การบริหารกิจการคณะสงฆ์ของสำนักงานพระพุทธศาสนา จังหวัดขอนแก่นที่มีต่อพระสงฆ์ประพฤติผิดหลักพระวินัย

บทคัดย่อ

งานวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) มุมมองความคิดเห็นในการจัดการต่อพระสงฆ์ที่ไม่ปฏิบัติตามพระธรรมวินัย 2) สาเหตุและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับพระสงฆ์ที่ไม่ปฏิบัติตามพระธรรมวินัย 3) ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับปัญหาและแนวทางแก้ไขปัญหา โดยการสัมภาษณ์เชิงลึก คณะผู้บริหาร ข้าราชการและเจ้าหน้าที่ในสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดขอนแก่นจำนวนรวมทั้งสิ้น 15 คน

          ผลการศึกษาพบว่า ความคิดเห็นในการจัดการต่อพระสงฆ์ที่ไม่ปฏิบัติตามพระธรรมวินัย ร้อยละ 2.2  กลุ่มผู้บริหารมองว่า พระสงฆ์เป็นนักบวช มีความเป็นอยู่ต่างกับคฤหัสถ์ แต่ในภาคปฏิบัติย่อมทำได้บ้างไม่ได้บ้าง เหมือนปุถุชนผู้ยังมีกิเลสอยู่ซึ่งจะเห็นว่าเป็นเรื่องปกติ เพราะว่าพระสงฆ์ก็คือ มนุษย์คนหนึ่งเข้ามาบวชเพื่อฝึกฝน อบรม กล่อมเกลา ตนเองให้เป็นคนดี ไม่ใช่ว่าบวชมาแล้วจะเป็นพระสงฆ์ที่ดีได้เลยแต่ต้องผ่านการฝึกอบรม ขัดเกลาก่อน ส่วนกลุ่มข้าราชการมองว่า ชาวบ้านมีส่วนทำให้พระสงฆ์ทำตัวเหมือนคฤหัสถ์เพราะการเอาใจใส่ในเรื่องปัจจัยสี่แก่พระสงฆ์จนเกินงามทำให้พระสงฆ์หลงผิดคิดว่าตัวเองเป็นผู้วิเศษณ์จนละเลยในหน้าที่ที่จะต้องศึกษาพระธรรมวินัยและเจ้าหน้าที่บางคนมองว่า พระสงฆ์ควรตระหนักในหน้าที่ปฏิบัติตามพระธรรมวินัยโดยเคร่งครัด ส่วนการจัดการในเรื่องนี้เห็นว่า ควรมีหลักสูตรศึกษา อบรมเกี่ยวกับหลักปฏิบัติ หลักการบริหารงานคณะสงฆ์และสร้างศาสนทายาทที่เข็มแข็งและสร้างระบบขัดเกลาที่ดีและกฎหมายของรัฐควรมีส่วนรับผิดชอบต่อการกระทำของพระสงฆ์ด้วยรวมทั้งปรับปรุงรูปแบบ วิธีการทางสงฆ์ให้เข้ากับยุคสมัยปัจจุบัน ประเด็นสาเหตุและปัจจัยที่เกี่ยวข้อง ร้อยละ 1.5 พบว่า สาเหตุและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับพระสงฆ์ที่ไม่ปฏิบัติตามพระธรรมวินัย ได้แก่ 1) สภาพแวดล้อมที่เป็นอยู่ 2) ผลประโยชน์ และ3) ความสัมพันธ์ที่คุ้นเคย และประเด็นข้อเสนอแนะแนวทางแก้ไขปัญหา ร้อยละ 2.1 พบว่า ควรจะมีการคัดกรองก่อนการบวช ควรให้การศึกษา อบรมเกี่ยวกับข้อวัตร ปฏิบัติและหลักพระธรรมวินัยทางพระพุทธศาสนาและเมื่อมีการกระทำความผิดควรได้รับบทลงโทษทั้งทางวินัยและกฎหมายบ้านเมืองด้วย