หลักพุทธจิตวิทยาเพื่อการพัฒนาจิตใจให้เข้าถึงความสุข

Main Article Content

พระครูสุวรรณสารานุกูล (ภิชยพล หงวนไธสง)
วิเชียร นามการ
วริทธิ์ตา จารุจินดา

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์ โดยการนำหลักพุทธจิตวิทยาเพื่อพัฒนาจิตใจให้เข้าถึงความสุขมุ่งเน้นการเรียนรู้นำหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาในทางสายกลางมัชฌิมาปฏิปทา เป็นวิธีปฏิบัติที่นำมาใช้ได้กับทุกเรื่องทุกอย่างในชีวิตอย่างพอเพียง มรรคมีองค์ 8 หรือ อริยมรรค มีองค์แปดประการ บทความนี้ประกอบด้วยหลักธรรมไตรสิกขา 3 ประการ คือ ศีลภาวนา สีลสิกขา พัฒนากาย และ สมาธิภาวนา
อธิจิตสิกขา คือ พัฒนาคุณภาพจิต พัฒนาสมรรถภาพจิต พัฒนาสุขภาพจิต และปัญญาภาวนา อธิสิกขา พัฒนาปัญญาโดยการปฏิบัติตามหลักสติปัฏฐาน 4 หรือทางดำเนินชีวิตในการฝึกให้เกิดสติ ก็คือ การทำสติปัฏฐาน มีสติระลึกรู้กาย เรียกกายในกาย เวทนาในเวทนา จิตในจิต ธรรมในธรรม หลักธรรมที่กล่าวมานี้ถือว่า หลักพุทธจิตวิทยาอันนำไปประยุกต์ใช้กับชีวิตได้เป็นอย่างดี ชาวพุทธหรือคนทั่วไปต้องการจะพัฒนาตนให้เข้าถึงความสุขนั้น คือ การนำหลักธรรมอันประเสริฐสู่การปฏิบัติให้ถึงพร้อมทั้งกายและจิตควบคู่กันไปอย่างสม่ำเสมอให้เป็นกิจวัตรต่อเนื่อง ชีวิตก็จะมีแต่ความสุข สงบ สว่าง ปีติ สุข ซึ่งพระพุทธศาสนาเรียกว่า กุศล (Kusala or Merit) คือ ความดีและความสุข ดังได้เรียบเรียงมาแล้ว

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
(ภิชยพล หงวนไธสง) พ., นามการ ว. ., & จารุจินดา ว. . (2025). หลักพุทธจิตวิทยาเพื่อการพัฒนาจิตใจให้เข้าถึงความสุข. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 12(1), 373–385. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jg-mcukk/article/view/273005
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

กรมการศาสนา กระทรวงศึกษาธิการ. (2539). คู่มือการศึกษาธรรมชั้นตรี. โรงพิมพ์การศาสนา.

จิราภา เต็งไตรรัตน์ และคณะ. (2552) จิตวิทยาทั่วไป. โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

จำนง อดิวัฒนสิทธิ์. (2545). สังคมวิทยาตามแนวพุทธศาสตร์. สำนักงานอธิการบดี: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ณิรดา เวชญาลักษณ์. (2561) หลักการจัดการเรียนรู้. โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ทัศนีย์ ทองสว่าง. (2537). สังคมไทย ภาควิชาสังคมวิทยา คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒประสานมิตร.

พระเทพเวที (ป.อ.ปยุตโต). (2531) พัฒนาตน. (พิมพ์ครั้งที่ 2). มูลนิธิโกมลคีมทอง.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539. พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. เล่ม : 11

พระธรรมปิฎก (ป.อ.ปยุตฺโต). (2540) พุทธธรรมกับการพัฒนาชีวิต. โรงพิมพ์ธรรมสภา.

______. (2549) สุขภาวะองค์รวมแนวพุทธ. นครปฐม : วัดญาณเวศกวัน.

______. 2546. พระไตรปิฎกสิ่งที่ชาวพุทธต้องรู้. สำนักพิมพ์ แมสโปรดักส์.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ.ปยุตฺโต). (2538). พุทธธรรม. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

______. (2538). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม.บริษัท สื่อตะวัน จำกัด.

______. (2545). พจนานุกรมพุทธศาสตร์. ธรรมสภา.

______. (2554) พจนานุกรมพุทธศาสตร์. ธรรมสภา.

พระครูสิริรัตนานุวัตร. (2555). ศาสตร์ร่วมสังคม. โปกัสปริ้นต์.

วิทยากร เชียงกูล. (2552). จิตวิทยาและการพัฒนาตนเอง. เดือนตุลา.

พิสิฐ เจริญสุข. (2542). คู่มือการอบรมสมาธิ. กรมการศาสนา.

คณาจารย์สำนักพิมพ์เลี่ยงเชียง. (2547). พุทธประวัติฉบับมาตรฐาน. โรงพิมพ์เลี่ยงเชียง.

สมเด็จพระปรมานุชิตชิโนรส. พระปรมสมโพธิกถา (พิศดาร 27 ปริเฉท). โรงพิมพ์เลี่ยงเชียง ม.ป.ป.

กรมการศาสนา กระทรวงศึกษาธิการ. (2539). คู่มือการศึกษาธรรมชั้นตรี. โรงพิมพ์การศาสนา.