การศึกษาแนวคิดญาณวิทยาของ เดวิด ฮูม กับพุทธญาณวิทยา

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาแนวคิดญาณวิทยาของ เดวิด ฮูม 2) เพื่อศึกษาแนวคิดพุทธญาณวิทยา 3) เพื่อศึกษาวิเคราะห์แนวคิดญาณวิทยาของ เดวิด ฮูม กับพุทธญาณวิทยา ระเบียบวิธีวิจัยเป็น ศึกษาแนวคิดทฤษฎีญาณวิทยาของ เดวิด ฮูม กับพุทธญาณวิทยา นำทั้งสองทฤษฎีนี้มาผสมผสานกันซึ่งเป็นการวิเคราะห์แนวคิดทฤษฎีญาณวิทยาของ เดวิด ฮูม กับพุทธญาณวิทยา

          ผลการวิจัย พบว่า

          ความรู้ในทรรศนะของฮูมจะขาดประสาทสัมผัสไม่ได้ ของพุทธปรัชญาความรู้เกิดได้ทั้งทางตรงและทางอ้อมสรุปให้เห็นถึงความเหมือนกันและความต่างกันของความรู้ทั้งสองเพื่อนำไปสู่ความถูกต้องของความรู้ ดังนี้ ความเหมือนกัน 1) แหล่งกำเนิดความรู้ที่มาจากสุตมยปัญญาและจินตามยปัญญา ของพุทธปรัชญาเถรวาทกับประสาทสัมผัสแหล่งกำเนิดความรู้ของฮูม จัดเป็นความรู้โดยอ้อม เพื่อตอบสนองความอยากรู้ของตนเอง 2) แหล่งกำเนิดความรู้ ทั้งพุทธปรัชญาเถรวาทและฮูม อาศัยความเชื่อของตนเป็นตัวนำเข้าไปแสวงหาความรู้ ความต่างกัน 1) พุทธปรัชญามีแหล่งกำเนิดความรู้โดยตรงที่เกิดจากการปฏิบัติธรรมทางจิตภายใน 2) ความรู้ระดับญาณที่เกิดขึ้นภายในเป็นความรู้ระดับสูง สามารถทำให้ถึงความสิ้นไปแห่งกิเลส