แนวทางการพัฒนาการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1

Main Article Content

ณปภัช เศรษฐานันท์
อำนาจ ชนะวงศ์
เสถียร เหล่าประเสริฐ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ ความต้องการจำเป็นในการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียน และ 2) ศึกษาแนวทางการพัฒนาการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่นเขต 1 กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยทั้งหมดจำนวน 336 คน คือ ผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 24 คน และครูผู้สอน จำนวน 312 คน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1 เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถามมีลักษณะเป็นแบบตอบสนองคู่ (Dual response format) ชนิด 5 ระดับ การตรวจสอบคุณภาพเครื่องมือ เครื่องมือแบบสัมภาษณ์มีโครงสร้าง และแบบประเมินความเหมาะสมและความเป็นไปได้  สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลประกอบด้วย ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และใช้เทคนิค Modified Priority Needs Index (PNImodified) ในการจัดลำดับความสำคัญของความต้องการจำเป็น
ผลการวิจัยพบว่า 
1) สภาพปัจจุบันของการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียน โดยภาพรวมและรายด้าน มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับปานกลาง สภาพที่พึงประสงค์ของการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียน โดยภาพรวมและรายด้าน มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมากที่สุด ส่วนความต้องการจำเป็นของการพัฒนา
การบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่นเขต 1 โดยภาพรวม มีค่าดัชนีความต้องการจำเป็น PNImodified = 0.42 เมื่อพิจารณารายด้าน เรียงลำดับ ความต้องการจำเป็นจากมากไปหาน้อย ได้แก่ ด้านความรับผิดชอบที่ตรวจสอบได้ด้านการตรวจสอบและถ่วงดุล มีค่าดัชนีความต้องการจำเป็นมากที่สุด ด้านการกระจายอำนาจ ด้านการพัฒนาทั้งระบบ ด้านการมีส่วนร่วม มี และด้านการบริหารจัดการตนเอง 
2) แนวทางการพัฒนาพัฒนาการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียน มีทั้งหมด 18 แนวทางและผลการความเหมาะสมและความเป็นไปได้ โดยภาพรวมมีความเหมาะสม อยู่ในระดับมากที่สุด และความเป็นไปได้ อยู่ในระดับมากที่สุด

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เศรษฐานันท์ ณ. ., ชนะวงศ์ อ. ., & เหล่าประเสริฐ เ. . (2025). แนวทางการพัฒนาการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1. วารสารบัณฑิตศึกษามหาจุฬาขอนแก่น, 12(4), 100–112. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jg-mcukk/article/view/279733
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2561). คู่มือการปฏิบัติงานของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษารักษาการในตำแหน่งผู้อำนวยการสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. สำนักพัฒนาระบบบริหารงานบุคคลและนิติการ.

เกวลี เกรัมย์. (2561). การบริหารใช้โรงเรียนเป็นฐานในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต17. (วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต (การบริหารการศึกษา), มหาวิทยาลัยราชภัฎรำไพพรรณี.

เจนจิรา บุญตามทัน. (2565). การบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาฉะเชิงเทรา เขต 2. วารสารสิรินธรปริทรรศน์, 23(2), 278 - 287.

บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 10). กรุงเทพ: สุรีวิยาสาส์น.

มณี โพนแพงพา. (2562). การบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 4. สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์และศิลปศาสตร์ วิทยาลัยนครราชสีมา.

รัตนาภรณ์ คาเผ่า. (2558). สภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ของการบริหารงานโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของโรงเรียนขยายโอกาสกลุ่มโรงเรียนปง 2 อำเภอปง จังหวัดพะเยา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพะเยา เขต 2. (วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัย พะเยา).

สุพิชา คงเจริญ. (2563). การบริหารและจัดการศึกษาโดยใช้โรงเรียนเป็นฐานของเทศบาลเมืองหัวหิน. วิทยานิพนธ์ปริญญาบริหารการศึกษามหาบัณฑิต. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

สุวิมล ว่องวาณิช. (2558).การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น.กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.