การวิเคราะห์หนังสือเรียนภาษาไทยระดับประถมศึกษาตอนปลาย

บทคัดย่อ

หนังสือเรียนเป็นสื่อการสอนและการเรียนรู้สำหรับครูและนักเรียน การวิเคราะห์หนังสือเรียนจะทำให้ครูเข้าใจลักษณะของหนังสือเรียนและสามารถนำหนังสือเรียนไปใช้ในการจัดการเรียนรู้ได้อย่างมีคุณภาพ การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ วิเคราะห์หนังสือเรียนภาษาไทย ระดับชั้นประถมศึกษาตอนปลาย การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative method) กลุ่มเป้าหมายในการวิจัยครั้งนี้ หนังสือเรียนภาษาไทยชุดภาษาเพื่อชีวิตภาษาพาที และวรรณคดีลำนำ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบบันทึกการวิเคราะห์หนังสือเรียนภาษาไทย แบ่งเกณฑ์เป็น 4 องค์ประกอบ 1) การวิเคราะห์จุดประสงค์การเรียนรู้ (KPA) 2) การวิเคราะห์คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3) การวิเคราะห์สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน และ 4) การวิเคราะห์ทักษะการเรียนรู้ของผู้เรียนศตวรรษที่ 21 ผลการวิจัยพบว่า หนังสือเรียนภาษาไทย ระดับชั้นประถมศึกษาตอนปลายมีความสอดคล้องกับเกณฑ์การประเมินที่ตั้งไว้ ได้แก่ สอดคล้องกับเกณฑ์จุดประสงค์การเรียนรู้ โดยเฉพาะด้านความรู้หรือ พุทธิพิสัย สอดคล้องกับคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ด้านใฝ่เรียนรู้ สอดคล้องกับสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ด้านความสามารถในการคิด สอดคล้องกับทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 โดยเฉพาะทักษะการรู้เนื้อหาสาระวิชา ด้านการอ่าน และการเขียน เมื่อจัดเรียงลำดับตามข้อมูลที่ได้จากการวิเคราะห์ พบว่าหนังสือเรียนภาษาไทยชุดภาษาเพื่อชีวิตภาษาพาที และวรรณคดีลำนำ ทั้ง 3 ระดับชั้น มีเนื้อหาที่ตรงกับเกณฑ์จุดประสงค์การเรียนรู้ ด้านความรู้หรือด้านพุทธิพิสัยมากที่สุด คิดเป็นร้อยละ 39.66 ลักษณะหนังสือเรียนภาษาไทย ตามเกณฑ์การวิเคราะห์จึงเป็นหนังสือเรียนที่เน้น ความรู้ มุ่งพัฒนาด้านพุทธิพิสัย