รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโดยใช้ปัญญาประดิษฐ์ร่วมกับชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพเพื่อพัฒนาคุณภาพผู้เรียน โรงเรียนโคกสีวิทยาสรรค์
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐาน สภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นในการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโดยใช้ปัญญาประดิษฐ์ร่วมกับชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ เพื่อพัฒนาคุณภาพผู้เรียน โรงเรียนโคกสีวิทยาสรรค์ และ 2) พัฒนา ทดลองใช้ และประเมินรูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโดยใช้ปัญญาประดิษฐ์ร่วมกับชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ เพื่อพัฒนาคุณภาพผู้เรียน โรงเรียนโคกสีวิทยาสรรค์ เป็นการวิจัยและพัฒนา ดำเนินการระหว่างภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 ถึงภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2568 กลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครูโรงเรียนโคกสีวิทยาสรรค์ และนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1–6 จำนวน 491 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ รูปแบบและคู่มือการใช้รูปแบบ แบบประเมินรูปแบบ แบบทดสอบความรู้ความเข้าใจ แบบประเมินความสามารถในการจัดการเรียนรู้ แบบประเมินความพึงพอใจ และแบบบันทึกผลการพัฒนาคุณภาพผู้เรียน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการสำรวจ สัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิ และทดลองใช้รูปแบบแบบกลุ่มเดียววัดก่อนและหลังการทดลอง วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ดัชนีความต้องการจำเป็น (PNImodified) การทดสอบ Wilcoxon Signed-Ranks Test และการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า
1) สภาพปัจจุบันของการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง (μ = 2.54, = 0.58) ขณะที่สภาพที่พึงประสงค์อยู่ในระดับมากที่สุด (μ = 4.57,
= 0.58) และมีดัชนีความต้องการจำเป็นโดยรวมเท่ากับ 0.80
2) รูปแบบที่พัฒนาขึ้น คือ AIPHR2S Model ประกอบด้วย 6 องค์ประกอบ ได้แก่ หลักการ วัตถุประสงค์ กระบวนการพัฒนา 6 ขั้น ระบบสนับสนุน เงื่อนไขความสำเร็จ และการวัดและประเมินผล ผลการทดลองใช้พบว่า ครูมีความรู้ความเข้าใจหลังการพัฒนาสูงกว่าก่อนการพัฒนาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และมีความสามารถในการจัดการเรียนรู้เชิงรุกโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด โดยมีคะแนนเฉลี่ยร้อยละ 84.33 ครูสามารถพัฒนาผลการปฏิบัติที่เป็นเลิศได้ครบทุกคน คิดเป็นร้อยละ 100 รูปแบบมีความเหมาะสมและความเป็นประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุด ครูและนักเรียนมีความพึงพอใจอยู่ในระดับมากที่สุด และคุณภาพผู้เรียนด้านผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ และสมรรถนะสำคัญมีพัฒนาการสูงขึ้น
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กลุ่มบริหารวิชาการ โรงเรียนโคกสีวิทยาสรรค์. (2567). รายงานการนิเทศภายในปีการศึกษา 2566 โรงเรียนโคกสีวิทยาสรรค์. โรงเรียนโคกสีวิทยาสรรค์.
วรัชยา ประจำ. (2564). รูปแบบการพัฒนาครูโดยใช้ชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพเพื่อส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุก โรงเรียนอนุบาลห้วยทับทัน. วารสารพิชญทรรศน์, 16(3), 27-44.
สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน). (2562). รายงานการประเมินคุณภาพการศึกษาคุณภาพภายนอก รอบ 4 การศึกษาขั้นพื้นฐาน โรงเรียนโคกสีวิทยาสรรค์ พ.ศ. 2559 - 2562. สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน).
สุพัตรา ปากดี. (2566). แนวทางการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในการจัดการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 2. Interdisciplinary Academic and Research Journal, 4 (6), 555-572; DOI: https://doi.org/10.60027/iarj.2024.278760
อติวงศ์ สุชาโต และคณะ (2566). การศึกษาแนวทางการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์เพื่อพัฒนาทักษะการอ่านของผู้เรียนระดับประถมศึกษา. https://www.onec.go.th/th.php/book/BookView/2008
Desimone, L. M. (2009). Improving impact studies of teachers’ professional development: Toward better conceptualizations and measures. Educational Researcher, 38(3), 181–199. https://doi.org/10.3102/0013189X08331140 Sage Journals
Freeman, S., Eddy, S. L., McDonough, M., Smith, M. K., Okoroafor, N., Jordt, H., & Wenderoth, M. P. (2014). Active learning increases student performance in science, engineering, and mathematics. Proceedings of the National Academy of Sciences, 111(23), 8410–8415. https://doi.org/10.1073/pnas.1319030111 DOI
Garet, M. S., Porter, A. C., Desimone, L., Birman, B. F., & Yoon, K. S. (2001). What makes professional development effective? Results from a national sample of teachers. American Educational Research Journal, 38(4), 915–945. https://doi.org/10.3102/00028312038004915 Sage Journals
Kasneci, E., Sessler, K., Küchemann, S., Bannert, M., Dementieva, D., Fischer, F., Gasser, U., Groh, G., Günnemann, S., Hüllermeier, E., Krusche, S., Kutyniok, G., Michaeli, T., Nerdel, C., Pfeffer, J., Poquet, O., Sailer, M., Schmidt, A., Seidel, T., Stadler, M., Weller, J., Kuhn, J., & Kasneci, G. (2023). ChatGPT for good? On opportunities and challenges of large language models for education. Learning and Individual Differences, 103, 102274. https://doi.org/10.1016/j.lindif.2023.102274 DOI
Miao, F., & Cukurova, M. (2024). AI competency framework for teachers. UNESCO. https://doi.org/10.54675/ZJTE2084 UNESCO
Miao, F., & Holmes, W. (2023). Guidance for generative AI in education and research. UNESCO. GCED Clearinghouse
OECD. (2023). OECD digital education outlook 2023: Towards an effective digital education ecosystem. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/c74f03de-en OECD
Prenger, R., Butler, D., & Schneller, L. . (2023). Professional Learning Communities (PLCs) for English Teachers as a Tool for Active Learning Development. https://www.qeios.com/read/XZBW2M/pdf
Vescio, V., Ross, D., & Adams, A. (2008). A review of research on the impact of professional learning communities on teaching practice and student learning. Teaching and Teacher Education, 24(1), 80–91. https://doi.org/10.1016/j.
tate.2007.01.004
Xu, J., & Yan, Z. (2022). The role of professional learning communities in promoting active learning for secondary school teachers. 8, 102-119.