SOFT SKILLS ของนักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพทางการศึกษาปฐมวัยในกรุงเทพมหานคร

ผู้แต่ง

  • ญาณพัฒน์ โหรสูตร คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
  • วรวรรณ เหมชะญาติ คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

คำสำคัญ:

Soft Skills, นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพทางการศึกษาปฐมวัย, การศึกษาปฐมวัย

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงสำรวจนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับ Soft Skills ของนักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพทางการศึกษาปฐมวัยในกรุงเทพมหานคร ใน 7 ด้าน ได้แก่ ด้านความเป็นผู้นำ ด้านการสื่อสาร ด้านการทำงานร่วมกับผู้อื่น ด้านการแก้ไขปัญหา ด้านการจัดการและการวางแผน ด้านความฉลาดทางอารมณ์ และด้านการเข้าใจในความแตกต่างทางวัฒนธรรม
กลุ่มตัวอย่างคือนิสิตนักศึกษาระดับปริญญาตรี หลักสูตรครุศาสตรบัณฑิตหรือหลักสูตรศึกษาศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการศึกษาปฐมวัย ที่กำลังฝึกประสบการณ์วิชาชีพทางการศึกษาปฐมวัย ภาคการศึกษาต้น ปีการศึกษา 2566 จากสถาบันอุดมศึกษาของรัฐและในกำกับของรัฐในกรุงเทพมหานคร จำนวน 8 สถาบัน รวมทั้งสิ้น 205 คน จากประชากรทั้งหมด 348 คน คิดเป็นอัตรา
การตอบกลับร้อยละ 58.91 เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่าแบบลิเคิร์ท 5 ระดับ จำนวน
42 ข้อ ผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ 3 ท่าน ได้ค่าดัชนีความสอดคล้อง (IOC) เท่ากับ 0.87 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สstatisticsเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า Soft Skills ของนักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพทางการศึกษาปฐมวัยโดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (M = 4.54, S.D. = 0.48)
เมื่อพิจารณารายด้านพบว่า มีห้าด้านที่มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมากที่สุด (4.54 ≤ M ≤ 4.67) เรียงตามลำดับจากมากไปน้อย ได้แก่ ด้านการเข้าใจในความแตกต่างทางวัฒนธรรม (M = 4.67, S.D. = 0.49) ด้านการแก้ไขปัญหา (M = 4.59, S.D. = 0.51) ด้านการจัดการและการวางแผน (M = 4.58, S.D. = 0.52) ด้านความฉลาดทางอารมณ์ (M = 4.58, S.D. = 0.52) และด้านการสื่อสาร (M = 4.54, S.D. = 0.54) ตามลำดับ ส่วนอีกสองด้านที่เหลืออยู่ในระดับมาก (4.33 ≤ M ≤ 4.45) ได้แก่ ด้านความเป็นผู้นำ (M = 4.45, S.D. = 0.56) และด้านการทำงานร่วมกับผู้อื่น (M = 4.34, S.D. = 0.67) ตามลำดับ ผลการวิจัยนี้สะท้อนให้เห็นว่านักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพทางการศึกษาปฐมวัยมีการรับรู้ต่อความสามารถด้าน Soft Skills ของตนเองในระดับสูง โดยเฉพาะด้านการเข้าใจในความแตกต่างทางวัฒนธรรมและด้านการแก้ไขปัญหา อย่างไรก็ตาม ด้านความเป็นผู้นำและด้านการทำงานร่วมกับผู้อื่นยังมีค่าเฉลี่ยต่ำกว่าด้านอื่น ซึ่งเป็นประเด็นที่ควรได้รับการพัฒนาเพิ่มเติมในหลักสูตรและกระบวนการฝึกประสบการณ์วิชาชีพ

เอกสารอ้างอิง

ภาษาไทย

กองพัฒนานโยบายและนวัตกรรมทางสังคม. (2563). ข้อเสนอในการแก้ไขปัญหาความรุนแรงต่อเด็ก. สืบค้นจาก

https://opendata.nesdc.go.th/dataset/d05128e8-481f-4dbc-b908-ab2b2ff19678/resource/359cf10e-5c0a-44b3-a436-738104633cd1/download/1.-..pdf

กระทรวงศึกษาธิการ. (2561). คู่มือหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2560 สำหรับเด็กอายุ 3-6 ปี. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์

ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. (2564). รายงานการพัฒนาเด็กและเยาวชนประจำปี 2563. สืบค้นจาก

https://opendata.nesdc.go.th/dataset/situation-of-children-and-youth

นิภาพร เข็มมา. (2560). คุณลักษณะที่พึงประสงค์ของครูปฐมวัยตามทัศนะของผู้ปกครองนักเรียนปฐมวัย โรงเรียนศูนย์ปฐมวัย

ต้นแบบสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาบุรีรัมย์ เขต 2. วารสารออนไลน์บัณฑิตศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง, 10(2), 1-12.

บุญชม ศรีสะอาด. (2553). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 8). กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.

มนตรี อินตา และ กาญจนา อินตา. (2561). อารมณ์ในชั้นเรียน: อารมณ์ของครูมีผลต่อนักเรียนอย่างไร. วารสารวิจัยราชภัฏ

พระนคร, 14(2), 469-482.

ยูนิเซฟ. (2561). การพัฒนาเด็กปฐมวัย. สืบค้นจาก https://www.unicef.org/thailand/th/ภารกิจของยูนิเซฟ/การพัฒนาเด็กปฐมวัย

รวิวรรณ เลี่ยมสุวรรณ์ และ อุไร สุทธิแย้ม. (2566). ทักษะด้าน Soft Skills ในศตวรรษที่ 21 ของผู้บริหารสถานศึกษาตาม

การรับรู้ของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุทัยธานี เขต 2. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์

มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์, 25(1), 165-182.

วรรณี แกมเกตุ. (2555). วิธีวิทยาการวิจัยทางพฤติกรรมศาสตร์. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

วิไลลักษณ์ เถื่อนคำแสน. (2565). บทบาทของครูไทยในยุคปกติวิถีใหม่. วารสารวิจัยรามคำแหง, 12(3), 674-684.

วีนัส แก้วประเสริฐ. (2565, 16 กุมภาพันธ์). ดร.ดนุช ย้ำสร้างบัณฑิตพันธุ์ใหม่ตรงความต้องการเอกชน มี Soft Skill นำพลัง

สูงวัยร่วมพัฒนาประเทศ. สืบค้นจาก https://www.mhesi.go.th/index.php/pr-executive-news/6937-soft-skill.html

ศิริจรรยา เครือวิริยะพันธ์ และ โอปอล์ สุวรรณเมฆ. (2563). รูปแบบการดำเนินชีวิตของผู้บริโภคกลุ่มเจเนอเรชั่นแซท.

วารสารบริหารธุรกิจศรีนครินทรวิโรฒ, 11(1), 16-31.

สมัชชาพัฒนาเด็กและเยาวชนแห่งชาติ. (2563). เอกสารหลักสมัชชาการพัฒนาเด็กและเยาวชนแห่งชาติครั้งที่ 12 ประจำปี

"การพัฒนาช่องทางและเพิ่มทักษะการทำงานในอนาคตของเด็กและเยาวชน". สืบค้นจาก https://www.dcy.go.th/dcy/webnew/upload/news/news_th_20201009180345_1.pdf

สายชล เทียนงาม และ บุญเรียง ขจรศิลป์. (2556). ปัจจัยที่ส่งผลต่อลักษณะครูที่พึงประสงค์ของนักศึกษาฝึกประสบการณ์

วิชาชีพครูในมหาวิทยาลัยราชภัฏ: การวิเคราะห์สมการโครงสร้างพหุระดับ. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 5(1), 212-225.

สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. (2562). คู่มือรับมือประจำวัย: รับมือยังไงกับวัย 18. สืบค้นจาก

https://online.fliphtml5.com/hoawx/cuqu/#p=1

สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (2564). สถิติอุดมศึกษา ปีการศึกษา 2563. สืบค้นจาก

https://info.mhesi.go.th/stat_std_all.php?search_year=2563

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2563). "ทักษะเด็ด 2020": วัคซีนทักษะ ปะทะ Digital Disruption. สืบค้นจาก

http://www.onec.go.th/index.php/page/view/Outstand/4036

สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2557). สาระสังเขปประเด็นการปฏิรูปประเทศไทยด้านการศึกษา. สืบค้นจาก

https://dl.parliament.go.th/bitstream/handle/20.500.13072/389111/2557_ปฏิรูปการศึกษา.pdf?sequence=1

สำนักงานส่งเสริมและพัฒนาศักยภาพนักศึกษา. (2562). ยุทธศาสตร์การพัฒนานิสิตนักศึกษาในสถาบันอุดมศึกษา (พ.ศ. 2560-

. สืบค้นจาก https://sdd.snru.ac.th/wp-content/uploads/2020/05/ยุทธศาสตร์การพัฒนา-นิสิต-นักศึกษา-ในสถาบันอุดมศึกษา-พ.ศ.2560-2564-อว..pdf

สุภาภรณ์ บัณฑิตย์, อดุลย์ วังศรีคูณ และ ชัยวัฒน์ สุทธิรัตน์. (2560). การศึกษาสภาพและปัญหาการจัดประสบการณ์การเรียนรู้

เพื่อส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ของครูปฐมวัย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาภาคเหนือตอนล่าง. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม, 11(2), 57-70.

ไหมไทย ไชยพันธุ์ และ จิระสุข สุขสวัสดิ์. (2566). Soft Skills: ทักษะสำคัญสำหรับครูในสังคมพหุวัฒนธรรม. วารสาร

มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 10(1), 334-351.

อนิสา สระมาลา และ ปิยะนันท์ หิรัณย์ชโลทร. (2562). ความเข้าใจในการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ตามหลักสูตรการศึกษา

ปฐมวัย พุทธศักราช 2560 ของครูปฐมวัยในโรงเรียนสังกัดสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการศึกษาเอกชนเขตจตุจักรจังหวัดกรุงเทพมหานคร. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, 7(1), 367-378.

ภาษาอังกฤษ

Capella University. (2018, February 1). 6 essential soft skills for K-12 teachers. Retrieved from

https://www.capella.edu/blogs/cublog/essential-soft-skills-for-k-12-teachers/

Edannur, S. (2010). Emotional intelligence of teacher educators. International Journal of Educational

Sciences, 2(2), 117-120. doi:10.1080/09751122.2010.11889988

Evans, G. C., Stamopoulos, E., & Maloney, E. (2014). Building leadership capacity in early childhood pre-

service teachers. Australian Journal of Teacher Education, 39(5), 42-56.

Florida National University. (2021, January 15). The importance of soft skills in early childhood education.

Retrieved from https://www.fnu.edu/importance-soft-skills-early-childhood-education/

Gay, G. (2018). Culturally responsive teaching: Theory, research, and practice (3rd ed.). New York, NY:

Teachers College Press.

Kruger, J., & Dunning, D. (1999). Unskilled and unaware of it: How difficulties in recognizing one's own

incompetence lead to inflated self-assessments. Journal of Personality and Social Psychology, 77(6), 1121-1134. doi:10.1037/0022-3514.77.6.1121

Mahmood, S. (2013). First-year preschool and kindergarten teachers: Challenges of working with parents.

School Community Journal, 23(2), 55-85.

Melser, N. A. (2019). Soft skills for early childhood teachers: Building the foundation for success. Charlotte,

NC: Information Age Publishing.

Practical Outcomes. (2020, September 29). Soft skills for strong educators. Retrieved from

https://practicaloutcomes.edu.au/2020/09/29/soft-skills-successful-educators/

Ramana, T. V. (2013). Emotional intelligence and teacher effectiveness: An analysis. Voice of Research, 2(2),

-21.

Smith, J. (2021, March 5). 5 soft skills that are mandatory to become a preschool teacher. Retrieved from

https://internationalteacherstraining.com/blog/5-soft-skills-that-are-mandatory-to-become-a-preschool-teacher/

Vesely, A. K., Saklofske, D. H., & Leschied, A. D. W. (2013). Teachers—the vital resource: The contribution of

emotional intelligence to teacher efficacy and well-being. Canadian Journal of School Psychology,

(1), 59-89. doi:10.1177/0829573512468855

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-10-20

รูปแบบการอ้างอิง

โหรสูตร ญ., & เหมชะญาติ ว. . (2025). SOFT SKILLS ของนักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพทางการศึกษาปฐมวัยในกรุงเทพมหานคร. วารสารการจัดการทางการศึกษาปฐมวัย, 7(2), 58–77. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/ECEM/article/view/284741

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย