ปรากฏการณ์เทพในวัฒนธรรมพุทธไทย
กระบวนการประกอบสร้างความศักดิ์สิทธิ์ และการท่องเที่ยวแสวงบุญสมัยใหม่
คำสำคัญ:
พระพุทธศาสนาเถรวาท, การแสวงบุญสมัยใหม่, พุทธศาสนาแบบไทย, สัญลักษณ์เทพในพระพุทธศาสนา, เทพบทคัดย่อ
การวิจัยนี้ศึกษาประติมากรรมเทพในวัดพุทธที่เป็นจุดหมายปลายทางด้านการท่องเที่ยวเชิงแสวงบุญ และวิเคราะห์ปรากฏการณ์ทางสังคมที่เกี่ยวข้องกับการบูชาประติมากรรมศักดิ์สิทธิ์ในสังคมไทยร่วมสมัย โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยภาคสนาม เก็บข้อมูลจากวัดจำนวน 10 แห่ง ใน 4 จังหวัดภาคกลาง ซึ่งเดิมทีเป็นวัดขนาดเล็กและไม่เป็นที่รู้จัก แต่ได้รับความนิยมมากขึ้นภายหลังการสร้างประติมากรรมเทพ วัดที่เป็นพื้นที่วิจัยอยู่ในระยะที่สามารถเดินทางไปและกลับจากกรุงเทพมหานครได้ภายในหนึ่งวัน งานวิจัยนี้ประยุกต์กรอบแนวคิดการแสวงบุญของ Turner, V. and Turner, E. (1978) ร่วมกับทฤษฎีลำดับขั้นความต้องการของ Maslow (1943) เพื่อวิเคราะห์ประเด็นสำคัญ 3 ประการ ได้แก่ (1) การก่อรูปความหมายของเทพศักดิ์สิทธิ์ในสังคมไทย (2) พลวัตของเทพศักดิ์สิทธิ์ในวัดพุทธร่วมสมัย และ (3) กลยุทธ์การนำเสนอการแสวงบุญสมัยใหม่ ผลการวิจัยชี้ให้เห็นว่าการผสมผสานความเชื่อทางพระพุทธศาสนากับการสร้างแรงจูงใจต่อสาธารณชนมีส่วนช่วยให้วัดขนาดเล็กดำรงอยู่ได้ในฐานะศูนย์กลางแห่งศรัทธา ประเพณี วัฒนธรรม แหล่งเรียนรู้พระพุทธศาสนา และ พื้นที่เศรษฐกิจการค้าของชุมชนไทย
เอกสารอ้างอิง
Chhun, S. (2017). The pilgrimage of Tibetan monks in Dharamshala, India. Walailak Journal of Social Science, 10(2), 81–111.
Chotitdilok, S., & Runra, P. (2017). Goddess dolls: The reproduction of the discourse “if you don’t believe it, don’t disrespect it” and the functions of modern sacred objects in Thai society. Journal of Humanities and Social Sciences Suratthani Rajabhat University, 9(1), 149–172.
Ditthisampanno, V. D. B. U., Mujiyanto, Suherman, S. Kom, Suharno, Sukodoyo, Waluyo, & Ngadat. (2022). Dharmayatra: Pilgrimage and spiritual journey sacred sites in Buddhist pilgrims in Indonesia. ASEAN Journal of Religious and Cultural Research, 5(2), 11–16.
Laoroekutai, N. (2015). Motivations of Thai Buddhists for pilgrimage to the four sacred sites. [Master’s thesis, Chulalongkornrajavidyalaya University Graduate School].
Maslow, A. H. (1943). A theory of human motivation. Psychological Review, 50(4), 370–396. https://doi.org/10.1037/h0054346
Pakasagulwong, P., & Metheevarachatra, A. (2022). Faith and wisdom: Pilgrims to four holy Buddhist places in India and Nepal. Mahachula Academic Journal, 9(2), 1–16.
Phramaha Khwanchai Kittimedhi., & Phramaha Pornchai Sirivaro. (2022). Wat Saman Rattanaram’s formation that satisfies the community’s needs. Journal of Buddhist Studies Chulalongkorn University, 29(2), 21–53.
Polsuk, T., & Phra Srivinyaporn. (2019). An analytical study of the four holy places values to Buddhist pilgrims. Journal of Graduate Studies, Mahamakut Buddhist University, 17(2), 10–18.
Turner, V. & Turner, E. (1978). Image and pilgrimage in Christian culture. Columbia University Press.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
