การจัดการเรียนรู้การอ่านวรรณกรรมไทยโดยใช้วงวรรณกรรมเพื่อเสริมสร้างความร่วมรู้สึกของนักเรียนมัธยมศึกษา: การประเมินกระบวนการจัดการเรียนรู้
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาและประเมินความเหมาะสมของกระบวนการจัดการเรียนรู้การอ่านวรรณกรรมไทยโดยใช้วงวรรณกรรมเพื่อเสริมสร้างความร่วมรู้สึกของนักเรียนมัธยมศึกษา การดำเนินงานวิจัยแบ่งเป็น 2 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 การศึกษาข้อมูลพื้นฐานและยกร่างกระบวนการจัดการเรียนรู้ ประกอบด้วยการศึกษาเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง และระยะที่ 2 การประเมินความเหมาะสมของกระบวนการจัดการเรียนรู้โดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 3 คน เครื่องมือที่ใช้ในงานวิจัย ได้แก่ แบบประเมินความเหมาะสมแบบมาตรประมาณค่า (ค่า IOC = 1.00) ผู้วิจัยวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติบรรยาย ได้แก่ ค่าเฉลี่ยเลขคณิต และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า
1) กระบวนการจัดการเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้น ประกอบด้วย 1.1) จุดประสงค์ 1.2) ขั้นตอนของกระบวนการ 4 ขั้น ได้แก่ ขั้นที่ 1 การเลือกบทอ่านเพื่อจัดกลุ่มการอ่านตามความสนใจของนักเรียน ขั้นที่ 2 การกำหนดบทบาทการอ่าน เพื่อวิเคราะห์วรรณกรรมตามองค์ประกอบ ขั้นที่ 3 การร่วมรู้สึกกับตัวละครผ่านการทำความเข้าใจชีวิตของตัวละคร ข้อคิด และแก่นเรื่อง และขั้นที่ 4 การอภิปรายความคิดและความรู้สึกของตัวละครเชื่อมโยงกับชีวิตและเหตุการณ์จริง และ 1.3) การวัดและประเมินผล 2) ผลการประเมินกระบวนการจัดการเรียนรู้จากผู้ทรงคุณวุฒิพบว่า กระบวนการจัดการเรียนรู้นี้มีความเหมาะสมอยู่ในระดับมาก (Mean = 2.44, SD = 0.33) เรียงลำดับจากมากไปน้อย ดังนี้ ขั้นตอนของกระบวนการจัดการเรียนรู้ (Mean = 2.67, SD = 0.58) จุดประสงค์ของกระบวนการจัดการเรียนรู้ และการวัดและประเมินผลการจัดการเรียนรู้ (Mean = 2.34, SD = 1.16) โดยอาจสามารถนำไปใช้เพื่อเสริมสร้างความร่วมรู้สึกของนักเรียนมัธยมศึกษาได้
Downloads
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพฯ: ชุมนุมสหกรณ์ การเกษตรแห่งประเทศไทย.
กุหลาบ มัลลิกะมาส. (2519). วรรณกรรมไทย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
_______. (2543). วรรณคดีวิจารณ์. (พิมพ์ครั้งที่ 10). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
คณะจิตวิทยา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. (2560). Empathy – การรู้ซึ้งถึงความรู้สึกของผู้อื่น. สืบค้นเมื่อ 3 สิงหาคม 2566, จาก https://www.psy.chula.ac.th/th/feature-articles/empathy.
จิรภัทร รวีภัทรกุล, และฐิติรัตน์ ลีละวินิจกุล. (2565). “เราเข้าใจเธอนะ” บนโลกออนไลน์. สืบค้นเมื่อ 3 สิงหาคม 2566, จาก https://www.psy.chula.ac.th/th/feature-articles/online-empathy/.
ชลดา เรืองรักษ์ลิขิต. (2564). เป้าหมายและกลวิธีการสอนวรรณคดีไทย. [เอกสารที่ไม่ได้ตีพิมพ์]. กรุงเทพฯ: สำนักงาน ราชบัณฑิตยสภา.
ทิศนา แขมมณี. (2558). ศาสตร์การสอน. (พิมพ์ครั้งที่ 19). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงการณ์มหาวิทยาลัย.
ธนชพร พุ่มภชาติ. (2563). การพัฒนาหลักสูตรวรรณกรรมเพื่อเสริมสร้างการเข้าถึงความรู้สึกนึกคิดของผู้อื่นของนักเรียน ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น. วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต (การวิจัยและพัฒนาหลักสูตร). มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ราชบัณฑิตยสถาน. (2556). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: นานมีบุ๊คส์.
ราชบัณฑิตยสภา. (2564). พจนานุกรมศัพท์ศึกษาศาสตร์ ฉบับราชบัณฑิตยสภา. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: ธนาเพรส.
วณัฐย์ พุฒนาค. (2566). อ่านวรรณกรรมมีประโยชน์กว่าที่คิด. สืบค้นเมื่อ 22 ธันวาคม 2566, จาก https://thematter.co/ social/learning-empathy-from-literary-fiction/199099
วิเชียร เกตุสิงห์. (2538). ค่าเฉลี่ยกับการแปลความหมาย: เรื่องง่าย ๆ ที่บางครั้งก็พลาดได้. วารสารข่าวสารการวิจัยการศึกษา. 18(3): 8-10.
สรานนท์ อินทนนท์. (2562). ทักษะการเอาใจเขามาใส่ใจเราทางดิจิทัล (Digital Empathy). กรุงเทพฯ: มูลนิธิส่งเสริมสื่อ เด็กและเยาวชน.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2559). คลังสื่อการเรียนรู้ (DLIT Resources). สืบค้นเมื่อ 22 ธันวาคม 2566, จาก http://159.192.142.59/dlit2/www.dlit.ac.th/home.html
สิทธา พินิจภูวดล, และนิตยา กาญจนะวรรณ. (2520). ความรู้ทั่วไปทางวรรณกรรมไทย. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: ดวงกมล.
สุนทรี คุณจักร์. (2547). การอ่านเชิงวิเคราะห์. ชลบุรี: ภาควิชาภาษาไทยคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัย บูรพา.
แฮปป์บีเคเค (นามแฝง). (2019). “อ่าน” สร้าง Empathy รับปี 2019. สืบค้นเมื่อ 22 ธันวาคม 2566, จาก https://happeningbkk.com/post/8398.
Borba, M. (2018). Nine Competencies for Teaching Empathy. Retrieved August 3, 2022, from https://www.ascd.org/el/articles/nine-competencies-for-teaching-empathy
Cameron, C. D., Hutcherson, C. A., Ferguson, A. M., Scheffer, J. A., Hadjiandreou, E., & Inzlicht, M. (2019). Empathy is hard work: People choose to avoid empathy because of its cognitive costs. Journal of Experimental Psychology: General. 148(6): 962-976.
Chia-Hui, L. (2004). Literature circles. Teacher Librarian. 31(3): 23-25.
Chiaet, J. (2013). Novel Finding: Reading Literary Fiction Improves Empathy. Retrieved April 30, 2022, from https://www.scientificamerican.com/novel-finding-reading-literary-fiction-improves-empathy/
Daniels, H. (2002). Literature circles: Voice and choice in book clubs and reading groups. (2nd ed.). Portland: Stenhouse.
Eaglestone, R. (2019). Literature: Why It Matters. Cambridge: Polity Press.
Fennelly, B. A. (2021). How literature can help you better connect with others. Retrieved December 22, 2022, from https://blog.ed.ted.com/2021/04/26/how-literature-can-help-you-better-connect-with- others/
Kidd, D. C., & Castano, E. (2013). Reading literary fiction improves “mind-reading” skills Finds a study from the new school for social research. Retrieved August 3, 2022, from https://www.newschool.edu/pressroom/pressreleases/2013/CastanoKidd.htm
Levy, R. J. (2011). Literature circles go to college. Journal of Basic Writing (CUNY). 30(2): 53-83.
Oatley, K. (2009). An Emotion's Emergence, Unfolding, and Potential for Empathy: A Study of Resentment by the “Psychologist of Avon”. Emotion Review. 1(1): 24-30.
Rowe, D. B. (2018). The Novel Approach: Using Fiction to Increase Empathy. Retrieved August 3, 2022, from https://virginialibrariesjournal.org/articles/10.21061/valib.v63i1.1474/
Schmidt, M. (2020). How Reading Fiction Increases Empathy and Encourages Understanding. Retrieved December 22, 2022, from https://www.discovermagazine.com/mind/how-reading-fiction-increases- empathy-and-encourages-understanding.