การมีส่วนร่วมของประชาชนในการแสดงความคิดเห็น ต่อร่างกฎหมาย
บทคัดย่อ
การมีส่วนร่วมของประชาชนในการแสดงความคิดเห็นต่อร่างกฎหมาย เป็นการดำเนินการตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 ซึ่งมีความมุ่งให้กฎหมายสะท้อนเจตจำนงของประชาชนผู้เป็นเจ้าของอำนาจอธิปไตย ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 77 ซึ่งกำหนดให้รัฐต้องจัดให้มีการรับฟังความคิดเห็นของผู้เกี่ยวข้อง วิเคราะห์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากกฎหมาย และเปิดเผยข้อมูลต่อสาธารณะ เพื่อให้การตรากฎหมายเป็นไปอย่างโปร่งใสและมีประสิทธิภาพ เป็นการเปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมทางการเมืองโดยตรง บทความนี้นำเสนอบทบาทหน้าที่ของรัฐสภาในการตรากฎหมาย หลักการ แนวคิด กฎหมายที่เกี่ยวข้องในการรับฟังความคิดเห็นต่อร่างกฎหมาย และบทบาทของรัฐสภาในการรับฟังความคิดเห็นของประชาชน ตลอดจนเสนอแนวทางการพัฒนากระบวนและช่องทางการรับฟังความคิดเห็นการให้เกิดผลในทางปฏิบัติ โดยสอดคล้องกับหลักประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วมและหลักธรรมาภิบาล เพื่อให้กฎหมายที่ตราขึ้นมีความชอบธรรมและตอบสนองต่อประโยชน์สาธารณะอย่างแท้จริง
เอกสารอ้างอิง
ข้อบังคับการประชุมรัฐสภา พ.ศ. 2563. (3 สิงหาคม 2563). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 137 ตอนพิเศษ 177 ง, หน้า 65-91.
ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2562. (29 สิงหาคม 2562). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 136 ตอนพิเศษ 216 ง, หน้า 23-59.
คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ. (2562). ความมุ่งหมายและคำอธิบาย รายมาตราของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
คณะกรรมการขับเคลื่อนการรับฟังความคิดเห็นและวิเคราะห์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากร่างกฎหมายที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือผู้มีสิทธิเลือกตั้งไปสู่ภาคประชาชน. (2566). รายงานการดำเนินงานการรับฟังความคิดเห็นของภาคประชาชนต่อร่างกฎหมาย. สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
คณะกรรมการขับเคลื่อนการรับฟังความคิดเห็นและวิเคราะห์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากร่างกฎหมายที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือผู้มีสิทธิเลือกตั้งไปสู่ภาคประชาชน. (2567). มาตรฐานการปฏิบัติงานเกี่ยวกับการรับฟังความคิดเห็นและวิเคราะห์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากร่างกฎหมาย.สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
คณะอนุกรรมการสร้างการมีส่วนร่วมของประชาชนในกระบวนการรับฟังความคิดเห็นต่อร่างกฎหมายที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้ง. (2567). คู่มือสำหรับผู้เสนอร่างกฎหมายเรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการแสดงความคิดเห็นต่อร่างกฎหมายที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือผู้มีสิทธิเลือกตั้งตามมาตรา 77 ของรัฐธรรมแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 . สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
คำแนะนำของคณะกรรมการพัฒนากฎหมาย เรื่อง การรับฟังความคิดเห็นของผู้เกี่ยวข้องประกอบการจัดทำร่างกฎหมาย. (27 พฤศจิกายน 2562). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 136 ตอนที่ 132 ก, หน้า 12-13.
แดนชัย ไชวิเศษ. (2567). คู่มือสำหรับผู้เสนอร่างกฎหมายเรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการแสดงความคิดเห็นต่อร่างกฎหมายที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือผู้มีสิทธิเลือกตั้งตามมาตร 77 ของรัฐธรรมแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
ธัญพิชชา วงศ์อัศวเวศย์. (2567). คู่มือสำหรับผู้เสนอร่างกฎหมายเรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการแสดงความคิดเห็นต่อร่างกฎหมายที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือผู้มีสิทธิเลือกตั้งตามมาตร 77 ของรัฐธรรมแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560.สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
ประกาศรัฐสภา เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการการรับฟังความคิดเห็นและการวิเคราะห์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากร่างพระราชบัญญัติ ประกอบรัฐธรรมนูญที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2564. (12 พฤศจิกายน 2564). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 138 ตอนพิเศษ 278 ง, หน้า 28-29.
ประกาศสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการ การรับฟังความ คิดเห็นและการวิเคราะห์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากร่าง พระราชบัญญัติที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือผู้มีสิทธิ เลือกตั้ง พ.ศ. 2562. (12 พฤศจิกายน 2562). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 136 ตอนพิเศษ 277 ง, หน้า 17-18.
ประกาศสำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง หลักเกณฑ์และ วิธีการจัดทำร่างกฎหมายให้แก่ผู้มีสิทธิเลือกตั้ง การเชิญชวนผู้มีสิทธิ เลือกตั้ง และการตรวจสอบเอกสารหลักฐานการเข้าชื่อเสนอร่าง กฎหมาย พ.ศ. 2564. (24 ธันวาคม 2564). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 138 ตอนพิเศษ 315 ง, หน้า 47-51.
พระราชบัญญัติการเข้าชื่อเสนอกฎหมาย พ.ศ. 2564. (26 พฤษภาคม2564). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 138 ตอนที่ 35 ก, หน้า 7-13.
พระราชบัญญัติหลักเกณฑ์การจัดทำร่างกฎหมายและการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย พ.ศ. 2562. (31 พฤษภาคม 2562).ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 136 ตอนที่ 72 ก, หน้า 1-17.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560, มาตรา 29, ราชกิจจานุเบกษา ฉบับกฤษฎีกา เล่มที่ 134 ตอนที่ 100 ก (24 กันยายน 2560) หน้า 3
สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา. (2563). คู่มือการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมายและการจัดทำร่างกฎหมายตามมาตรา 77 ของรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2560. สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา.
ศักดิ์ดา ภารา. (2567). คู่มือสำหรับผู้เสนอร่างกฎหมายเรื่อง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการแสดงความคิดเห็นต่อร่างกฎหมายที่เสนอโดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือผู้มีสิทธิเลือกตั้งตาม
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี
- บทความในวารสารวิชาการมนุษย์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี เป็นความคิดเห็นของผู้นิพนธ์ ไม่ใช่ความคิดเห็นของกองบรรณาธิการ และไม่ใช่ความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการและ/หรือของคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี
- กองบรรณาธิการไม่สงวนสิทธิ์ในการคัดลอก แต่ให้อ้างอิงแสดงที่มา
- บทความที่ได้รับตีพิมพ์จะมีการตรวจความถูกต้องเหมาะสมจากกองบรรณาธิการและผู้ทรงคุณวุฒิในสาขาที่เกี่ยวข้อง (peer review) จำนวน 3 คน โดยผู้ทรงคุณวุฒิจะไม่ทราบผู้นิพนธ์ และผู้นิพนธ์ไม่ทราบชื่อผู้ทรงคุณวุฒิ (double-blind peer review)
