การตีความแนวคิดเรื่องพรหมในพุทธปรัชญาเถรวาท

Main Article Content

พระนรินทร์ สีลเตโช
จรัส ลีกา

บทคัดย่อ

           การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาแนวคิดเรื่องพรหมในพุทธปรัชญาเถรวาท 2) เพื่อ ศึกษาการตีความ 3) เพื่อวิเคราะห์การตีความแนวคิดเรื่องพรหมในพุทธปรัชญา
เถรวาท ซึ่งเป็นการวิจัยเชิงเอกสาร (Documentary Research)โดยเก็บข้อมูลจากเอกสาร แล้วนำข้อมูลมาวิเคราะห์ โดยวิธีพรรณนาตามหลักอุปนัยวิธี


           ผลการวิจัยพบว่า


           1. แนวคิดเรื่องพรหมในพุทธปรัชญาเถรวาทแบ่งพรหมออกเป็น 2 ประเภท คือ
1) พรหมในฐานะที่เป็นบุคลาธิษฐาน และ2) พรหมในฐานะที่เป็นธรรมาธิษฐาน


           2.การตีความแบ่งเป็น 2 ประเภท คือ 1) การตีความทางศาสนาเป็นการตีความเฉพาะ กลุ่ม และ 2) การตีความแบบสากล โดยใช้วิภัตติหาระในเนติปกรณ์และทฤษฎีการตีความเชิงรื้อโครงสร้างนิยมของเดอร์ริดา


           3.การวิเคราะห์การตีความแนวคิดเรื่องพรหมในพุทธปรัชญาเถรวาทโดยใช้การตีความ แบบวิภัตติหาระในเนติปกรณ์ และการตีความเชิงการรื้อโครงสร้างนิยมของเดอร์ริดา พบว่า 1) การตีความพรหมในฐานะเป็นบุคลาธิษฐานหมายถึงมนุษย์ที่ฝึกจิตด้วยสมถกรรมฐานจนได้ฌาน เมื่อละจากโลกนี้ไปในขณะที่ฌานไม่เสื่อมจะไปบังเกิดในพรหมโลกทั้ง 20 ขั้นตามกำลังของฌานและ2)การตีความพรหมฐานะเป็นธรรมาธิษฐานหมายถึงบุคคลที่ได้ปฏิบัติจนเข้าถึงความบริสุทธิ์ 2 ระดับ คือ 1) ความบริสุทธิ์ด้วยพรหมวิหารธรรม 4 ได้แก่ มารดาบิดา และความบริสุทธิ์ด้วยฌาน 4 ได้แก่พรหมในพรหมโลก 20 ชั้น และ2) ความบริสุทธิ์ด้วยอริยมรรคมีองค์ 8 ได้แก่ พระพุทธเจ้าและพระอรหันต์สาวก 

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สีลเตโช พ. ., & ลีกา จ. (2019). การตีความแนวคิดเรื่องพรหมในพุทธปรัชญาเถรวาท. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 6(2), 340–409. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jg-mcukk/article/view/243598
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

Mahachulalongkornrajavidyalaya University. (1996). Thai Tripitaka : Thai
Version. Bangkok: Mahachulalongkornrajavidyalaya Press.
PhraThepArena (Prayut Piyatto). (1989). Phutthatham. Bangkok:Maha
Chulalongkorn University.
Thanit Yodpho. (2006). Brahma: Education in the History of Art and
Archeology. in Brahma: Articles, by Thanit Yodpho and others.
Bangkok: Amarin Publishing.
Thonglor Wongtharma. (1992). Indian Philosophy. Bangkok: OS Printing
House.