ศึกษาวิเคราะห์การบำเพ็ญทานบารมีของพระเวสสันดรในเวสสันดรชาดก

ผู้แต่ง

  • รัฐพงค์ ทองแปง คณะพุทธศาสนาและปรัญชา
  • พระครูสมุห์ธนโชติ จิรธมฺโม มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย
  • ทรงศักดิ์ พรมดี มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

ทานบารมี, พระเวสสันดร, เวสสันดรชาดก

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้  มีวัตถุประสงค์  1) เพื่อศึกษาแนวคิดและหลักคำสอนทานบารมีในพุทธศาสนาเถรวาท 2) เพื่อศึกษาการบำเพ็ญทานบารมีของพระเวสสันดรในเวสสันดรชาดก 3) เพื่อวิเคราะห์คุณค่าการบำเพ็ญทานบารมีของพระเวสสันดรในเวสสันดรชาดก เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ

ผลการวิจัยพบว่า 1) แนวคิดและหลักคำสอนทานบารมีในพุทธศาสนาเถรวาท ทานบารมี เป็นแนวคิดคำสอนใน สารัตถสังคหสูตรที่กล่าวถึง การให้ การบริจาค การเสียสละ ด้วยความบริสุทธิ์ใจ ไม่หวังผลตอบแทน การให้ทานยังเป็นการคลายความตระหนี่ ความเห็นแก่ตัว ความโลภในจิตใจมนุษย์ ส่งผลให้เกิดความ ใส สว่าง สะอาดของจิตใจทำให้เกิดการพัฒนาคุณภาพชีวิตให้มีความเจริญก้าวหน้ายิ่งขึ้น 2) พระเวสสันดรบำเพ็ญทานบารมีโดยบริจาคพระโอรสพระธิดาให้แก่พราหมณ์ชูชก และการบริจาคพระชายาให้กับพระอินทร์จำแลง ในทางพระพุทธศาสนาถือว่าเป็นการให้ทานระดับกลางคือ อุปทานบารมี  แม้ทางสังคมถูกมองว่าเป็นเรื่องที่ไม่ถูกต้อง เพราะนำความทุกข์มาให้บุตรธิดาและพระชายาของตน และอาจขัดกับจริยธรรมในฐานะของบิดาที่ต้องดูแลบุตรธิดาและภรรยาให้มีความสุข แต่ในทางพุทธปรัชญาถือว่าการบริจาคทานของพระเวสสันดรเป็นปัญญาธิกโพธิสัตว์ คือทรงพิจารณาติตรองแล้วจึงบำเพ็ญทาน 3) คุณค่าต่อตัวบุคคลของพระเวสสันดร เป็นตัวอย่างของพุทธศาสนิกชนทั้งหลาย ในการบำเพ็ญทานบารมี เป็นการสละทรัพย์สินของตน เพื่อให้ทานเป็นประโยชน์แก่ผู้อื่น เป็นคุณธรรมของพระโพธิสัตว์ คุณค่าด้านสังคม หลักธรรมทางพระพุทธศาสนาที่ปรากฏในเวสสันดรชาดก ช่วยให้การอยู่ร่วมกันในสังคมเป็นไปอย่างสงบทุกคนต่างปฏิบัติหน้าที่ของตนเอง ไม่สร้างความเดือดร้อนให้ตนเอง 

Downloads

Download data is not yet available.

References

ธนิต อยู่โพธิ์. (2514). ตำนานเทศน์มหาชาติและแหล่เครื่องเล่นมหาชาติ. กรุงเทพมหานคร : ศิวพร.

บรรจบ บรรณรุจิ. (2549). พระเวสสันดรชาดก มหาบุรุษแห่งหิมพานต์. กรุงเทพมหานคร : อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง.

ปัญญา สละทองตรง. (2544). มิลินทปัญหา เล่ม 2. กรุงเทพมหานคร : การศาสนา.

พระมหาวิลาส ญาณวโร. (2508). โลกนาถทีปนี. กรุงเทพมหานคร : จำลองศิลป์.

หลวงเทพดรุณานุศิษฏ์. (2530). พระคัมภีร์ธาตุปปทีปิกา. กรุงเทพมหานคร : มหามกุฏราชวิทยาลัย.

พระครูพิลาศสรกิจ (สุรศักดิ์ ธารายศ). (2562). ศึกษาวิเคราะห์การให้ทานในสังคมไทยยุคปัจจุบัน. วารสารมหาจุฬา นาครทรรศน์. 6 (5), 2307.

พระสุกรี ยโสธโร. (2563). การศึกษาวิเคราะห์จริยธรรมของตัวละครในวรรณกรรมพระเวสสันดรชาดก. วารสารสถาบันวิจัยพิมลธรรม. 7(1), 5.

Downloads

เผยแพร่แล้ว

2021-06-30