ความต้องการจำเป็นและแนวทางการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสุโขทัย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษามีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินความต้องการจำเป็นและศึกษาแนวทางการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลครู วิธีดำเนินการวิจัย 2 ขั้นตอน คือ 1) การประเมินความต้องการจำเป็นในการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของครู กลุ่มตัวอย่างคือ ครู จำนวน 285 คน ค่าความเชื่อมั่นของแบบสอบถามสภาพที่เป็นจริง 0.90 แบบสอบถามสภาพที่ควรจะเป็น 0.93 และ 2) การศึกษาแนวทางการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของครู กลุ่มผู้ให้ข้อมูลคือผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน การวิเคราะห์ข้อมูลใช้วิธี Priority Needs Index (PNI) แบบปรับปรุง ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า
1) ผลการประเมินความต้องการจำเป็น พบว่า ครูมีความต้องการจำเป็นในการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัล เรียงลำดับจากมากไปหาน้อย ดังนี้ 1.1 การประเมินสมรรถนะทางดิจิทัล 1.2 การส่งเสริมศักยภาพและอำนวยความสะดวกด้านดิจิทัลให้กับผู้เรียน 1.3 การผลิตและเลือกใช้สื่อดิจิทัล 1.4 การจัดการเรียนรู้ดิจิทัล 1.5 การมีส่วนร่วมในการพัฒนาวิชาชีพ 1.6 จรรยาบรรณและความปลอดภัยในการใช้สื่อดิจิทัล และ 1.7 การรู้ดิจิทัล 2) ผลการศึกษาแนวทางการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลครู พบว่า
2.1 ผลการตรวจสอบความเหมาะสมของแนวทางการพัฒนาโดยภาพรวมและรายด้านมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมากที่สุด ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือบทบาทครูผู้รับการพัฒนา รองลงมาคือกระบวนการพัฒนาและด้านวิธีการพัฒนา ส่วนด้านที่มีค่าเฉลี่ยน้อยที่สุดคือบทบาทผู้พัฒนา 2.2 ผลการศึกษาข้อเสนอแนะแนวทางการพัฒนา พบว่า ผู้บริหารสถานศึกษาควรกำหนดวิสัยทัศน์ คุณลักษณะสมรรถนะครูดิจิทัล จัดระบบสารสนเทศและรูปแบบการพัฒนา ให้คำปรึกษา สะท้อนผลเชิงสร้างสรรค์ สร้างแรงจูงใจในการพัฒนานวัตกรรม จัดสรรทรัพยากร สื่อเทคโนโลยีในการบริหาร การปฏิบัติงาน การเรียนรู้ การจัดบรรยากาศและวัฒนธรรมเครือข่ายที่หลากหลายเพื่อการพัฒนาครูอย่างมืออาชีพ
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กชพร มั่งประเสริฐ. (2565). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูยุค Thailand 4.0 สังกัดสานักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเพชรบุรี. วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์. 7(1): 79-88.
กณิชชา ศิริศักดิ์, และดวงกมล ไตรวิจิตรคุณ. (2561). การวิเคราะห์องค์ประกอบสมรรถนะดิจิทัลสำหรับครู. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา. 15(2): 1-11.
กิตติพศ โกนสันเทียะ. (2564). สมรรถนะดิจิทัล: สมรรถนะใหม่สำหรับครูยุคปัจจุบัน. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ. 22(2): 14-23.
_______. (2565). การประเมินความต้องการจําเป็นในการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของครูวิทยาศาสตร์ ระดับชั้นมัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสระบุรี. วารสารราชนครินทร์. 19(1): 9-16.
ฉัตรชัย หวังมีจงมี, และองอาจ นัยพัฒน์. (2560). สมรรถนะของครูไทยในศตวรรษที่ 21: ปรับการเรียน เปลี่ยนสมรรถนะ. สถาบันเสริมศึกษาและทรัพยากรมนุษย์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. 12(2): 47-63.
ฉันทนา ปาปัดถา, สรญา เปรี้ยวประสิทธิ์, และวิลัยวรรณ์ ตระกูลวงศ์. (2564). การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันของสมรรถนะดิจิทัลครูอาชีวศึกษาเพื่อรองรับนโยบายประเทศไทย 4.0. วารสารวิจัยและนวัตกรรม สถาบันการอาชีวศึกษากรุงเทพมหานคร. 4(2): 72-107.
ฐกร พฤฒิปูรณี, และประเสริฐ อินทร์รักษ์. (2565). การพัฒนาสมรรถนะครูในช่วงยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561-2580). วารสารวิจยวิชาการ. 5(6): 87-98.
ณัฐรัตน์ ผดุงถิ่น. (2564). ปัจจัยส่วนบุคคลและปัจจัยแรงจูงใจที่ส่งผลต่อสมรรถนะดิจิทัลของครูสังกัดสำนักเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครปฐมและสุพรรณบุรี. วิทยานิพนธ์การศึกษาหลักสูตรการศึกษาบัณฑิต (การบริหารการศึกษา). มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ทรรศนีย์ วงค์คำ. (2564). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูของโครงการผลิตครูระบบปิด. วิทยานิพนธ์หลักสูตรการศึกษาดุษฎีบัณฑิต (การบริหารการศึกษา). มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ทิศนา แสงระวี, และเรชา ชูสุวรรณ. (2565). ครูไทยกับการจัดการเรียนรู้ในยุค Digital Disruption. วารสารมหาจุฬานาคร ทรรศน์. 9(4): 13-26.
ธนกฤต อั้งน้อย. (2562). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูใหม่ในศตวรรษที่ 21 ตามแนวคิดโรงเรียนเป็นองค์การแห่ง การเรียนรู้. วิทยานิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต (การบริหารการศึกษา). มหาวิทยาลัยนเรศวร.
นภาจิตร ดุสด. (2563). รูปแบบชุมชนการฝึกอบรมทางวิชาชีพเสมือนเพื่อพัฒนาสมรรถนะครูดิจิทัล. วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ.
นฤภัค สันป่าแก้ว. (2566). แนวทางการส่งเสริมครูในการจัดการเรียนรู้ในยุค AI. วารสารวิจัยนวัตกรรมการศึกษาและเทคโนโลยี. 1(2): 44-50.
พรศักดิ์ สุจริตรักษ์, และชนิตา พิลาไชย. (2564). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูรองรับการศึกษายุค 4.0. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร. 10(37): 293-303.
ภัทรพันธุ์ นิธิวรัตน์สกุล, ฆฬิสา สุธดาอนันตโภคิน, และนัชพล คงพันธ์. (2566). การเรียนรู้ดิจิทัลสำหรับครูยุคใหม่. วารสารนวัตกรรมการศึกษาและการวิจัย. 7(2): 677-686.
มัลลิกา จอมจันทรกานต์, และสุกัญญา แช่มช้อย. (2561). การพัฒนาสมรรถนะครูมัธยมศึกษาสู่ประชาคมอาเซียน. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยฟาร์อีสเทอร์น. 12(4): 67-81.
เมษา นวลศรี, และกุลชาติ พันธุวรกุล. (2564). การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันสมรรถนะดิจิทัลสำหรับนักศึกษาครูมหาวิทยาลัยราชภัฏ. วารสารครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. 49(4): 1-15.
ยงยุทธ นุฤทธิ์มนตรี, กษม ชนะวงศ์, และกุหลาบ ปุริสาร. (2565). ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารในองค์กร Digital leadership of administrators in Organization. วารสารวิทยาลัยบัณฑิตเอเซีย. 12(4): 186-206.
วิชัย วงษ์ใหญ่, และมารุต พัฒผล. (2564). สมรรถนะดิจิทัล:Digital Competency. กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ศุภกฤต ดิษฐสุวรรณ. (2566). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในการจัดการเรียนรู้ของครู เพื่อยกระดับคุณภาพผู้เรียน โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการสุวรรณภูมิ. Journal of Roi Kaensarn Academi. 8(3): 194–214.
สมบูรณ์ ธรรมลังกา. (2561). การพัฒนาสมรรถนะครูมืออาชีพในศตวรรษที่ 21 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 1. นครปฐม: สถาบันพัฒนาครู คณาจารย์ และบุคลากรทางการศึกษา, สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสุโขทัย. (2565). รายงานผลการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565. สุโขทัย: ผู้แต่ง.
สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2562). นโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยการพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (พ.ศ. 2561 - 2580). กรุงเทพฯ: กระทรวงการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564). คู่มือการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัล (Digital Competency) สำหรับครูและบุคลากรทางการศึกษา. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.
_______. (2567). ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง นโยบายและจุดเน้นของกระทรวงศึกษาธิการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 – 2579. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.
_______. (2562). ครูไทยยุคใหม่สนใจดิจิทัล. กรุงเทพฯ: ผู้แต่ง.
เสาวลักษณ์ พันธบุตร. (2560). อยู่อย่างคนร่วมสมัยในยุคดิจิทัล Living Contemporarily in the Digital Age. วารสารวิชาการนวัตกรรมสื่อสารสังคม มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ. 5(2): 161-167.
สุวิมล ว่องวาณิช. (2550). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรมหาวิทยาลัย.
Redecker, C., & Punie, Y. (2017). European Framework for the Digital Competence of Educators: DigCompEdu. Joint Research Centre. Luxembourg: Publications Office of the European Union.
Lisajwood, Arbo, Spain. (2016). Developing digital competence. Retrieved from https://acenglishteacherblog.wordpress.com/2016/10/19/developing-digital-competence/
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement. 30(3): 607 - 610.
