การวิเคราะห์คุณค่าพระพุทธรูปไม้วัดพุทธประดิษฐ์บ้านโพน ตำบลโพนทอง อำเภอเชียงยืน จังหวัดมหาสารคาม

Main Article Content

พระคมสันต์ ทับคำภา
จรัส ลีกา
สุวิน ทองปั้น
อุทัย กมลศิลป์
พระมหาปพน กตสาโร (แสงย้อย)
พลเผ่า เพ็งวิภาศ

บทคัดย่อ

 การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาประวัติและพัฒนาการพระพุทธรูปในพระพุทธศาสนา 2) ศึกษาพระพุทธรูปไม้วัดพุทธประดิษฐ์บ้านโพน ตำบลโพนทอง อำเภอเชียงยืน จังหวัดมหาสารคาม และ 3) คุณค่าพระพุทธรูปไม้วัดพุทธประดิษฐ์ บ้านโพน ตำบลโพนทอง อำเภอเชียงยืน จังหวัดมหาสารคาม เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์เชิงลึก และแบบสนทนากลุ่ม
ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ได้แก่ พระสงฆ์ 5 รูป นักวิชาการ 5 คน และปราชญ์ชาวบ้าน 5 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีการพรรณนาตามหลักอุนัยวิธี
ผลการวิจัยพบว่า 1. ประวัติและพัฒนาการพระพุทธรูปในพระพุทธศาสนา พบว่า หลังจากที่พระพุทธเจ้าปรินิพพาน ประมาณ 300 ปี ช่างชาวกรีกได้สร้างพระพุทธรูปขึ้นครั้งแรกด้วยหินแกรนิต เพื่อเป็นตัวแทนของพระพุทธเจ้า การสร้างพระพุทธรูปนั้นสร้างจากลักษณะของมหาบุรุษของพระพุทธเจ้าต่อมาได้มีพัฒนาการในการสร้างพุทธรูปในลักษณะต่าง ๆ สำหรับวัสดุที่ใช้สร้างมีมากมาย เช่น ปูน ทอง โลหะ และไม้ เป็นต้น
2. พระพุทธรูปไม้วัดพุทธประดิษฐ์ บ้านโพน ตำบลโพนทอง อำเภอเชียงยืน จังหวัดมหาสารคามพบว่าการสร้างพระพุทธรูปไม้ชาวบ้านจะเลือกไม้มงคลและไม้ที่เกี่ยวข้องกับพุทธศาสนามา เช่น ไม้โพธิ์ ไม้มะขาม ไม้จันทร์ เป็นต้น พระพุทธรูปไม้สร้างขึ้นเพื่อเป็นพุทธบูชา เป็นเครื่องยึดเหนี่ยวทางจิตใจเป็นเครื่องสติเตือนใจให้ทำความดีและละเว้นความชั่ว เป็นเครื่องสติเตือนใจไม่ให้ประมาท และเป็นการเผยแพร่หลักคำสอนของพระพุทธเจ้า
3. คุณค่าพระพุทธรูปไม้วัดพุทธประดิษฐ์ บ้านโพน ตำบลโพนทอง อำเภอเชียงยืน จังหวัดมหาสารคาม พบว่า คุณค่าคือประโยชน์ที่เกิดจากพระพุทธรูปไม้ มีดังนี้ 1) คุณค่าทางศิลปกรรม 2) คุณค่าทางสุนทรียศาสตร์ 3) คุณค่าทางจริยศาสตร์ 4) คุณค่าทางศาสนา 5) คุณค่าทางจิตใจ 6) คุณค่าทางสังคม7) คุณค่าทางวัฒนธรรมประเพณี

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ทับคำภา พ. ., ลีกา จ. ., ทองปั้น ส., กมลศิลป์ . อ. ., กตสาโร (แสงย้อย) พ. ., & เพ็งวิภาศ พ. (2022). การวิเคราะห์คุณค่าพระพุทธรูปไม้วัดพุทธประดิษฐ์บ้านโพน ตำบลโพนทอง อำเภอเชียงยืน จังหวัดมหาสารคาม. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 9(4), 375–388. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jg-mcukk/article/view/257722
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กานต์ กาญจนพิมาย. (2553). การศึกษาวิเคราะห์พระพุทธรูปไม้อีสานเชิงปรัชญา. (วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต). ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

กรมการศาสนา. (2525). ประวัติพุทธรูปปางต่าง ๆ. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์การศาสนา.

บุษบา กิติจันทโรภาส. (2539). คติความเชื่อเรื่องพระพุทธรูปไม้ในเขตอำเภอเมืองสารคาม. (วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต). มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

ศิรพงศ์ ศักดิ์สิทธิ์. (2545). คติการสร้างพระพุทธรูปไม้ในล้านนา. (วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศิลปากร.