แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 4

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นในการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา และ 2) ศึกษาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่นเขต 4 โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน แบ่งการดำเนินการวิจัยออกเป็น 2 ระยะ ระยะที่ 1 เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครู จำนวน 333 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสอบถามมาตรประมาณค่า 5 ระดับ มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.80 วิเคราะห์ข้อมูล
ด้วยสถิติค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ระยะที่ 2 เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ กลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ ผู้อำนวยการสถานศึกษา จำนวน 5 คน ซึ่งได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ค่ามัธยฐาน และค่าพิสัยระหว่างควอไทล์
ผลการวิจัยพบว่า 
1) สภาพปัจจุบันของภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาโดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง โดยด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือด้านการมีกลยุทธ์นวัตกรรม และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุดคือ ด้านการเป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง ขณะที่สภาพที่พึงประสงค์โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก โดยด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือด้านการมีวิสัยทัศน์นวัตกรรม และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุดคือด้านการมีความคิดสร้างสรรค์นวัตกรรม สำหรับความต้องการจำเป็นในการพัฒนา พบว่าเรียงลำดับจากมากไปหาน้อย ได้แก่ ด้านการเป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง ด้านการมีวิสัยทัศน์นวัตกรรม ด้านการมีความกล้าเสี่ยงต่อนวัตกรรม ด้านการมีความคิดสร้างสรรค์นวัตกรรม และด้านการมีกลยุทธ์นวัตกรรม และ 2) แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา ประกอบด้วย การเสริมสร้างความเป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง การพัฒนาวิสัยทัศน์เชิงนวัตกรรม การส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์นวัตกรรม การบริหารจัดการความเสี่ยงอย่างเป็นระบบ และการกำหนดกลยุทธ์นวัตกรรมโดยการบูรณาการเทคโนโลยีสารสนเทศและการมีส่วนร่วมของบุคลากรและชุมชน เพื่อยกระดับประสิทธิภาพการบริหารจัดการสถานศึกษาอย่างยั่งยืน