การพัฒนารูปแบบการบริหารงานกิจการนิสิตสมรรถนะสูง ของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

บทคัดย่อ

                    การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันและปัญหาการบริหารงานกิจการนิสิตของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย 2) เพื่อพัฒนารูปแบบการบริหารงานกิจการนิสิตสมรรถนะสูงของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย 3) เพื่อนำเสนอการพัฒนารูปแบบการบริหารงานกิจการนิสิตสมรรถนะสูงของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed Research Method) ได้แก่ การวิจัยเชิงปริมาณ (Quantitative Research) และการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative research) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ วิเคราะห์ปัจจัยเชิงสำรวจ (Survey Guide) เพื่อนำไปสัมภาษณ์เชิงลึก (In–depth Interview) จากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 10 รูป/คน พัฒนาทักษะโดยการสนทนากลุ่ม (Focus Group Discussion) ผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 10 รูป/คน เพื่อพัฒนารูปแบบการบริหารงานกิจการนิสิตสมรรถนะสูงของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ด้วยการแจกแบบสอบถามตามภาระงานกิจการนิสิตทั้ง 3 ด้าน คือ 1) ด้านปฏิบัติศาสนกิจ 2) ด้านส่งเสริมกิจการนิสิต 3) ด้านสวัสดิการนิสิต กลุ่มตัวอย่างจำนวน 361 รูป/คน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ค่าเฉลี่ย ร้อยละ และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน    ผลการวิจัย พบว่า

1. สภาพการบริหารงานกิจการนิสิตของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ทั้ง 3 ด้าน มีความคิดเห็นอยู่ในระดับมาก ได้แก่ มีการสร้างเครือข่ายความร่วมมือในทางด้านงานกิจการนิสิตเพื่อมุ่งสู่ความเป็นสากล ให้บริการด้านความรู้และทักษะ มีเครือข่ายความร่วมมือในการพัฒนางานด้านกิจการนิสิต จัดทำข้อมูลสารสนเทศงานด้านวินัยนิสิต มีการส่งเสริมและสนับสนุนการดำเนินงานโครงการหรือกิจกรรมขององค์กรบริหารนิสิต มีการจัดสัมมนานิสิตปฏิบัติศาสนกิจ 4 ภาค เพื่อรวบรวมองค์ความรู้ที่ได้รับจากการปฏิบัติศาสนกิจ ส่งเสริมและสนับสนุนให้นิสิตได้ปฏิบัติศาสนกิจโดยการจัดปฐมนิเทศนิสิตก่อนออกปฏิบัติศาสนกิจ และจัดหาสถานที่รองรับนิสิตออกปฏิบัติศาสนกิจ จัดทำสรุปรายงานผลการดำเนินงานด้านประกันอุบัติเหตุกลุ่ม ประจำปีการศึกษา มีการดำเนินการสำรวจสภาพการใช้งานของครุภัณฑ์ประจำหอพักนิสิต มีการให้บริการด้านเอกสาร และสื่อต่างๆ ที่เอื้อต่อการเรียนรู้และพัฒนาคุณภาพชีวิตนิสิต


2. การพัฒนารูปแบบการบริหารงานกิจการนิสิตสมรรถนะสูงของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ได้แก่ ด้านความสามารถขององค์การที่จะเปลี่ยนแปลง ส่งเสริมโดยการจัดงบประมาณสนับสนุนบุคลากร จัดตั้งเครือข่ายการทำงาน ผ่านเทคโนโลยีสารสนเทศ ส่งเสริมบุคลากรให้มีภูมิรู้ที่สูงขึ้น ด้านการสร้างองค์ความรู้ใหม่ๆ อย่างกว้างขวาง ส่งเสริมโดยจัดกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้โดยเน้นผู้ปฏิบัติงานเป็นศูนย์กลาง บุคคลากรคิดค้น วิเคราะห์ร่วมกัน เชื่อมโยงความรู้ใหม่และความรู้เก่า ด้านการสร้างองค์การที่ไร้พรมแดน ส่งเสริมโดยจัดทำแผนพัฒนากิจการนิสิต จัดตั้งบุคลากรตามความรู้ ความสามารถ ด้านกระตุ้นให้บุคลากรบรรลุถึงผลงานที่สูง ส่งเสริมโดยผู้บริหารมีหลักธรรม และกระตุ้นความต้องการผ่านสิ่งล่อใจ ด้านการเป็นสถานที่ทำงานที่ยิ่งใหญ่ ส่งเสริมโดยจัดสถานที่ให้เป็นสัปปายะ สร้างบรรยากาศในการทำงานร่วมกัน และสร้างทัศนคติที่ดีต่อการทำงาน ด้านการเป็นองค์การที่เน้นคุณค่า คนในองค์กรต้องมีความซื่อสัตย์ สุจริต ให้เกียรติซึ่งกันและกัน

          3. รูปแบบการบริหารงานกิจการนิสิตสมรรถนะสูงของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ได้แก่ ด้านการเป็นองค์การที่เน้นคุณค่า สร้างความไว้เนื้อเชื่อใจ มีความซื่อสัตย์ สุจริต  ให้เกียรติซึ่งกันและกัน ทำงานเป็นทีม ร่วมกันปฏิบัติตามกฎ ระเบียบ มีกระบวนการตรวจสอบ ดึงศักยภาพสูงสุดของคนในองค์กร ด้านการเป็นสถานที่ทำงานที่ยิ่งใหญ่  ดูแลในด้านความจำเป็นของพนักงาน จัดสถานที่ให้เป็นสัปปายะ สร้างบรรยากาศ สร้างทัศนคติ จัดสถานที่ให้น่าใช้บริการ ด้านกระตุ้นให้บุคลากรบรรลุถึงผลงานที่สูง  สร้างบรรยากาศ ผู้บริหารมีหลักธรรม กระตุ้นความต้องการสร้างเป้าหมาย 

สร้างแรงจูงใจ ด้านการสร้างองค์การที่ไร้พรมแดน ใช้ศักยภาพของตนเอง จัดทำแผนพัฒนา มอบหมายงานตามความรู้ความสามารถ สร้างเครือข่าย ด้านการสร้างองค์ความรู้ใหม่ๆ แลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน เชื่อมโยงความรู้ใหม่ เรียนรู้ คิดค้น วิเคราะห์ร่วมกัน จัดกิจกรรม ใช้เทคโนโลยีด้านความสามารถขององค์การที่จะเปลี่ยนแปลง สร้างวัฒนธรรม จัดงบประมาณ จัดตั้งเครือข่าย ส่งเสริมบุคลากร เน้นการใช้ทีมงานสร้างความจงรักภักดี

1. หลักพุทธบริหารการศึกษาที่สามารถนำมาบูรณาการการพัฒนารูปแบบการบริหารงานกิจการนิสิตสมรรถนะสูงของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ผู้บริหาร คณาจารย์ นักวิชาการ นิสิต ของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย จะต้องประกอบด้วยหลักสังคหวัตถุ 4 คือ การสงเคราะห์ซึ่งกันและกันเพื่อมหาวิทยาลัยมีความสุขและเจริญก้าวหน้า ได้แก่ ทาน ให้ปันสิ่งของ ให้ความช่วยเหลือ ปิยวาจา พูดจาอ่อนหวานต่อกันภายในองค์กร อัตถจริยา บำเพ็ญประโยชน์เพื่อองค์กร และสมานัตตตา ปฏิบัติเสมอต้นเสมอปลายอย่างต่อเนื่องเพื่อการบริหารงานกิจการนิสิตสมรรถนะสูงของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัยอย่างยั่งยืนต่อไป