–636. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jg-mcukk/article/view/288346
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

งามพิศ สัตย์สงวน. (2551). มานุษยวิทยาวัฒนธรรม. (พิมพ์ครั้งที่ 4). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ประเวศ วะสี. (2535). วัฒนธรรมกับการพัฒนา. หมอชาวบ้าน.

พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2546). พุทธธรรม. (พิมพ์ครั้งที่ 11). มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สันติ ไพรีรณ. (2550). พิธีกรรมและความเชื่อผีฟ้าในสังคมอีสาน. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

อนุลักษณ์ อาสาสู้. (2553). พิธีกรรมรำผีฟ้ากับบทบาททางสังคมของชุมชนอีสาน. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 29(2), 45–60.

Berger, P. L., & Luckmann, T. (1966). The social construction of reality: A treatise in the sociology of knowledge. Anchor Books.

Geertz, C. (1973). The interpretation of cultures. Basic Books.

Tylor, E. B. (1871). Primitive culture: Researches into the development of mythology, philosophy, religion, language, art and custom. John Murray.