Guidelines for Student Affairs Management to Promote Students’ Mental Health in Schools under Secondary Educational Service Area Office Chonburi Rayong
Main Article Content
Abstract
The objectives of this paper were: (1) to examine student affairs administration for promoting students’ mental health; (2) to analyze approaches to student affairs administration for promoting students’ mental health; and (3) to propose approaches to student affairs administration for promoting students’ mental health in educational institutions under the Secondary Educational Service Area Office Chonburi–Rayong. A mixed-methods research design was employed. For the quantitative research, the sample consisted of 352 teachers and educational personnel from the Secondary Educational Service Area Office Chonburi–Rayong. The research instrument was a questionnaire with an item–objective congruence (IOC) index ranging from 0.60 to 1.00 and an overall reliability coefficient of 0.957. For the qualitative research, 17 key informants, including teachers and educational personnel, were selected through purposive sampling. Data were analyzed using content analysis and presented in a descriptive form. The findings revealed that:
1) student affairs administration for promoting students’ mental health was at the highest level. When ranked by mean scores from highest to lowest, the dimensions were school health services; the creation of a positive culture and supportive environment; the promotion of discipline, morality, and ethics; and the promotion of democracy in schools; 2) the analysis of approaches to student affairs administration for promoting students’ mental health comprised four dimensions: school health services, the creation of a positive culture and supportive environment, the promotion of discipline, morality, and ethics, and the promotion of democracy in schools; and 3) the proposed approach was explained through systems theory, consisting of inputs, processes, outputs, outcomes, feedback, and impacts, and was driven by the PDCA (Plan–Do–Check–Act) cycle, covering four dimensions: school health services, the creation of a positive culture and supportive environment, the promotion of discipline, morality, and ethics, and the promotion of democracy in schools.
Downloads
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
References
กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. (2567). ข้อมูลการประเมินสุขภาพจิตเด็กและวัยรุ่นอายุไม่เกิน 18 ปี. สืบค้นเมื่อ 30 กันยายน 2568, จาก https://checkin.dmh.go.th/dashboards/dash07.
กลุ่มพัฒนาระบบการแนะแนว. (2565). เอกสารประกอบประชุมชี้แจงการสร้าง ความปลอดภัยในมิติส่วนตัว สังคม และสุขภาพจิตนักเรียน ด้วยระบบการแนะแนวและ School Health Hero. สืบค้นเมื่อ 30 กันยายน 2568, จาก https://www.cpn1.go.th/?p=12869.
เกษมสันต์ ขันตี, และวินัย ผลเจริญ. (2567). สภาพและความคาดหวังเกี่ยวกับการส่งเสริมประชาธิปไตยของนักเรียนโรงเรียนบ้านหมากแข้ง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาอุดรธานี เขต 1. วารสารสถาบันวิจัยพิมลธรรม. 11(2): 119-132.
เกียรติศักดิ์ ภาคภูมิ, และกฤษกนก ดวงชาทม. (2567). แนวทางการส่งเสริมประชาธิปไตยในโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษามุกดาหาร. Interdisciplinary Academic and Research Journal. 4(6): 879-890.
ขวัญใจ ฤทธิ์คำรพ. (2566). ปัญหาสุขภาพจิตในสถานศึกษา. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี. 1(1): 75-85.
จิรวดี หนูเกื้อ, และพัชราภา ตันติชูเวช. (2567). แนวทางการบริหารกิจการนักเรียนที่มีพฤติกรรมก้าวร้าวของโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษาในอำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารวิชาการสถาบันพัฒนาพระวิทยากร. 7(4): 489-502.
ชัยเดช อารีศิริไพศาล. (2562). การบริหารกิจการนักเรียนที่มีคุณภาพ. ใน การประชุมวิชาการนำเสนอผลงานวิจัยระดับชาติ ครั้งที่ 3 “GRADUATE SCHOOL CONFERENCE 2019” 15 พฤษจิกายน 2562 (น. 248 – 256). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.
ณัฐนนท์ ค้าขาย, จักรปรุฬีห์ วิชาอัครวิทย์, และเกตุมณี มากมี. (2562). การบริหารจัดการงานกิจกรรมนักเรียนแบบมีส่วนร่วมของโรงเรียนเทพบดินทร์วิทยาเชียงใหม่. วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย. 1(1): 23-30.
ไทยรัฐโพล. (2567). แนะรัฐจัด “จับคู่คนโสด” สศช.เผยคนไทยเป็นโรคจิตมากขึ้น. สืบค้นเมื่อ 30 กันยายน 2568, จาก https://www.thairath.co.th/money/economics/thailand_econ /2788865.
นันทกา สุปรียาพร. (2566). สุขภาพจิตโรงเรียน : แนวทางการสงเสริมสุขภาพจิตวัยรุ่น. วารสารครุศาสตร จุฬาลงกรณมหาวิทยาลัย. 51(1): 1-13.
ปกรณ์กิตติ์ ม่วงประสิทธิ์, ภูเบศ พวงแก้ว, และกุลวดี เกียรติไชยากร. (2563). การมีส่วนร่วมของสถานศึกษา ผู้ปกครองและชุมชนในการเสริมสร้างพัฒนาการของนักเรียน ที่มีความต้องการพิเศษเรียนรวม: กรณีศึกษาโรงเรียนวชิรวิทย์ เชียงใหม่ ช้างคลาน. วารสารศึกษาศาสตร์ปริทัศน์. 35(2): 15-28.
พลพิพัฒน์ วัฒนเศรษฐานุกุล, ชินกฤต ศรีสุข, วีดารัตน์ พานทอง, นิษฐ์ฐา พีระชัยภาวงศ์, และสิรินธร สินจินดาวงศ์. (2565). สภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ของการพัฒนาโรงเรียนสิ่งแวดล้อมศึกษา เพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 2. วารสารการจัดการสิ่งแวดล้อม. 18(2): 78-95.
พิภัทร์อนันต์ เทพพิทักษ์, และสุกัญญา แช่มช้อย. (2566). การศึกษาความต้องการจำเป็นในการพัฒนาการบริหารกิจกรรมของนักเรียนโรงเรียนมัธยมศึกษาในกรุงเทพมหานครตามแนวคิดทักษะอารมณ์และสังคม. วารสารบริหารการศึกษา มศว. 20(38): 156-166.
ยุทธนา เลิศคลัง, และขัตติยา ด้วงสําราญ. (2566). การบริหารกิจการนักเรียนของโรงเรียนคุรุราษฎร์รังสฤษฏ์ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาราชบุรี. วารสาร "ศึกษาศาสตร์ มมร" คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย. 11(1): 84-103.
เลิศพร อุดมพงษ์. (2561). สภานักเรียนกับบทบาทการเสริมสร้างประชาธิปไตยในโรงเรียน. วารสารสังคมศาสตร์ นิติรัฐศาสตร์. 2(2): 39–75. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/ Lawpol_Journal/article/view/
วลัยพันธ์ ฉลาดอักษรสิทธิ์, และปองสิน วิเศษศิริ. (2558).การดำเนินงานด้านการบริการอนามัยโรงเรียนสำหรับเด็กต่างด้าวในโรงเรียนต้นแบบคนพลัดถิ่น. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา. 10(3): 578-588.
วันวิสาข์ อังคะณา, ธีระ ภูดี, และปาริชา มารี เคร. (2566). การศึกษาการบริหารสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของผู้เรียนในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 1. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร. 11(43): 256-265.
วิมลวรรณ ปัญญาว่อง, รัตนศักดิ์ สันติธาดากุล, และโชษิตา ภาวสุทธิไพศิฐ. (2563). ความชุกของภาวะซึมเศร้าและความเสี่ยงฆ่าตัวตายในวัยรุ่นไทย: การสำรวจโรงเรียนใน 13 เขตสุขภาพ. วารสารสุขภาพจิตแห่งประเทศไทย. 28(2): 136-149.
ศศิธร บุตรเมือง, เฉลิมพล มีชัย, และวีระวัฒน์ พัฒนกุลชัย. (2567). องค์ประกอบของการบริหารสถานศึกษายุคเปลี่ยนผ่านดิจิทัล. วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฎราชวิทยาลัย. 7(1): 173-193.
สิวราช อินต๊ะวิชัย, และรัชฎาพร เกตานนท์ แนวแห่งธรรม. (2564). การศึกษาสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 8 จังหวัดราชบุรี. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุร. 11(3): 34-43.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาชลบุรี ระยอง. (2567). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567. สืบค้นเมื่อ 8 สิงหาคม 2568, จาก https://spmcr.go.th.
สำนักบริหารงานการมัธยมศึกษาตอนปลาย สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). มาตรฐานการปฏิบัติงานโรงเรียนมัธยมศึกษา พ.ศ. 2560 (ปรับปรุง พ.ศ. 2562). สืบค้นเมื่อ 30 กันยายน 2568, จาก https://pkssp.ac.th/_files_school/11100711/data/11100711_1_20240825-163735.pdf.
สำนักพัฒนาภาคีสัมพันธ์และวิเทศสัมพันธ์. (2567). สสส. กับการสร้างเสริมสุขภาพจิต. สืบค้นเมื่อ 30 กันยายน 2568, จาก https://partnership.thaihealth.or.thสสส-กับการสร้างเสริมสุ-2/
สุภารัตน์ คำเพราะ. (2562). การศึกษาการมีส่วนร่วมของนักเรียน และชุมชนในการส่งเสริมประชาธิปไตย:กรณีศึกษาโรงเรียนร่มเกล้า ตำบลหนองตะเคียนบอนอำเภอวัฒนานคร จังหวัดสระแก้ว. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์ มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์). 9(3): 61- 75.
สุวัชชัย มงคลธง. (2566). การบริหารสถานศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4. วารสารพุทธพัฒนศาสตร์ศึกษา. 1(3): 85-107.
อดิศร สรรเสริญ. (2560). การมีส่วนร่วมในการบริหารกิจการนักเรียนของครูในโรงเรียนกะเปอร์วิทยา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 14. ใน การประชุมวิชาการเสนอผลงานวิจัยระดับชาติและนานาชาติ ครั้งที่ 8 "Research 4.0 Innovation and Development SSRU's 80th Anniversary" 16 มีนาคม 2560 (น.3004 - 3015), กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.
อภิญญา บุณยเกียรติ, และพระมหาอุดร อุตฺตโร (มากดี). (2566). การบริหารสถานศึกษาเชิงพุทธ. วารสารมณีเชษฐาราม วัดจอมมณี. 6(1): 17-31.
อรวรรณ ดวงจันทร์. (2559). มาตรฐานการส่งเสริมสุขภาพจิตและป้องกันปัญหาสุขภาพจิตในโรงพยาบาลชุมชน (ฉบับปรับปรุง). นนทบุรี: บียอนด์ พับลิสชิ่ง.
อานนท์ ชีวานันท์. (2566). ศธ. จับมือ สธ. MOU ขับเคลื่อนการดูแลสุขภาพจิตนักเรียนเอกชน พร้อมดูแลส่งเสริมสุขภาวะทางใจ ยึดความสุขของผู้เรียนเป็นสำคัญ. สืบค้นเมื่อ 30 กันยายน 2568, จาก https://moe360.blog/
/12/01/moe-moph-01122023/.
อุบลรัตน์ ชื่นสมารศรี, และจีระ ประทิป. (2565). การศึกษาการพัฒนาคุณภาพการบริการด้านการส่งเสริมสุขภาพและ
ด้านการป้องกันโรคของโรงพยาบาลชุมชน ในจังหวัดสระบุรี. Journal of Modern Learning Development. 7(7): (30-45).
Hawkins, G. T., Chung, C. S., Hertz, M. F., & Antolin, N. (2023). The school environment and physical and social-emotional well-being: Implications for students and school employees. Journal of School Health. 93(10): 875–884.
Prasertcharoensuk, T., & Tapkhwa, N. (2016). Schools, parents and community partnership enhancing students’ learning achievement. Contemporary Educational Researches Journal. 6(1):
–35.
Ratanasiripong, p., Hanklang, S., Nungdanjark, W., Thongthammarat, Y., & Ramon, E. (2024). Predictors of Mental Health among Secondary School Students in Thailand: The Roles of Grit, Self-Esteem, and Smartphone Addiction. Thai Journal of Public Health. 54(2): 903-917.
World Health Organization. (2022). Mental health. Retrieved 30 September 2025, from https://www.who.int/health-topics.