การส่งเสริมการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกสำหรับผู้สูงอายุ โดยใช้ครอบครัวและชุมชนเป็นฐาน ในเขตเทศบาลเมืองเขลางค์นคร อ.เมืองลำปาง จ.ลำปาง Promoting Positive Psychology for Elderly People through Families and Communities Based in Khelang Nakhon Municipality, Muang Lampang, Lampang
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาชุดกิจกรรมส่งเสริมการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกให้กับผู้สูงอายุ เพื่อส่งเสริมการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกให้กับผู้สูงอายุ และเพื่อเปรียบเทียบการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกของผู้สูงอายุก่อน หลัง และระยะติดตาม กลุ่มตัวอย่างในการวิจัยครั้งนี้ได้แก่ ผู้สูงอายุที่มีอายุในช่วง 60-69 ปี ในชุมชนเทศบาลเมืองเขลางค์นคร อ.เมืองลำปาง จ.ลำปาง จำนวน 68 คน เลือกตัวอย่างแบบตามสะดวก (Convenience Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ แบบวิเคราะห์เอกสาร แบบสัมภาษณ์ แบบสอบถาม การประชุมสนทนากลุ่ม แบบสังเกตพฤติกรรม และแบบประเมินการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวก สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์ความแปรปรวนแบบวัดซ้ำ (Repeated measures ANOVA)
ผลการวิจัยทำให้ได้ชุดกิจกรรมส่งเสริมการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวก สำหรับผู้สูงอายุ ชื่อชุดว่า “ผู้สูงวัย ใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวก” ประกอบไปด้วยกิจกรรมย่อยทั้งหมด 8 กิจกรรม ได้แก่ กิจกรรม สิ่งประดิษฐ์ ส่งกำลังใจ ฉันทำได้ เธอทำดี คิดบวกกับสิ่งที่เป็น บันทึกขอบคุณ นิทรรศการผู้สูงวัย หอคอยแห่งความหวัง แลกเปลี่ยนเรียนรู้ และ กูเกิล (google) ฟื้นพลัง หลังจากใช้ชุดกิจกรรมที่พัฒนาขึ้น ไปส่งเสริมการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกให้กับผู้สูงอายุ พบว่า พฤติกรรมการแสดงออกของผู้สูงอายุเป็นไปตามวัตถุประสงค์ของกิจกรรม เมื่อพิจารณาเปรียบเทียบการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกที่ได้จากการวัดก่อน หลัง และระยะติดตามเป็นรายคู่ พบว่าการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกที่ได้จากการวัดหลังการส่งเสริม และจากการวัดระยะติดตาม สูงกว่าการวัดก่อน อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05 และการใช้ชีวิตตามแนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกที่ได้จากการวัดหลังการส่งเสริม สูงกว่าการวัดระยะติดตาม อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กนิษฐา นาวารัตน์. (2549). การพัฒนารูปแบบและกลยุทธ์ส่งเสริมความเป็นศูนย์กลางการศึกษานานาชาติของประเทศไทยในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้. วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต. ภาควิชานโยบาย การจัดการ และความเป็นผู้นำทางการศึกษา. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.
คมเพชร ฉัตรศุภกุล. (2546). กิจกรรมกลุ่มในโรงเรียน. พิมพ์ครั้งที่ 5. กรุงเทพฯ: พัฒนาศึกษา.
จักรพงษ์ กาวงศ์. นักพัฒนาชุมชน. (2559, 8 สิงหาคม ). สัมภาษณ์.
ปัทมา ว่าพัฒนวงศ์ และคณะ. (2559). ประชากรไทยในอนาคต. (ออนไลน์). สืบค้นจาก: http://www.ipsr.mahidol.ac.th/.
ปนัดดา มหิทธานุภาพ, บัวทอง สว่างโสภากุล. (2555). การมองโลกในแง่ดี การปฏิบัติพัฒนกิจ และความผาสุกทางใจของผู้สูงอายุอำเภอวังน้ำเขียว จังหวัดนครราชสีมา. วารสารสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์; 38:166-78.
ไพฑูรย์ โพธิ์ทอง. นายกเทศมนตรีเมืองเขลางค์นคร. (2559, 8 สิงหาคม ). สัมภาษณ์.
ศูนย์เวชศาสตร์อายุรวัฒน์ โรงพยาบาลกรุงเทพ. (2561). การดูแลผู้สูงอายุ. (ออนไลน์). สืบค้นจาก: https://www.bangkokhospital.com/th/health-trend-tip/care-for-the-elderly
สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ เขต 12. (2563). โครงการสูงวัย ใส่ใจ สุขภาพ. (ออนไลน์). สืบค้นจาก: https://localfund.happynetwork.org/project/19438
สุภาวดี พุฒิหน่อย. (2547). ความสัมพันธ์ระหว่างสัมพันธภาพกับผู้อื่นกับความพอใจในชีวิตของผู้สูงอายุที่อาศัยในสถานสงเคราะห์. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
อัจฉรา สงวงนพงษ์. นักพัฒนาชุมชน. (2559, 8 สิงหาคม ). สัมภาษณ์.
Erikson, E.H. (1968). Identity, Youth and Crisis. New York: W.W. Norton.
Luthans, F., Youssef, M.C. and Avolio, J.B. (2007a). Psychological Capital. New York: Oxford University press.
_________. (2007b). Positive Psychological Capital: Measurement and Relationship with Performance and Satisfaction. Personnel Psychology. Vol. 60. pp. 541–572.
Scheier, M.F., Carver, C.S., & Bridges, M.W. (1994). “Distinguishing optimism from neuroticism (and trait anxiety, self-mastery, and self-esteem): A reevaluation of the Life Orientation Test,” Journal of Personality and Social Psychology, 67: pp. 1063-1078.