การตีความเชิงสัญวิทยาในงานนาฏยศิลป์ร่วมสมัยของนราพงษ์ จรัสศรี

ผู้แต่ง

  • ชลาลัย วงศ์อารีย์ คณะศิลปกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
  • วิชชุตา วุธาทิตย์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

คำสำคัญ:

สัญญะ, สัญวิทยา, นาฏยศิลป์ร่วมสมัย

บทคัดย่อ

          บทความเรื่อง การตีความเชิงสัญวิทยาในงานนาฏศิลป์ร่วมสมัยของนราพงษ์ จรัสศรี เป็นส่วนหนึ่งของวิทยานิพนธ์หลักสูตรศิลปศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชานาฏยศิลป์ไทย คณะศิลปกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เรื่อง “สัญวิทยาแห่งตัวละครหญิงในการแสดงนาฏศิลป์ร่วมสมัยของนราพงษ์ จรัสศรี” มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์และตีความสัญญะที่แฝงอยู่ในองค์ประกอบต่าง ๆ ของการแสดง ผู้วิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยศึกษาค้นคว้าข้อมูลจากเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง การสัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิที่เกี่ยวข้องและจากสื่อวีดิทัศน์บันทึกการแสดง

          ผลการวิจัยพบว่าในการแสดงมีการใช้สัญญะปรากฏในองค์ประกอบ 2 ด้าน ได้แก่ 1. ด้านเครื่องแต่งกาย โดยแบ่งออกเป็น 3 ประเด็น ได้แก่ 1) เครื่องแต่งกายที่สื่อถึงความเป็นเพศหญิง 2) เครื่องแต่งกายที่สื่อถึงกาลเวลา และ 3) เครื่องแต่งกายที่สื่อถึงการเลียนแบบหรือทดแทนสิ่งใดสิ่งหนึ่ง ในรูปแบบของ รูปธรรมและนามธรรม 2. ด้านเครื่องประกอบฉาก ประกอบด้วย เตียงนอนสี่เสา โคมระย้า ภาพวาด อ่างอาบน้ำโต๊ะเครื่องแป้ง ต้นไม้และชิงช้า ซึ่งสามารถตีความผ่านกระบวนการสัญญะ ได้แก่ 1) รูปสัญญะที่เป็นองค์ประกอบทั้ง 2 ด้าน และ 2) ความหมายสัญญะ ที่ทำให้รับรู้ได้ถึงความทุกข์ทรมานของนักเต้น บัลเลต์หญิงกับการคำนึงถึงอดีตที่เคยรุ่งเรือง ดังนั้นสัญญะในการแสดงชุดนี้จึงส่งผลในการควบคุมอารมณ์ของการแสดงให้เป็นไปในทิศทางที่ผู้ออกแบบต้องการสื่อสาร ซึ่งเป็นเสน่ห์ของการแสดงที่ทำให้ผู้ชมดำดิ่งไปกับความหมายที่แอบซ่อนอยู่และนำพาอารมณ์ของผู้ชมให้เข้าถึงความรู้สึกนึกคิดของตัวละครที่ผู้ออกแบบต้องการสื่อสารกับผู้ชม

เอกสารอ้างอิง

ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร. สัญวิทยา, โครงสร้างนิยม, หลังโครงสร้างนิยม, กับการศึกษารัฐศาสตร์. กรุงเทพฯ : วิภาษา, 2545.

ต่อศักดิ์ กาญจนทรัพย์สิน. “สีในเชิงจิตวิทยา.” สัมภาษณ์โดย ชลาลัย วงศ์อารีย์. 20 กุมภาพันธ์ 2563.

นราพงษ์ จรัสศรี. “แนวคิดในการสร้างงานนาฏยศิลป์ร่วมสมัย.” สัมภาษณ์โดย ชลาลัย วงศ์อารีย์. 9 มิถุนายน 2558.

นราพงษ์ จรัสศรี. “การใช้สัญญะในองค์ประกอบฉาก.” สัมภาษณ์โดย ชลาลัย วงศ์อารีย์. 8 มีนาคม 2563.

ประยุทธ ปยุตโต. พจนานุกรมฉบับพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์. กรุงเทพฯ : มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย, 2538.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2021-06-28

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย | Research Article