อนาคตภาพการบริหารจัดการสถาบันพัฒนาครู คณาจารย์ และบุคลากรทางการศึกษา (สคบศ.) กระทรวงศึกษาธิการในทศวรรษหน้า
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา อำนาจและหน้าที่ และระบบการบริหารจัดการของ สคบศ. 2) เพื่อเสนออนาคตภาพการบริหารจัดการของ สคบศ. ในทศวรรษหน้า กลุ่มประชากรที่ใช้ ประกอบด้วย ผู้บริหารระดับสูงกระทรวงศึกษาธิการ ผู้อำนวยการ สคบศ. ในอดีตและปัจจุบัน ผู้อำนวยการกลุ่ม ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย และผู้มีประสบการณ์การบริหารโครงการหรือการฝึกอบรมของ สคบศ. จำนวน 25 คน ดำเนินการ 3 รอบ ด้วยเทคนิคการวิจัยแบบ EDFR (Ethnographic Delphi Future Research) การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติการวัดแนวโน้มเข้าสู่ส่วนกลาง ประกอบด้วย ค่ามัธยฐาน (Median) ค่าฐานนิยม (Mode) และการวัดการกระจายด้วยค่าพิสัยควอไทล์ (Interquartile Range) โดยใช้โปรแกรมสำเร็จรูปและการวิเคราะห์ ผลการวิจัยพบว่า: ในช่วง ปี พ.ศ. 2520 ได้มีแนวคิดในการที่จะรวมหน่วยฝึกอบรมบุคลากรที่กระจายอยู่ในแต่ละกรมมาอยู่ด้วยกันเพื่อเป็นศูนย์กลางในการพัฒนาผู้บริหารทางการศึกษา จึงก่อตั้งสถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา (สพบ.) จนถึง ปี พ.ศ. 2548 จึงเปลี่ยนชื่อเป็นสถาบันพัฒนาครู คณาจารย์ และบุคลากรทางการศึกษา (สคบศ.) จากหน้าที่และอำนาจของหน่วยปฏิบัติเป็นหน่วยวางแผนการ ส่วนของการพัฒนาหรือฝึกอบรมกระจายหน้าที่และอำนาจไปให้หน่วยงานต้นสังกัดดำเนินการ งานพัฒนาและฝึกอบรมเหลือเพียงงานตามนโยบาย อัตรากำลังและตำแหน่งเป็นไปตามกรอบที่ ก.พ. กำหนด เมื่องานเปลี่ยนงบประมาณแบบล่ำซำที่เคยได้รับเปลี่ยนเป็นงบประมาณตามแผนงานโครงการเชิงเหตุผล (XYZ) มากขึ้น ทรัพยากรที่ดินและสิ่งก่อสร้างมีจำนวนมากทำให้ขาดงบประมาณการบำรุงรักษา และการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรที่มีอยู่อย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล อนาคตในอีก 10 ข้างหน้า สคบศ. ต้องกลับไปทำหน้าที่เตรียมกำลังคนด้านการบริหาร และเป็นหน่วยงานหลัก หรือหน่วยงานต้นแบบในการพัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษาของประเทศไทย ภายใต้โครงสร้างหน่วยงานในรูปแบบพิเศษ SDU (Service Delivery Unit) หรือ จะควบรวมหน่วยงานกับสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา (ก.ค.ศ.) บุคลากรต้องพัฒนาและสร้างคุณค่าให้กับตนเองมากกว่าตำแหน่งอย่างต่อเนื่อง งบประมาณเป็นไปตามปริมาณงาน และบูรณาการงานและเงินร่วมกับส่วนราชการที่เกี่ยวข้อง ด้านนวัตกรรมมีโปรแกรมที่ใช้ในการปฏิบัติงานของบุคลากรมีการใช้ปัญญาประดิษฐ์ AI (Artificial Intelligence) มีวิธีการพัฒนาในรูปแบบ Online Onsite และ Blended หรือ Hybrid เพื่อเรียนรู้ทุกที่ทุกเวลา ด้วยมาตรฐานและหลักสูตรที่เอื้อต่อการเลื่อนวิทยฐานะ การจัดทำผลงานทางวิชาการ ด้วยกระบวนการร่วมคิด ร่วมทำ ร่วมรับผิดชอบในรูปแบบของคณะกรรมการ การประสานงานร่วมบูรณาการกับบุคคลภายนอก และหน่วยงานในพื้นที่ เพื่อเป็นจุดเชื่อมต่อ (Node) การพัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษา แล้วใช้การประเมินผลเชิงประจักษ์ที่สะท้อนผลลัพธ์และผลกระทบ (Outcome & Impact) โดยการวิจัยเชิงประเมินผล
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
- วารสารสังคมศาสตร์บูรณาการ มหาวิทยาลัยมหิดล อนุญาตให้สามารถนำไฟล์บทความไปใช้ประโยชน์และเผยแพร่ต่อได้ โดยอยู่ภายใต้เงื่อนไขสัญญาอนุญาต CC Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) โดยต้องแสดงที่มา/การอ้างอิงจากวารสาร – ไม่ใช้เพื่อการค้า – ห้ามแก้ไขดัดแปลงเนื้อหา
- ข้อความที่ปรากฏในบทความในวารสารฯ เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่าน ไม่เกี่ยวข้องกับกองบรรณาธิการวารสารฯ (ซึ่งหมายรวมถึง บรรณาธิการ ผู้ทรงคุณวุฒิในกองบรรณาธิการ หรือ บรรณาธิการรับเชิญ) แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเอง ตลอดจนความรับผิดชอบด้านเนื้อหาและการตรวจร่างบทความเป็นของผู้เขียน ไม่เกี่ยวข้องกับกองบรรณาธิการวารสารฯ
- กองบรรณาธิการขอสงวนสิทธิ์ในการตัดทอน/ปรับแก้ถ้อยคำบางประการเพื่อความเหมาะสม
เอกสารอ้างอิง
กนกวรรณ ปิ่นแก้ว. (2561). การหาความต้องการในการฝึกอบรม. หลักสูตรบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต.
คณะพาณิชยศษสตร์และการบัญชี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
กฎกระทรวง แบ่งส่วนราชการสำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. พุทธศักราช 2548. (2548,
ตุลาคม). ราชกิจจานุเบกษา. หน้า 10, 12, 17.
จุมพล พูลภัทรชีวิน และคณะ (2543). รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษานำร่อง โครงการ Scenario ประเทศไทย. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ดวงนภา มกรานุรักษ์. (2554). อนาคตภาพการอาชีวศึกษาไทยในศตวรรษหน้า (พ.ศ. 2554-2564).
ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
ทิพาวดี เมฆสวรรค์. (2539). การบริหารมุ่งผลสัมฤทธิ์. พิมพลักษณ์.
นงนุช วงษ์สุวรรณ. (2552). การบริหารทรัพยากรมนุษย์. พิมพ์ครั้งที่ 5. จามจุรีโปรดักท์.
พระธรรมโกศาจารย์ (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2549) พุทธวิธีบริหาร. มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระราชกฤษฎีกาแบ่งส่วนราชการสำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ พุทธศักราช 2522. (2522,
พฤษภาคม). ราชกิจจานุเบกษา. หน้า 66-67.
พระราชกฤษฎีกาแบ่งส่วนราชการสำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ พุทธศักราช 2535. (2535,
เมษายน). ราชกิจจานุเบกษา. หน้า 46, 50, 52.
พระราชกฤษฎีกาว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี พุทธศักราช 2546. (2546, 9 ตุลาคม). ราชกิจจานุเบกษา. หน้า 16.
พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา พุทธศักราช 2547. (2547,
ธันวาคม). ราชกิจจานุเบกษา. หน้า ???.
พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พุทธศักราช 2542. (2542, 19 สิงหาคม). ราชกิจจานุเบกษา.
หน้า 15-16, 19-23.
พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน. พุทธศักราช 2534. (2534, 4 กันยายน).
ราชกิจจานุเบกษา. หน้า 41.
พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการ กระทรวงศึกษาธิการ พุทธศักราช 2546. (2546,
กรกฎาคม). ราชกิจจานุเบกษา. หน้า 8-9,30.
พระราชบัญญัติสภาครูและบุคลากรทางการศึกษา พุทธศักราช 2546. (2546, 11 มิถุนายน).
ราชกิจจานุเบกษา. หน้า 3-4, 12, 30.
วิรัช นิภาวรรณ. (2550). การบริหารจัดการและการบริหารการพัฒนาของหน่วยงานภาครัฐ.
เอ็กซเปอร์เน็ท,
วิโรจน์ สารรัตนะ. (2555). แนวคิด ทฤษฎี และประเด็นเพื่อการบริหารทางการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 8).
ทิพยวิสุทธิ.
วีระ บำรุงรักษ์ (2536). การจัดการศึกษาไทยในศตวรรษหน้า (2535-2635). สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ กระทรวงศึกษาธิการโรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
สถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา. (2543). หนังสือที่ระลึกพิธีเปิดหอพระพุทธรูปเปิดป้ายอาคารเฉลิมพระเกียรติและงานคล้ายวันสถาปนาสถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย.
สถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา. (2561). แผนปฏิบัติราชการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2561. สคบศ.
สถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา. (2562). แผนปฏิบัติราชการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2562. สคบศ.
สถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา. (2563). แผนปฏิบัติราชการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563. สคบศ.
สถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา. (2564). แผนปฏิบัติราชการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2564. สคบศ.
สถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา. (2565). แผนปฏิบัติราชการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565. สคบศ.
สถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา. (2566). แผนปฏิบัติราชการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566. สคบศ.
สัญญา สัญญาวิวัฒน์. (2549). ทฤษฎีและกลยุทธ์การพัฒนาสังคม. (พิมพ์ครั้งที่ 6). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ, (2565). สภาวการณ์ทางการศึกษาไทยในเวทีโลก ปี 2564. พิมพ์ครั้งที่ 1 . บริษัท 21 เซ็นจูรี่ จำกัด.
อุทัย หิรัญโต. (2531). หลักการบริหารงานบุคคล. (พิมพครั้งที่ 2). โอ.เอส.พริ้นตริ๊งเฮาส์.
Daft, R. L. (2006) New era of management. Thomson/South-Western.
Drucker, P. F. (1982). The changing world of the executive. Routledge.
Taylor, F. W. (1910). The principles of scientific management. Harper and Brothers Publishers.
Fayol, H. (2019). Principle of Management. http://th.hrnote.asia/orgdevelopment/190626-poccc-henri-fayol/
Gulick, L., & Urwick, L. (1937). Series of papers titled Papers on the Science of Administration. Institute of Public Administration.
Kaplan, R. S., & Norton, D. P. (2001). The strategic-focused organization. Harvard Business School Press.