การพัฒนาผู้สูงอายุเพื่อความเป็นผู้มีความสุขตามหลักพุทธจริยศาสตร์ ของวัดสายทอง ตำบลหนองหว้า อำเภอเมือง จังหวัดหนองบัวลำภู

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพผู้สูงอายุของวัดสายทอง ตำบลหนองหว้า อำเภอเมือง จังหวัดหนองบัวลำภู 2) ศึกษาหลักพุทธจริยศาสตร์ที่ใช้พัฒนาผู้สูงอายุให้มีความสุข และ 3) พัฒนาผู้สูงอายุให้เป็นผู้มีความสุขตามหลักพุทธจริยศาสตร์ของวัดสายทอง ตำบลหนองหว้า อำเภอเมือง จังหวัดหนองบัวลำภู เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้การสัมภาษณ์เชิงลึกและการสังเกตพฤติกรรมเป็นเครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูล ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ได้แก่ พระสงฆ์ จำนวน 5 รูป ผู้สูงอายุ จำนวน 15 คน และบุคลากรทางการแพทย์ จำนวน 5 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการพรรณนาวิเคราะห์
ผลการวิจัยพบว่า 
1) สภาพผู้สูงอายุของวัดสายทองประกอบด้วย 3 ด้าน ได้แก่ (1) สภาพการเปลี่ยนแปลงของผู้สูงอายุ 4 มิติ คือ ด้านร่างกาย ด้านจิตใจ ด้านสังคม และด้านปัญญา (2) สภาพปัญหาของผู้สูงอายุใน 4 มิติเดียวกัน และ (3) ความต้องการของผู้สูงอายุ 3 ด้าน ได้แก่ ความต้องการด้านปัจจัยพื้นฐานความปลอดภัย และการได้รับการยอมรับนับถือ 2) หลักพุทธจริยศาสตร์ที่ใช้พัฒนาผู้สูงอายุให้มีความสุขประกอบด้วย 4 ด้าน คือ ด้านกายภาพ ได้แก่ กายภาวนา สัปปายการี สัปปาเย มัตตัญญุตา ปณีตโภคี และกาลจารี ด้านจิตใจ ได้แก่ จิตตภาวนาและพรหมจรรย์ ด้านสังคม ได้แก่ ศีลภาวนาและสังคหวัตถุ 4 และด้านปัญญา ได้แก่ ปัญญาภาวนาและพรหมวิหาร 4 และ 3) การพัฒนาผู้สูงอายุให้มีความสุขตามหลักพุทธจริยศาสตร์ดำเนินการผ่าน 4 กิจกรรม ได้แก่ การไหว้พระรับศีลและถวายสังฆทาน การทำวัตรสวดมนต์ การฟังพระธรรมเทศนา และการปฏิบัติธรรมแผ่เมตตา ส่งผลให้ผู้สูงอายุมีพฤติกรรมการดูแลสุขภาพกายที่เหมาะสม มีความเข้มแข็งทางจิตใจ สามารถอยู่ร่วมกับผู้อื่นในสังคมอย่างสันติสุข และมีความสามารถในการใช้ปัญญาแก้ไขปัญหาอย่างมีเหตุผล