พุทธวิธีจัดการความขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรป่าชุมชนบ้านนาหวาย อำเภอนาหมื่น จังหวัดน่าน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพความขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรป่าชุมชน 2) ศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อความขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรป่าชุมชน และ 3) นำเสนอแนวทางพุทธวิธีจัดการ
ความขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรป่าชุมชนบ้านนาหวาย อำเภอนาหมื่น จังหวัดน่าน การวิจัยครั้งนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี โดยใช้แบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ และทำการวิเคราะห์ข้อมูล
โดยใช้โปรแกรมสำเร็จรูปการวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติ สำหรับการวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บรวบรวมข้อมูลจากกลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญโดยใช้การสัมภาษณ์แบบเจาะลึก และวิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัย พบว่า
1) ผลการวิเคราะห์ระดับการจัดการความขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรป่าชุมชนบ้านนาหวาย อำเภอนาหมื่น จังหวัดน่าน ทั้ง 5 ด้าน พบว่า ด้านความสัมพันธ์ ด้านค่านิยม และด้านโครงสร้าง โดยภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับพึงพอใจมาก สำหรับด้านข้อมูลข่าวสารและด้านผลประโยชน์ โดยภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับพึงพอใจปานกลาง
2) ผลการเปรียบเทียบการขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรป่าชุมชนบ้านนาหวาย อำเภอนาหมื่น จังหวัดน่าน พบว่า ประชาชนที่มีเพศ อายุ ระดับการศึกษา รายได้ และอาชีพที่แตกต่างกัน มีระดับการจัดการความขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรป่าชุมชนบ้านนาหวาย อำเภอนาหมื่น จังหวัดน่าน ไม่แตกต่างกันจึงปฏิเสธสมมติฐานที่ตั้งไว้
3) พุทธวิธีจัดการความขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรป่าชุมชนตามหลักสาราณียธรรม พบว่า หลักสาธารณโภคี ในการเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ต่อกันภายในชุมชนและเป็นการแก้ไขปัญหาความขัดแย้ง หลักเมตตามโนกรรม ยึดถือหลักธรรมเป็นที่ตั้งเพื่อแก้ไขปัญหาความขัดแย้ง หลักเมตตากายกรรมทำให้เกิดโครงสร้างการทำงานอย่างมีรูปแบบ หลักวจีกายกรรม การใช้วาจาในการพูดการสร้างความสงบสุขให้เกิดขึ้นในชุมชน หลักสีลสามัญญตา การประพฤติสุจริตในสิ่งที่ดีงามอย่างสม่ำเสมอ และหลักทิฏฐิสามัญญตา มีความเสมอภาคกันทางความคิด และเคารพความคิดเห็นของผู้อื่น
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กาญจนา คุ้มทรัพย์. (2558). การจัดการป่าชุมชนอย่างยั่งยืน กรณีศึกษาป่าชุมชนบ้านดอนหมู จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารการเกษตรราชภัฏ, 14(1), 31-36.
ชาย โพธิสิตา. (2561). ศาสตร์และศิลป์แห่งการวิจัยเชิงคุณภาพ. กรุงเทพฯ: อัมรินทร์พริ้นติ้ง แอน พลับบิชชิ่ง.
ณรงค์ เพชรประเสริฐ. (2553). สวัสดิการสังคมในมิติกินดี อยู่ดี มีสุข มีสิทธิ. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: เอดิสันเพรส โปรดักส์.
บัวพันธ์ พรหมพักพิง. (2560). แนวคิดและทฤษฎีการพัฒนาจากความมั่งคั่งทางวัตถุสู่ความอยู่ดีมีสุขประชาชาติ. (พิมพ์ครั้งที่ 2). ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
บุญใจ ศรีสถิตนรากูร. (2555). การพัฒนาและตรวจสอบคุณภาพเครื่องมือวิจัย : คุณสมบัติการวัดเชิงจิตวิทยา. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
พระมหาดวงเด่น ฐิตญาโณ และคณะ. (2561). ปรัชญาความขัดแย้ง. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร., 6(1), 284-292.
พระมหาสุริยะ มทฺทโว, ธัชชนันท์ อิศรเดช และ เกียรติศักดิ์ สุขเหลือง. (2564). การประยุกต์หลักสาราณียธรรมเพื่อส่งเสริมความผูกพันต่อองค์กรของบุคลากรเทศบาลในจังหวัดนครราชสีมา. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 10(2), 263-276.
พระมหาเอกมร ฐิตปญฺโญ (คงตางาม). (2553). ความคิดเห็นของประชาชนที่มีต่อการบริหารงานตามหลักสาราณียธรรม ขององค์การบริหารส่วนตำบล ในอำเภอดอนมดแดง จังหวัดอุบลราชธานี. (วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต). พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
เพ็ญแข แสงแก้ว. (2553). การวิจัยทางสังคมศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สำนักบริหารการทะเบียน กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย. (2563). สถิติประชากร. สืบค้นเมื่อ 14 กรกฎาคม 2566, จาก http://www.dopa.go.th/index_3.html
สำเริง จันทรสุวรรณ. (2550). สถิติเพื่อการวิจัยทางสังคมศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 2). ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
