กการประเมินความต้องการจำเป็นในการดำเนินงานประกันคุณภาพภายในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน ของโรงเรียนสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดพิจิตร
คำสำคัญ:
ความต้องการจำเป็น, การดำเนินงานการประกันคุณภาพภายใน, ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อระบุความต้องการจำเป็นในการดำเนินงานการประกันคุณภาพภายใน ระดับการศึกษา ขั้นพื้นฐานของโรงเรียนสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดพิจิตร กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาประกอบด้วย ผู้บริหารสถานศึกษา ครู และพนักงานจ้างจากโรงเรียนสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จำนวน 16 โรงเรียน รวมทั้งสิ้น 196 คน ซึ่งได้มาจากการสุ่มแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือการวิจัย คือแบบสอบถามการประเมินความต้องการจำเป็นในการดำเนินงานประกันคุณภาพภายใน ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานของโรงเรียนสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดพิจิตร โดยมีค่าความตรงเชิงเนื้อหาเท่ากับ 1.00 ทุกข้อ, ค่าความเชื่อมั่นของแบบสอบถามสภาพที่เกิดขึ้นจริง มีค่าเท่ากับ 0.98 และ ค่าความเชื่อมั่นของแบบสอบถามสภาพที่ควรจะเป็น มีค่าเท่ากับ 0.99 วิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าดัชนีความสำคัญของลำดับความต้องการจำเป็น และการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการศึกษา พบว่า
ความต้องการจำเป็นด้านการดำเนินการ มีความต้องการจำเป็นในการพัฒนาสูงสุด (PNI modified = 0.15) รองลงมาคือ ด้านการเตรียมการ และด้านการรายงานผล (PNI modified = 0.14) ตามลำดับ และจากการวิเคราะห์เมทริกซ์เพื่อระบุประเด็นที่ต้องปรับปรุงเร่งด่วน พบว่า ด้านการเตรียมการ ประเด็นที่ต้องได้รับการพัฒนา ได้แก่ การวางแผนพัฒนาบุคลากรเกี่ยวกับการให้ความรู้, การสร้างแรงจูงใจเกี่ยวกับการดำเนินการประเมินผลภายใน และการกำหนดรูปแบบและวิธีการเสริมสร้างความรู้ความเข้าใจให้แก่บุคลากรในสถานศึกษาด้วยวิธีการที่หลากหลาย ด้านการดำเนินการ ประเด็นที่ต้องพัฒนาเร่งด่วน ได้แก่ การจัดทำคู่มือการปฏิบัติงานของบุคลากรที่เกี่ยวข้องอย่างชัดเจน, การสร้างการยอมรับโดยทำ
ความเข้าใจในส่วนต่าง ๆ ของแผนแก่บุคลากรและผู้เกี่ยวข้องทุกคน, การแปลความหมายข้อมูลโดยเปรียบเทียบกับเกณฑ์การประเมิน, การพัฒนาความรู้และทักษะในการดำเนินการประกันคุณภาพภายในแก่บุคลากรอย่างต่อเนื่อง และการจัดหาเครื่องมือที่มีประสิทธิภาพเพื่อใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล และด้านการรายงานผล ประเด็นที่ต้องพัฒนาเร่งด่วน คือ
การวิเคราะห์สังเคราะห์ผลการประเมินจำแนกตามมาตรฐานและตัวบ่งชี้
เอกสารอ้างอิง
กรมวิชาการ. (2544). การประกันคุณภาพการศึกษาภายในสถานศึกษา: กรอบและแนวการดำเนินงานเอกสารชุดการประกัน คุณภาพ ลำดับที่ 1. โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น. (2562). คู่มือการประกันคุณภาพภายในสถานศึกษา ระดับการศึกษาปฐมวัย และระดับ การศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กระทรวงมหาดไทย (ฉบับปรับปรุง สำหรับปีการศึกษา 2562 เป็นต้นไป). กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น.
กรมสามัญศึกษา. (2543). การนิเทศเพื่อพัฒนากระบวนการประกันคุณภาพการศึกษาในโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดกรมสามัญ ศึกษา เขตการศึกษา 1. ม.ป.พ.
กรมสามัญศึกษา. (2543). แนวทางการประกันคุณภาพการศึกษาของสถานศึกษา. โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
เฉลิมพล วิโรจน์รัตน์ และสุวัฒน์ จุลสุวรรณ์. (2565). การพัฒนาแนวทางการดำเนินงานการประกันคุณภาพการศึกษาภายใน สถานศึกษา โดยใช้วงจรคุณภาพ สำหรับสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสุรินทร์. วารสารมณีเชษฐาราม วัดจอมมณี, 8(3), 937–951. https://so07.tci-thaijo.org/index.php/JMCR/article/view/7486/5015
ปรีชา ทรัพย์ย้อย. (2566). การประกันคุณภาพภายในกับประสิทธิผลของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษานครปฐม เขต 1. [วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา].
มหาวิทยาลัยศิลปากร. http://ithesis-ir.su.ac.th/dspace/bitstream/123456789/5120/1/620620015.pdf
มยุรี วรวรรณ. (2563). แนวทางการพัฒนาการดำเนินงานประกันคุณภาพการศึกษาของโรงเรียนมัธยมวัดหนองแขม.
[การค้นคว้าอิสระศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา]. มหาวิทยาลัยศิลปากร.
http://ithesis-ir.su.ac.th/dspace/bitstream/123456789/3305/1/61252333.pdf
สถานศึกษา สังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดพิจิตร. (2565). รายงานการประเมินตนเองของสถานศึกษา (SAR) ปีการศึกษา 2565. องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดพิจิตร.
สถานศึกษา สังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดพิจิตร. (2566). รายงานการประเมินตนเองของสถานศึกษา (SAR) ปีการศึกษา 2566. องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดพิจิตร.
สำนักทดสอบทางการศึกษา. (2565). รายงานการประเมินภายนอก : ผลการประเมิน SAR ภายใต้สถานการณ์ COVID – 19
ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
สำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร. (2561). เอกสารประกันคุณภาพการศึกษา หลักเกณฑ์และแนวปฏิบัติการดำเนินการ ประกันคุณภาพการศึกษาของสถานศึกษาสังกัดกรุงเทพมหานคร. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ. (2544). การประกันคุณภาพภายในสถานศึกษา: ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน (เล่ม 5). โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
สำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ. (2546). เอกสารการประกันคุณภาพการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ. สำนักนิเทศและพัฒนามาตรฐานการศึกษา สำนักงานฯ.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2556). แนวทางการพัฒนาระบบการประกันคุณภาพ ภายในของสถานศึกษา ตามกฎกระทรวงว่าด้วยระบบ หลักเกณฑ์ และวิธีการประกันคุณภาพการศึกษา พ.ศ. 2553 เล่มที่ 1. โรงพิมพ์ชุมนุมพหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2543). การออกแบบการประเมินผลภายใน. ห้างหุ้นส่วนจำกัด วี ที ซี คอมมิวนิเคชั่น.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2543). แนวทางการประกันคุณภาพภายในสถานศึกษา: เพื่อพร้อมรับการประเมินภายนอก. พิมพ์ดี.
สำนักทดสอบทางการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ. (2561). แนวทางการพัฒนา
ระบบการประกันคุณภาพการศึกษา ตามกฎกระทรวงการประกันคุณภาพการศึกษา พ.ศ. 2561. ห้างหุ้นส่วนจำกัด เอ็น.เอ.รัตนะเทรดดิ้ง.
สุชาดา สุขบำรุงศิลป์, ภารดี อนันต์นาวี และสถาพร พฤฑฒิกุล. (2563). การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการประกันคุณภาพ ภายในที่มีประสิทธิภาพของโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. e-Journal of Education Studies, Burapha University, 2(3), 17–33. https://buuir.buu.ac.th/xmlui/handle/1234567890/4114
สุปรียา สงค์ดำ. (2564). การศึกษาสภาพและแนวทางพัฒนาการบริหารระบบประกันคุณภาพภายใน สถานศึกษาของ สหวิทยศึกษามิตรภาพมวกเหล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2. [สารนิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา]. มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ.
สุพรรณรดี ศรีปัตเนตร. (2563). การศึกษาปัญหาการดำเนินงานการประกันคุณภาพภายในของสถานศึกษา ในสังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุรินทร์ เขต 3. [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหาร การศึกษา]. มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี.
สุวิมล ว่องวาณิช. (2543). คู่มือการประเมินภายในสถานศึกษาตามมาตรฐานการศึกษา: การออกแบบระบบการประเมิน ภายใน. ห้างหุ้นส่วนจำกัด วี ที ซี คอมมิวนิเคชั่น.
สุวิมล ว่องวาณิช. (2558). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น (พิมพ์ครั้งที่ 3). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย.
อลิสา จันทรวี, กษมา ศรีสุวรรณ และบุญเลิศ วีระพรกานต์. (2566). แนวทางการประกันคุณภาพการศึกษาภายในของ ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กตามมาตรฐานสถานพัฒนาเด็กปฐมวัยแห่งชาติ พ.ศ. 2562 ในอำเภอทุ่งสง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 10(5), 34-45.
https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JMND/article/view/269160/178458
อุทุมพร จามรมาน. (2544). วิธีทำประกันคุณภาพการศึกษาของโรงเรียน. โรงพิมพ์ฟันนี่.
Altschuld, J. W., and Kumar, D. D. (2010). Needs assessment: An overview (Vol. 1). SAGE Publications, Inc. https://doi.org/10.4135/9781452256795
Altschuld, J. W., and Watkins, R. (2014). A primer on needs assessment: More than 40 years of research and practice. New Directions for Evaluation, 2014(144), 5–18. https://doi.org/10.1002/ev.20099
Arogundade, B. B., and Belo, F. A. (2019). Quality Assurance and Internal Efficiency of Primary School Teachers in Ekiti State. Mediterranean Journal of Social Sciences, 10(2), 49-55. https://doi.org/10.2478/mjss-2019-0022
Clark, R. E., and Estes, F. (2008). Turning research into results: A guide to selecting the right performance
solutions. Information Age Publishing.
Darmaji, et al. (2020). Sistem Penjaminan Mutu Internal Sekolah Di Satuan Pendidikan Dasar (Studi Kasus di SD Plus Al-Kautsar Malang) Internal Quality Assurance System in Primary School (Case Study at Al-Kautsar Plus Primary School Malang). Jurnal Pendidikan Dasar Nusantara, 5(2), 172-186.
https://doi.org/10.29407/jpdn.v5i2.13190
Gupta, K., Sleezer, C. M., and Russ-Eft, D. F. (2007). A practical guide to needs assessment (2nd ed.). Pfeiffer.
Kaufman, R. and English, F.W. (1981). Needs assessment: Concepts and application. NJ: Educational Technology Publications.
Kaufman, R. (1992). Mapping educational success: Strategic thinking and planning for school administrators. Corwin Press.
Krejcie, R. V., and Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308
Saunders, L. (1999). Who or what is school' self-evaluation for?. School Effectiveness and School Improvement, 10(4), 414-429. https://doi.org/10.1076/sesi.10.4.414.3489
UNESCO. (2016). Education 2030: Incheon Declaration and Framework for Action for the implementation of Sustainable Development Goal 4: Ensure inclusive and equitable quality education and promote lifelong learning opportunities for all. UNESCO. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000245656
Wartini, S., Slamet, and Indriayu, M. (2020). Implementation of the Internal Quality Assurance System in Improving the State Primary School Culture. Proceedings of the 3rd International Conference on Learning Innovation and Quality Education (ICLIQE 2019). Advances in Social Science, Education and Humanities Research, Vol. 397. (pp. 219-229). Atlantis Press. https://doi.org/10.2991/assehr.k.200129.029
Watkins, R., West Meiers, M., and Visser, Y. L. (2012). A guide to assessing needs: Essential tools for collecting information, making decisions, and achieving development results. The World Bank. https://doi.org/10.1596/978-0-8213-8868-6
Witkin, B. R. and Altschuld, J. W. (1995). Planning and Conducting Needs Assessment: A Practical Guide. Sage Publications.
World Bank, UNESCO, and UNICEF. (2021). The state of the global education crisis: A path to recovery. World Bank.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ลิขสิทธิ์เป็นของคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม
