การเกษตรแบบหมุนเวียนเพื่อความยั่งยืนและความเป็นกลางทางคาร์บอน: ถอดบทเรียน จากจีนเพื่อการประยุกต์ใช้ในประเทศไทยและอาเซียน
คำสำคัญ:
การเกษตรแบบหมุนเวียน, การเกษตรอย่างยั่งยืน, ความเป็นกลางทางคาร์บอน, นโยบายการเกษตรของจีน, การเกษตรเชิงนิเวศคาร์บอนต่ำบทคัดย่อ
บทความนี้เป็นการวิเคราะห์การพัฒนาการเกษตรแบบหมุนเวียนและยั่งยืนในประเทศจีน เพื่อเป็นแนวทางสำหรับการพัฒนาภาคเกษตรที่ยั่งยืนในประเทศไทยและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ด้วยการวิเคราะห์แบบองค์รวมที่บูรณาการมิติทางนโยบาย เทคโนโลยี เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อมเข้าด้วยกัน ผลการศึกษาพบว่า ปัจจัยสำคัญของความสำเร็จในการพัฒนาการเกษตรแบบหมุนเวียนของจีน ประกอบด้วย (1) การสนับสนุนอย่างเข้มแข็งจากรัฐบาลผ่านนโยบายและแผนพัฒนาที่ชัดเจน (2) การลงทุนในนวัตกรรมและเทคโนโลยีการเกษตรที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และ (3) การสร้างแรงจูงใจทางเศรษฐกิจที่เหมาะสม รวมถึงจากกรณีศึกษาพบว่า การนำแนวคิดการเกษตรแบบหมุนเวียนมาใช้ส่งผลให้ลดการใช้สารเคมีและการปล่อยก๊าซเรือนกระจกลงได้ร้อยละ 6.47 ในพื้นที่ทดลอง ขณะที่เกษตรกรได้รับผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจจากการลดต้นทุนการผลิตร้อยละ 20-30 และการสร้างมูลค่าเพิ่มจากผลิตภัณฑ์การเกษตร อย่างไรก็ตาม ยังมีความท้าทายสำคัญในการขยายผลแนวปฏิบัติที่ยั่งยืน โดยเฉพาะในกลุ่มเกษตรกรรายย่อยและในพื้นที่ห่างไกล และข้อเสนอแนะหลักสำหรับประเทศไทยและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ได้แก่ (1) การพัฒนานโยบายแบบบูรณาการที่สร้างสมดุลระหว่างเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม(2) การลงทุนวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีที่เหมาะสมกับบริบทท้องถิ่น และ (3) การสร้างระบบตลาดและแรงจูงใจทางเศรษฐกิจสำหรับผลิตภัณฑ์การเกษตรที่ยั่งยืน นอกจากนี้การวิจัยในอนาคตควรมุ่งศึกษาผลกระทบระยะยาวและพัฒนาตัวชี้วัดความยั่งยืนที่ครอบคลุมสำหรับภาคการเกษตร
เอกสารอ้างอิง
Bian, L., & Liu, Z. (2024). Sustainable rural economy and food security: An integrated approach to the circular agricultural model. Quality Assurance and Safety of Crops & Foods, 16(2), 65-80. https://doi.org/10.15586/qas.v16i2.1450
Bleischwitz, R., Yang, M., Huang, B., Xu, X., Zhou, J., McDowall, W., ... & Yong, G. (2022). The circular economy in China: Achievements, challenges and potential implications for decarbonisation. Resources, Conservation and Recycling, 183, 106350. https://doi.org/10.1016/j.resconrec.2022.106350
Chung, D. K., Duy, L. V., & Loan, L. T. (2024). Circular agriculture: A general review of theories, practices, and policy recommendations. Vietnam Journal of Agricultural Sciences, 7(2), 2173-2184.https://doi.org/10.31817/vjas.2024.7.2.07
Du, Y., Liu, H., Huang, H., & Li, X. (2023). The carbon emission reduction effect of agricultural policy—Evidence from China. Journal of Cleaner Production, 406, 137005. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2023.137005
Geng, N., Zheng, X., Han, X., & Li, X. (2024). Towards sustainable development: The impact of agricultural productive services on China's low-carbon agricultural transformation. Agriculture, 14(7), 1033. https://doi.org/10.3390/agriculture14071033
Glockow, T., Kaster, A. K., Rabe, K. S., & Niemeyer, C. M. (2024). Sustainable agriculture: Leveraging microorganisms for a circular economy. Applied Microbiology and Biotechnology, 108(1), 452-465. https://doi.org/10.1007/s00253-024-13294-0
Guide Jr, V. D. R., & Van Wassenhove, L. N. (2009). The evolution of closed-loop supply chain research. Operations Research, 57(1), 10-18. https://doi.org/10.1287/opre.1080.0628
Guo, S., & Guo, H. (2024). Development of ecological low-carbon agriculture with Chinese characteristics in the new era: Features, practical issues, and pathways. Sustainability, 16(17), 7844. https://doi.org/10.3390/su16177844
Hofstede, G. (2001). Culture's consequences: Comparing values, behaviors, institutions, and organizations across nations. (2nd ed.). Sage Publications.
Huo, C., & Chen, L. (2024). The impact of land transfer policy on sustainable agricultural development in China. Scientific Reports, 14(1), 7064. https://doi.org/10.1038/s41598-024-57284-8
Koondhar, M. A., Tan, Z., Alam, G. M., Khan, Z. A., Wang, L., & Kong, R. (2021). Bioenergy consumption, carbon emissions, and agricultural bioeconomic growth: A systematic approach to carbon neutrality in China. Journal of Environmental Management, 296, 113242. https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2021.113242
Kotter, J. P., & Schlesinger, L. A. (1989). Choosing Strategies for Change. In D. Asch & C. Bowman (Eds.), Readings in Strategic Management (pp. 294–306). Macmillan Education UK. https://doi.org/10.1007/978-1-349-20317-8_21
Lewin, K. (1947). Frontiers in group dynamics: Concept, method and reality in social science; social equilibria and social change. Human Relations, 1(1), 5–41. https://doi.org/10.1177/001872674700100103
Mehrotra, S., & Jaladi, S. R. (2022). How start-ups in emerging economies embrace circular business models and contribute towards a circular economy. Journal of Entrepreneurship in Emerging Economies, 14(5), 727-753. https://doi.org/10.1108/JEEE-10-2021-0410
Plumecocq, G., Debril, T., Duru, M., Magrini, M. B., Sarthou, J. P., & Therond, O. (2018). The plurality of values in sustainable agriculture models: Diverse lock-in and coevolution patterns. Ecology and Society, 23(1), 21. https://doi.org/10.5751/ES-09881-230121
Porter, M. E. (1985). Competitive advantage: Creating and sustaining superior performance. Free Press.
Rogers, E. M. (2003). Diffusion of innovations (5th ed.). Free Press.
Selvan, T., Panmei, L., Murasing, K. K., Guleria, V., Ramesh, K. R., Bhardwaj, D. R., Thakur, C. L., Kumar, D., Sharma, P., & Deshmukh, H. K. (2023). Circular economy in agriculture: Unleashing the potential of integrated organic farming for food security and sustainable development. Frontiers in Sustainable Food Systems, 7, 1170380. https://doi.org/10.3389/fsufs.2023.1170380
Thamarai, P., Deivayanai, V. C., Saravanan, A., Vickram, A. S., & Yaashikaa, P. R. (2024). Carbon mitigation in agriculture: Pioneering technologies for a sustainable food system. Trends in Food Science & Technology, 147, 104477. https://doi.org/10.1016/j.tifs.2024.104477
Ungor, M. (2024, April 19). The green dragon? Charting a path to sustainable agriculture in China. Newsroom. https://newsroom.co.nz/2024/04/19/the-green-dragon-charting-a-path-to-sustainable-agriculture-in-china/
United Nations Environment Programme (2024). Promoting a sustainable agriculture and food sector in China. UNEP. https://doi.org/10.59117/20.500.11822/45552
Wang, Y., Guo, C. H., Chen, X. J., Jia, L. Q., Guo, X. N., Chen, R. S., Zhang, M. S., Chen, Z. Y., & Wang, H. D. (2021). Carbon peak and carbon neutrality in China: Goals, implementation path and prospects. China Geology, 4(4), 720–746. https://doi.org/10.31035/cg2021043
World Commission on Environment and Development. (1987). Our common future. Oxford University Press.
Yang, M., & Jiang, S. (2022). Sustainable agricultural mechanization in China: A comprehensive review (FAO Investment Centre Country Investment Highlights No. 21). Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO). https://doi.org/10.4060/cc2867en
Zhang, J., & Drury, M. (2024). Sustainable agriculture in the EU and China: A comparative critical policy analysis approach. Environmental Science & Policy, 157, 103789. https://doi.org/10.1016/j.envsci.2024.103789
Zhu, Q., Jia, R., & Lin, X. (2019). Building sustainable circular agriculture in China: Economic viability and entrepreneurship. Management Decision, 57(4), 1108-1122. https://doi.org/10.1108/MD-06-2018-0639
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิชาการบริหารธุรกิจ สมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทย
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารวิชาการบริหารธุรกิจ สมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทยต้องเป็นบทความที่ไม่เคยได้รับการตีพิมพ์เผยแพร่ หรืออยู่ระหว่างการพิจารณาตีพิมพ์ในวารสารอื่นๆ การละเมิดลิขสิทธิ์เป็นความรับผิดชอบของผู้ส่งบทความโดยตรง
