ปัญหาการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครอง หรือเจ้าหน้าที่ตำรวจในการใช้ดุลพินิจการตรวจหรือการค้นบุคคล ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา

บทคัดย่อ

ปัญหาวิธีการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครองหรือเจ้าหน้าที่ตำรวจในการใช้ดุลพินิจเพื่อการตรวจหรือการค้นประชาชนหรือบุคคลตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญามาตรา 78 มาตรา 93 มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาที่มาของสภาพปัญหา หลักเกณฑ์ของกฎหมาย ทฤษฎี และการใช้มาตรการบังคับทางกฎหมายซึ่งเกี่ยวกับการตรวจหรือการค้นบุคคลโดยไม่เหตุอันสงสัยหรือเหตุอันควร
“การสุ่มตรวจ” ในการหาสิ่งผิดกฎหมายของเจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองหรือเจ้าหน้าที่ตำรวจ อันอาจเป็นการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบด้วยกฎหมาย ทั้งนี้ เพื่อเป็นแนวทางในการใช้มาตรการทางกฎหมายแก่วิธีการปฏิบัติหน้าที่ตามวิธีการหรือขั้นตอนในการตรวจหรือการค้นบุคคลของเจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองหรือเจ้าหน้าที่ตำรวจเพื่อการให้ได้มาซึ่งสิ่งผิดกฎหมาย เกิดการคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพของประชาชน ผู้บริสุทธิ์ที่ได้รับการคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2560

ประชาชนทุกคนมีสิทธิและเสรีภาพในการได้รับความยุติธรรมทางสังคมอย่างเท่าเทียมกันโดยเฉพาะอย่างยิ่งความยุติธรรมในกระบวนการยุติธรรมของรัฐ และถือเป็นหน้าที่ของรัฐที่จะต้องดำเนินการใช้มาตรการบังคับทางกฎหมายแก่บุคคลหรือประชาชนให้เกิดความเป็นธรรมทุกคนและมีความเสมอภาคในการตรวจหรือการค้นบุคคลซึ่งกฎหมายยังถือว่าเป็นผู้บริสุทธิ์ ดังนั้น การที่เจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองหรือเจ้าหน้าที่ตำรวจจะตรวจหรือค้นบุคคลใดก็ควรมีกระบวนการเพื่อเป็นวิธีการตรวจหรือค้นในการปฏิบัติหน้าที่อย่างถูกต้องตามกฎหมาย อันเป็นการป้องกันไม่ให้เจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองหรือเจ้าหน้าที่ตำรวจละเมิดต่อหน้าที่
ข้อเสนอแนะ ควรปรับปรุงแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญามาตรา 78 และมาตรา 93 ในกรณีเจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองหรือเจ้าหน้าที่ตำรวจใช้วิธีการปฏิบัติหน้าที่โดยการตรวจหรือค้นบุคคลหรือประชาชนที่อาจมิชอบด้วยกฎหมายและไม่พบสิ่งของในการกระทำความผิด หากมีความเสียหายเกิดขึ้นแก่บุคคลหรือประชาชนคนใดสามารถเรียกร้องค่าเสียหายได้โดยตรงได้จากเจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองหรือเจ้าหน้าที่ตำรวจที่ใช้วิธีการหรือขั้นตอนในการตรวจหรือการค้นอันมิชอบด้วยกฎหมายได้ทันที ทั้งนี้ เพื่อให้บุคคลหรือประชาชนผู้ที่ได้รับความเสียหายเกิดความสะดวกรวดเร็วในการดำเนินคดีต่อเจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองหรือเจ้าหน้าที่ตำรวจ ซึ่งอาจเป็นการช่วยส่งเสริมการตรวจหรือการค้นบุคคลหรือประชาชนของเจาหน้าที่เกิดประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น