การสร้างสรรค์นาฏยศิลป์ “นาฏลีลาบูชาพระปฐม”

ผู้แต่ง

  • ภคพร หอมนาน คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม

คำสำคัญ:

นาฏลีลาบูชาพระปฐม, ทวารวดี, พระปฐมเจดีย์

บทคัดย่อ

         บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภูมิหลังประวัติศาสตร์ความเป็นมาของงานนมัสการพระปฐมเจดีย์ และเพื่อสร้างสรรค์ผลงานทางด้านนาฏยศิลป์ “นาฏลีลาบูชาพระปฐม” ผู้วิจัยใช้วิธีการดำเนินการวิจัยสร้างสรรค์ในครั้งนี้ ผลการศึกษาพบว่า 1. การศึกษาภูมิหลังประวัติศาสตร์ความเป็นมาของงานนมัสการพระปฐมเจดีย์เป็นงานประเพณีที่ความเก่าแก่สืบทอดกันมาอย่างยาวตั้งแต่สมัยของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว จนถึงปัจจุบัน นับได้ว่าเป็นงานประจำปีที่ชาวจังหวัดนครปฐมให้ความสำคัญ 2. เพื่อสร้างสรรค์ผลงานทางด้านนาฏยศิลป์“นาฏลีลาบูชาพระปฐม” โดยยึดหลักการสร้างสรรค์ทั้ง 8 พบว่า อัตลักษณ์สำคัญในการสร้างสรรค์งานเพื่อสื่อถึงการเคารพบูชาองค์พระปฐมเจดีย์และสืบสานงานนมัสการพระปฐมเจดีย์ จังหวัดนครปฐม โดยผู้วิจัยได้แบ่งช่วงการแสดงไว้ 2 ช่วงดังนี้ ช่วงที่หนึ่ง เริ่มด้วยการบูชาพระปฐมเจดีย์ด้วยการสื่ออารมณ์ถึงความเลื่อมใสศรัทธาอย่าง
สง่างาม  ช่วงที่สองการรื่นเริงในงานนมัสการพระปฐมเจดีย์ด้วยการสื่ออารมณ์ถึงความสุข สนุกสนาน และรื่นเริงผ่านลีลาการเคลื่อนไหวทางนาฏยศิลป์ไทย นอกจากนี้การแสดงชุดดังกล่าวได้มีการสอดแทรกงานศิลปกรรมในยุคสมัยของทวารวดีไว้ในองค์ประกอบต่าง ๆ ของผลงานสร้างสรรค์ดังกล่าว

เอกสารอ้างอิง

ธนิต อยู่โพธิ์. ระบําชุดโบราณคดี. พระนคร : ศิวพรม, 2510.

นุกูล ชมภูนิช. สรรสาระอารยธรรมทวารวดี เอกสารประกอบนิทรรศการ ศูนย์การเรียนรู้ ทวารวดี นครปฐม : เพชรเกษมพริ้นติ้ง กรุ๊ป, 2552.

พัชรินทร์ สันติอัชวรรณ. “สุนทรียภาพในระบําโบราณคดี.” วารสารจันทรเกษมสาร ปที่ 24, ฉบับที่ 46 (มกราคม-มิถุนายน 2561): 19-27.

พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระปฐมเจดีย์. เล่าเรื่องเมืองทวารวดี...ที่นครปฐม. ม.ป.ท. : ม.ป.พ., ม.ป.ป.

ภคพร หอมนาน. “การสร้างสรรค์นาฏยศิลป์จากวิถีการใช้ห้องน้ำในสังคมเมืองของไทย.” วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปกรรมศาสตรดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2561.

ลำพรรณ น่วมบุญเหลือ. ของดีเมืองนครปฐม. ม.ป.ท. : สำนักศิลปวัฒนธรรม สถาบันราชภัฏนครปฐม, 2538.

สรายุทธ์ โชติรัตน์. “การสร้างสรรค์ผลงานทางดุริยางคศิลป์บทเพลงชุด พุทธเจดีย์ทวารวดีศรีนครปฐม.” วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปกรรมศาสตรดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2561.

สุจิตต์ วงษ์เทศ. พระปฐมเจดีย์ ไม่ใช่เจดีย์แห่งแรกแต่เป็นมหาธาตุหลวงยุคทวารวดี. กรุงเทพฯ : มติชน, 2545.

สุภัทรดิศ ดิศกุล. ประวัติศาสตร์ศิลปะไทย. พิมพ์ครั้งที่ 5 กรุงเทพฯ : กรุงสยามการพิมพ์, 2518.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2022-08-31

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย | Research Article