การพัฒนาแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงโปงลาง สำหรับเจ้าหน้าที่ปฏิบัติงานพิธี กลุ่มอำนวยการพิธีการศพที่ได้รับพระราชทานที่ 10 จังหวัดขอนแก่น The Development of a Practice Set of Playing Pong Lang for Ceremonial Staff, The 10th Royal Funeral Administration Group, Khon Kaen Province

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed Methods Research) ที่มีการเก็บข้อมูลทั้งที่เป็นเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ มีวัตถุประสงค์ คือ เพื่อศึกษาสภาพความต้องการการฝึกปฏิบัติโปงลางของเจ้าหน้าที่ปฏิบัติงานพิธี กลุ่มอำนวยการพิธีการศพที่ได้รับพระราชทานที่ 10 ขอนแก่น และเพื่อพัฒนาแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงโปงลางของเจ้าหน้าที่ปฏิบัติงานพิธี กลุ่มอำนวยการพิธีการศพที่ได้รับพระราชทานที่ 10 ขอนแก่น โดยแบ่งเป็น 2 ขั้นตอน คือ 1) ขั้นตอนก่อนดำเนินการทดลอง เพื่อคัดเลือกผู้เรียนเครื่องดนตรีโปงลางกลุ่มตัวอย่างที่มีความสนใจในการฝึกปฏิบัติเครื่องดนตรีโปงลางจากแบบสำรวจ
ที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น และ 2) ขั้นตอนในการดำเนินการทดลองชุดแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงโปงลาง กลุ่มตัวอย่าง คือ เจ้าหน้าที่ปฏิบัติงานพิธี กลุ่มอำนวยการพิธีการศพที่ได้รับพระราชทานที่ 10 ขอนแก่น จำนวน 15 คน ที่คัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ 1) แบบสำรวจความคิดเห็นเกี่ยวกับความต้องการการฝึกปฏิบัติการบรรเลงโปงลาง 2) ชุดแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงเครื่องดนตรีโปงลาง
3) แบบทดสอบประสิทธิภาพของชุดแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงเครื่องดนตรีโปงลาง และ 4) แบบสอบถามความพึงพอใจ ผลการวิจัยพบว่า ชุดแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงโปงลางที่พัฒนาขึ้น ใช้เวลาทั้งหมด 10 สัปดาห์ ประกอบด้วยเนื้อหาสำคัญ 1) การศึกษาพื้นฐานของเครื่องดนตรีโปงลาง 2) การอ่านโน้ตไทย 3) การเรียนรู้เรื่องการจับไม้โปงลาง และทำความคุ้นเคยกับเครื่องดนตรีโปงลาง 4) ฝึกท่องโน้ตลายโปงลาง 5) ฝึกอ่านโน้ตและปรบมือให้เข้ากับจังหวะของลายนกไซบินข้ามทุ่ง และ 6) กิจกรรมการฝึกบรรเลงเครื่องดนตรีโปงลางในลายโปงลาง และลายเพลงนกไซบินข้ามทุ่งตามแบบฝึกหัด จากดำเนินการตาม
ชุดแบบฝึกปฏิบัติ มีประสิทธิภาพ เท่ากับ 80.9/89.5 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ 80/80 ที่ตั้งไว้ และกลุ่มตัวอย่างมีความพึงพอใจต่อชุดแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงโปงลาง ค่าเฉลี่ยอยู่ที่ 4.76 ซึ่งอยู่ในระดับเกณฑ์มีความพึงพอใจมากที่สุดดังนั้นสรุปได้ว่า การใช้ชุดแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงเครื่องดนตรีโปงลางจากการทดสอบของกลุ่มตัวอย่าง ทำให้กลุ่มตัวอย่างเกิดประสิทธิภาพในเรียนรู้ เกิดทักษะการบรรเลงเครื่องดนตรีโปงลางสูงสุดและมีความพึงพอใจในชุดแบบฝึกปฏิบัติการบรรเลงเครื่องดนตรีโปงลาง